Στα 650 εκατ. ευρώ εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί το συνολικό ποσό των εγγυοδοσιών που θα κληθούν να καταβάλουν οι καταναλωτές κατά το πρώτο 12μηνο λειτουργίας του συστήματος ανακύκλωσης συσκευασιών μιας χρήσης από αλουμίνιο και πλαστικό, γνωστού ως DRS (Deposit Return Scheme).

Η σχετική πρόβλεψη περιλαμβάνεται, σύμφωνα με πληροφορίες, στο επιχειρησιακό σχέδιο της DRS Hellas, του φορέα διαχείρισης του συστήματος, ο οποίος θα έχει την ευθύνη για την υποστήριξη και εποπτεία του μηχανισμού συλλογής και προώθησης προς ανακύκλωση των συγκεκριμένων συσκευασιών. Πρόκειται για συσκευασίες που οι καταναλωτές θα επιστρέφουν σε ειδικά μηχανήματα (reverse vending machines), τα οποία θα τοποθετηθούν κυρίως έξω από μεγάλα σούπερ μάρκετ, αλλά και σε σημεία αυξημένης επισκεψιμότητας, όπως αεροδρόμια, μουσεία, σταθμούς μετρό και κεντρικές πλατείες μεγάλων πόλεων.

Ο φορέας, που έχει ήδη συσταθεί ως νομικό πρόσωπο και διαθέτει διοικητικό συμβούλιο, φέρεται να έχει κοινοποιήσει στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας το επιχειρησιακό πλάνο τόσο για τη λειτουργία της DRS Hellas όσο και για το πλαίσιο εποπτείας του συστήματος. Σύμφωνα με πληροφορίες του περιοδικού σελφ σέρβις, για την εγκατάσταση του συνόλου των μηχανημάτων συλλογής, ο αριθμός των οποίων αναμένεται να υπερβεί τις 3.000 μονάδες, θα απαιτηθεί εφάπαξ επένδυση ύψους 250 εκατ. ευρώ. Παράλληλα, για τις υπηρεσίες υποστήριξης και λειτουργίας του συστήματος εκτιμάται ότι θα καταβάλλονται σε ετήσια βάση περίπου 40 εκατ. ευρώ.

ΕΚΤΟΣ ΧΡΟΝΟΔΙΑΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Η ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ
Πέραν του ότι δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί ποιος ή ποιοι θα αναλάβουν την προμήθεια των σχετικών μηχανημάτων, ανοιχτό παραμένει και το ζήτημα της ημερομηνίας έναρξης εφαρμογής του συστήματος, καθώς η προθεσμία που προβλέπει ο νόμος (1.12.2025) έχει ήδη παρέλθει. Ως εκ τούτου, η κυβέρνηση αναμένεται να προχωρήσει σε νομοθετική ρύθμιση, προκειμένου να επανακαθορίσει το χρονοδιάγραμμα εφαρμογής, αλλά και να τροποποιήσει επιμέρους διατάξεις της ισχύουσας νομοθεσίας, ώστε να διασφαλιστεί η πλήρης λειτουργικότητα του συστήματος συλλογής και ανακύκλωσης συσκευασιών μιας χρήσης.

Σύμφωνα με πληροφορίες, στο κυβερνητικό επιτελείο εξετάζονται δύο βασικά σενάρια. Το πρώτο προβλέπει την παροχή παράτασης τουλάχιστον ενός έτους, ώστε ο μηχανισμός να αναπτυχθεί και να οργανωθεί σύμφωνα με τις προβλεπόμενες τεχνικές και επιχειρησιακές προδιαγραφές. Το δεύτερο σενάριο θέτει ως πιθανή ημερομηνία έναρξης εφαρμογής την 1η Ιουνίου 2026, με το σύστημα να τίθεται σε λειτουργία αρχικά με 500 έως 600 μηχανήματα συλλογής, τα οποία είχαν ήδη εγκατασταθεί σε κεντρικά σημεία μεγάλων πόλεων πριν από την ίδρυση της DRS Hellas. Σε κάθε περίπτωση, τα εν λόγω μηχανήματα (boxes) θα θα υπαχθούν στην εποπτεία και διαχείριση του νέου φορέα.

ΠΩΣ ΘΑ ΚΑΛΥΦΘΕΙ ΤΟ ΚΟΣΤΟΣ
Το ποσό που εκτιμάται ότι θα εισπράξει η DRS Hellas κατά το πρώτο 12μηνο λειτουργίας του συστήματος ανέρχεται, όπως προαναφέρθηκε, σε περίπου 650 εκατ. ευρώ. Το ποσό αυτό θα προκύψει από την καταβολή εγγυοδοσίας ύψους 0,10 ευρώ ανά συσκευασία μιας χρήσης με περιεχόμενο έως 500 ml και 0,15 ευρώ για συσκευασίες άνω των 500 ml. Η εφαρμογή του μέτρου αναμένεται να έχει αποτύπωμα και στον δείκτη τιμών καταναλωτή, καθώς σημαντικός αριθμός προϊόντων καθημερινής κατανάλωσης θα επιβαρυνθεί με το αντίστοιχο ποσό εγγυοδοσίας κατά την αγορά.

