Με οδηγό την αισιοδοξία ότι η φετινή χρονιά τελικά θα κλείσει θετικά, κινείται η αγορά των σούπερ μάρκετ, έχοντας τρεις ισχυρούς μηχανισμούς στήριξης των εσόδων της: Τη συμβολή της τουριστικής αγοράς, το κύμα των ανατιμήσεων που, όπως όλα δείχνουν, τους επόμενους μήνες θα φουσκώσει περισσότερο, και τους μη εμβολιασμένους οι οποίοι, όντας υπό περιορισμούς –ηθελημένους και άνωθεν επιβεβλημένους–, «μένουν σπίτι» αυξάνοντας την κατ’ οίκον κατανάλωση.

Με οδηγό την αισιοδοξία ότι η φετινή χρονιά τελικά θα κλείσει θετικά, κινείται η αγορά των σούπερ μάρκετ, έχοντας τρεις ισχυρούς μηχανισμούς στήριξης των εσόδων της: Τη συμβολή της τουριστικής αγοράς, το κύμα των ανατιμήσεων που, όπως όλα δείχνουν, τους επόμενους μήνες θα φουσκώσει περισσότερο, και τους μη εμβολιασμένους οι οποίοι, όντας υπό περιορισμούς –ηθελημένους και άνωθεν επιβεβλημένους–, «μένουν σπίτι» αυξάνοντας την κατ’ οίκον κατανάλωση.

Mέχρι σήμερα η προσοδοφόρα συγκριτικά με την προηγούμενη χρονιά τουριστική κίνηση, όπως κι οι πληθωριστικές τάσεις, τόνωσαν τα έσοδα των σούπερ μάρκετ. Έτσι, όλες οι εκτιμήσεις οδηγούν στο συμπέρασμα ότι φέτος πολύ δύσκολα ο κλαδικός τζίρος θα δεχθεί πιέσεις. Σχετικά ήδη καταγράφεται η σύμπτωση απόψεων μεταξύ των ειδικών αναλυτών και των ανώτατων στελεχών της αγοράς ότι στα τέλη του 2021 η οργανωμένη λιανική θα έχει να παρουσιάσει ετήσια ανάπτυξη εσόδων της τάξης του 2,5%-3% έναντι της προηγούμενης χρήσης. Ο βασικότερος λόγος για τον οποίο όλοι εκφράζονται θετικά, είναι το γεγονός ότι, σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία (της 14ης Αυγούστου), ο κλάδος κατέγραφε ως σύνολο ρυθμό ανάπτυξης οριακά άνω του 3% (3,1%) σε σχέση με την αντίστοιχη περυσινή περίοδο.

Ανέλπιστα θετικός ο Αύγουστος
Βάσει των ίδιων στοιχείων, μόνο την εβδομάδα που προηγήθηκε του δεκαπενταύγουστου οι πωλήσεις των σούπερ μάρκετ κινήθηκαν ανοδικά κατά 15%. Ωστόσο, στην επίδοση αυτή πρέπει να ληφθεί υπόψιν ότι φέτος η αγορά κέρδισε μια επιπλέον ημέρα εμπορικής κίνησης συγκριτικά με το 2020, καθώς η γιορτή της Παναγίας έπεσε ημέρα Κυριακή.
Βλέποντας σε μεγαλύτερο βάθος το πώς κινείται φέτος ο κλάδος, πηγές της αγοράς σχολιάζουν ότι όλες οι επιμέρους κατηγορίες προϊόντων από τις αρχές του έτους μέχρι τον δεκαπενταύγουστο εμφάνισαν άνοδο, από οριακή έως και το επίπεδο του 4%-4,5%.
Μια από τις υψηλότερες επιδόσεις καταγράφηκε στα τρόφιμα και ποτά, τα οποία είχαν άνοδο εσόδων άνω του 4% και ουσιαστικά λειτουργούν σαν «οδηγός» για τη διατήρηση των θετικών ρυθμών ανάπτυξης του κλαδικού τζίρου. Προς την ίδια κατεύθυνση κινήθηκαν οι πωλήσεις και των ειδών bazaar, που αναπτύχθηκαν συνολικά κατά 2,5% σε σχέση με την αντίστοιχη περυσινή περίοδο. Τα φρέσκα προϊόντα, επίσης, κέρδισαν αύξηση τζίρου 1,2%, ενώ οι πωλήσεις των προϊόντων περιποίησης και ομορφιάς διατηρήθηκαν σταθερές.
Μοναδική, ίσως, περίπτωση κατηγορίας προϊόντων με πτωτική τάση τζίρου φαίνεται πως είναι τα προϊόντα καθαριότητας του σπιτιού, των οποίων οι πωλήσεις εμφάνισαν οριακές απώλειες (-0,5% έναντι του 2020).