Η εγγυοδοσία που θα καταβάλλεται από τον καταναλωτή θα επιστρέφεται με την παράδοση της κενής συσκευασίας προς ανακύκλωση ή, εναλλακτικά, θα συμψηφίζεται με την αγορά επόμενου προϊόντος. Με τον τρόπο αυτό, ο καταναλωτής επιβαρύνεται ουσιαστικά μόνο κατά την πρώτη αγορά, υπό την προϋπόθεση ότι επιστρέφει κάθε συσκευασία. Στελέχη της οργανωμένης λιανικής εκτιμούν, βάσει της διεθνούς εμπειρίας, ότι το ποσοστό επιστροφής θα προσεγγίσει το 90%. Υπό αυτή την παραδοχή, περίπου 65 εκατ. ευρώ ετησίως δεν θα επιστρέφονται στους καταναλωτές, αντιστοιχώντας σε εγγυοδοσίες συσκευασιών που δεν θα επαναφέρονται στο σύστημα.

ΤΑ ΕΣΟΔΑ ΤΗΣ DRS HELLAS
Το ποσό αυτό, περί τα 65 εκατ. ευρώ κατ’ έτος, θα παραμένει στο ταμείο του φορέα και θα συνεισφέρει στην κάλυψη μέρους των λειτουργικών του δαπανών, καθώς και του κόστους προμήθειας, λειτουργίας και συντήρησης των μηχανημάτων συλλογής.

Η συγκεκριμένη πηγή χρηματοδότησης εκτιμάται ότι θα αντιστοιχεί περίπου στο ένα τρίτο των ετήσιων εσόδων της DRS Hellas. Συνολικά, τα ετήσια έσοδα του φορέα υπολογίζονται σε 180–190 εκατ. ευρώ. Πέραν των μη επιστρεφόμενων εγγυοδοσιών, περίπου 60 εκατ. ευρώ αναμένεται να προέρχονται από την πώληση των συλλεγόμενων υλικών προς ανακύκλωση, ενώ επιπλέον 60 εκατ. ευρώ θα προέρχονται από τις υποχρεωτικές εισφορές που θα καταβάλλουν, βάσει νόμου, οι παραγωγοί και εισαγωγείς προϊόντων που διατίθενται σε συσκευασίες μιας χρήσης.

Σημειώνεται ότι τα εκτιμώμενα ετήσια έσοδα, ύψους 180-190 εκατ. ευρώ, προβλέπεται να αντιστοιχούν στο συνολικό λειτουργικό κόστος της DRS Hellas, διαμορφώνοντας ένα καθεστώς οικονομικής ισορροπίας για το σύστημα.

«ΜΗΔΕΝΙΚΟ» ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΕΙΣΠΡΑΞΕΩΝ-ΠΛΗΡΩΜΩΝ
Υπό αυτό το πρίσμα, η DRS Hellas θα λειτουργεί ως φορέας μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, με αντικείμενο τη διαχείριση του συστήματος ανακύκλωσης και με οικονομικό μοντέλο ισοσκελισμένου προϋπολογισμού, δηλαδή με έσοδα που θα καλύπτουν πλήρως τις λειτουργικές και επενδυτικές της δαπάνες. Στην πράξη, ωστόσο, μένει να αποδειχθεί κατά πόσο οι παραδοχές του επιχειρησιακού σχεδίου θα επιβεβαιωθούν. Εάν τα πραγματικά έξοδα υπερβούν τα προβλεπόμενα έσοδα, θα απαιτηθεί αναπροσαρμογή των βασικών παραμέτρων χρηματοδότησης του συστήματος, όπως οι εισφορές των παραγωγών και, ενδεχομένως, το ύψος της εγγυοδοσίας ανά συσκευασία που καταβάλλουν οι καταναλωτές.

ΕΓΚΡΙΣΕΙΣ, ΣΤΟΧΟΙ ΚΑΙ ΚΥΡΩΣΕΙΣ
Σημειώνεται ότι το επιχειρησιακό σχέδιο του φορέα αναμένεται να τεθεί προς έγκριση στον Ελληνικό Οργανισμό Ανακύκλωσης (ΕΟΑΝ), που εποπτεύεται από το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, εντός του προσεχούς διαστήματος. Σε ό,τι αφορά τους ποσοτικούς στόχους, το ποσοστό επιστροφής των συσκευασιών μέσω του συστήματος της DRS Hellas θα πρέπει να ανέλθει στο 80% επί του συνόλου έως την 1η Ιανουαρίου 2028 για τις πλαστικές συσκευασίες και έως την 1η Ιανουαρίου 2029 για τις μεταλλικές. Οι εν λόγω στόχοι απορρέουν από δεσμευτικές ευρωπαϊκές υποχρεώσεις. Τυχόν απόκλιση από τα προβλεπόμενα ποσοστά ενδέχεται να επιφέρει την επιβολή σημαντικών χρηματικών κυρώσεων σε βάρος του ελληνικού Δημοσίου.

Ακολουθήστε μας σε LinkedIn & Facebook και γίνετε μέλος της μεγαλύτερης ελληνικής κοινότητας του κλάδου.