Σημειώνουμε ότι η ώθηση που είχε ο κλάδος φέτος από την τουριστική αγορά ήταν κάτι περισσότερο από σημαντική, δεδομένου ότι, όπως πληροφορηθήκαμε, οι πωλήσεις τον Ιούνιο εξελίχθηκαν θετικά κατά 6,6%, τον Ιούλιο κατά 7,6% και τον Αύγουστο, με βάση τα πρώτα διαθέσιμα στοιχεία, φάνηκε ότι επρόκειτο να κλείσουν ιδιαίτερα υψηλά, καθώς την πρώτη εβδομάδα του μήνα εξελίχθηκαν ανοδικά κατά 5,8%, τη δεύτερη, όπως προαναφέραμε, κατά 14,2% και συνολικά το πρώτο 15ήμερο του μήνα κατά 10,5% συγκριτικά με το αντίστοιχο περυσινό.

«Κλείδωσε» η ανάπτυξη
Βάσει των προαναφερόμενων τα στελέχη του κλάδου εκτιμούν ότι το 2021 θα κλείσει με αύξηση τζίρου αντί πτώσης, όπως προέβλεπαν οι ειδικοί αναλυτές και τα στελέχη της αγοράς στις αρχές του έτους. Η αναμενόμενη βελτίωση μεγεθών θα είναι τέτοια, που θα επιτρέψει σε όλους να μιλούν για ένα καλό για τον κλάδο δωδεκάμηνο. Μάλιστα, όπως σχολιάζεται χαρακτηριστικά, παρότι φέτος οι βάσεις σύγκρισης των πωλήσεων το δίμηνο Νοεμβρίου-Δεκεμβρίου θα είναι υψηλές εξαιτίας των περυσινών lockdowns, αυτό δεν θα σταθεί ικανό να ανατρέψει το συνολικά θετικό ετήσιο αποτέλεσμα, που όλοι αναμένουν. «Τα συνολικά νούμερα δεν είναι δυνατόν πια να «γυρίσουν» σε αρνητικές ενδείξεις», ακούσαμε να λέγεται.

Βέβαια, σε όλα τα προαναφερόμενα πρέπει να προσθέσουμε το «μαξιλάρι των ανατιμήσεων», που αξιολογείται ως ιδιαίτερα σημαντικό για τα οικονομικά του κλάδου –για κάποιους είναι έως και καθοριστικό σε ό,τι αφορά την τελική εικόνα των πωλήσεων των σούπερ μάρκετ φέτος (βλέπε σχετικό ρεπορτάζ στη σελίδα …).

Ρυθμιστές οι μη εμβολιασμένοι
Μια κάποια ώθηση στις πωλήσεις αναμένουν φέτος τα στελέχη της αγοράς και από τους μη εμβολιασμένους συμπολίτες, οι οποίοι, όντας αποκλεισμένοι από τη μαζική εστίαση, θα στραφούν στην οργανωμένη λιανική, προκειμένου να ψωνίσουν επιπλέον για την κατ’ οίκον διασκέδασή τους προς αναπλήρωση των σχετικών αναγκών. Όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά, τα στοιχεία του Αυγούστου δείχνουν ότι η συγκεκριμένη ομάδα πολιτών αντιστοιχεί στο 47% του συνολικού πληθυσμού της χώρας, οπότε όσο γρήγορα κι αν εξελιχθεί το φθινόπωρο ο μαζικός εμβολιασμός, το ποσοστό των μη εμβολιασμένων δύσκολα θα πέσει κάτω του 30%, οπότε αυτοί θα εξακολουθήσουν να συγκροτούν μια υπολογίσιμη λίαν ενδιαφέρουσα καταναλωτική ομάδα για τα σούπερ μάρκετ.

Πάντως, παρά την αισιοδοξία που επικρατεί μεταξύ των στελεχών της αγοράς για τη φετινή χρονιά, στο σύνολό τους εκφράζουν προβληματισμό για τη ρευστότητα της κατάστασης αναφορικά με την αύξηση του αριθμού των κρουσμάτων και τις συνεχείς μεταλλάξεις του κορονοϊού. Όπως χαρακτηριστικά σχολιάζουν, κανείς δεν γνωρίζει σήμερα τι θα συμβεί τους επόμενους μήνες αναφορικά με την πιθανότητα επιβολής νέων μέτρων προστασίας της δημόσιας υγείας, δηλαδή lockdown έστω τοπικού χαρακτήρα, με την ψυχολογία των καταναλωτών, όπως και με την εξέλιξη των βασικών μεγεθών της οικονομίας και ειδικότερα της ανεργίας/απασχόλησης και του μέσου εισοδήματος των νοικοκυριών. Εικάζουν, ωστόσο, ότι μεσοπρόθεσμα η αγορά θα καταφέρει να διατηρήσει ανοδικά τα μεγέθη της.

Συντήρηση δυνάμεων
Το γεγονός ότι οι αλυσίδες σούπερ μάρκετ αυξάνουν τις πωλήσεις τους, τις βοηθά να κρατήσουν και φέτος θετικά τα καθαρά αποτελέσματά τους και γενικότερα να συντηρήσουν τις δυνάμεις τους, ιδιαίτερα αυτές της μεσαίας και της χαμηλότερης ζώνης του κλάδου, οπότε το ενδεχόμενο να δεχθούν πιέσεις από μια αρνητική εξέλιξη στα έσοδά τους αναβάλλεται για τον επόμενο χρόνο.

Υπενθυμίζεται ότι στο τέλος του 2020, μετά τις θεαματικές επιδόσεις του κλάδου λόγω των αυστηρών περιοριστικών μέτρων κατά της πανδημίας, στο πλαίσιο των οποίων μόνο τα σούπερ μάρκετ και τα φαρμακεία λειτούργησαν σε αντίθεση με το λοιπό λιανεμπόριο, στελέχη των αλυσίδων εξέφραζαν έντονο προβληματισμό για την πορεία των εσόδων τους εντός του 2021 και για τις ενδεχόμενες επιπτώσεις στη ρευστότητα ορισμένων εταιρειών του κλάδου. Σήμερα τέτοιου είδους σκέψεις έχουν εκλείψει. Η αγορά μεταθέτει για το 2022 τους όποιους προβληματισμούς της και δηλώνεται πανταχόθεν η πεποίθηση ότι ο κλάδος θα έχει ήπια επιστροφή στην κανονικότητα, με τις σαφώς λιγότερες και σίγουρα διαχειρίσιμες μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στα έσοδα και την κερδοφορία του.

Στο βαθμό που οι εν λόγω προβλέψεις επιβεβαιωθούν, ο νέος κύκλος εξαγορών και συγχωνεύσεων που οι περισσότεροι αναμένουν θα καθυστερήσει ν’ ανοίξει.