Είχαμε συνηθίσει τα πράγματα να κυλούν με έναν σχετικά ομαλό ρυθμό. Σε κάθε αλλαγή υπήρχε χρόνος προσαρμογής και, είτε μιλούσαμε για άτομα είτε για επιχειρήσεις, ήταν εφικτό να γίνουν προβλέψεις και πλάνα. Σήμερα, στην εποχή της αμφισβήτησης -εκ του αποτελέσματος- των οικονομικών μοντέλων του ισχύοντος κοινωνικού συστήματος, οι εξελίξεις τρέχουν με ταχύτατο ρυθμό. Κανείς δεν μπορεί να πει με βεβαιότητα ποιες θα είναι οι σταθερές της ζωής του την επόμενη μέρα.

Όλο αυτό το σκηνικό έχει φέρει την πλειονότητα των πολιτών σε απόγνωση. Παράλληλα, έχει οδηγήσει σε έντονη αμφισβήτηση του ισχύοντος οικονομικού και πολιτικού συστήματος, που προσπαθεί μάταια να πείσει μέσω των εκπροσώπων του πως για την αποτυχία του φταίει η απειθαρχία και η ανικανότητα κάποιων να τηρήσουν τους κανόνες του. Και μας μιλούν με στόχους-αριθμούς, όπως το πλεόνασμα, τα επιτόκια δανεισμού, η μείωση μισθών, η αύξηση των απλήρωτων υποχρεώσεων κλπ.

Ας θυμηθούμε, όμως, και κάποιους άλλους αριθμούς: Το Ινστιτούτο Εργασίας της ΓΣΕΕ – ΑΔΕΔΥ τοποθετεί στο 50% τη μείωση του μέσου πραγματικού διαθέσιμου εισοδήματος των μισθωτών την τελευταία τριετία (το πραγματικό διαθέσιμο ισοδυναμεί με
το ποσό που απομένει μετά τους φόρους και τις μειώσεις των μισθών).

Ο καθηγητής Σάββας Ρομπόλης, επιστημονικός διευθυντής του Ινστιτούτου, εκτίμησε πως οι άνεργοι το 2012 θα ξεπεράσουν το 1.200.000 και υπολογίζοντας τους μη εγγεγραμμένους άνεργους που φθάνουν το 6% μίλησε για 1.400.000, που αντιστοιχεί σε ανεργία άνω του 24% το 2012.

Θα μπορούσαμε να παραθέσουμε και πολλούς άλλους αριθμούς, που δείχνουν, για παράδειγμα, την κατάρρευση των ασφαλιστικών ταμείων και των αποθεματικών τους, τις ελλείψεις στα νοσοκομεία που αφορούν σε βασικά ιατρικά υλικά, την πορεία των τιμών βασικών ειδών αλλά και υπηρεσιών, τα ποσά που καλείται κάθε φορολογούμενος να πληρώσει πέραν του φόρου που του αναλογεί (σύμφωνα με ένα επίσης απαράδεκτο φορολογικό σύστημα), αλλά δεν το επιτρέπει ο χώρος.

Αυτά είναι τα νούμερα που για να επιστρέψουν σε επίπεδα τα οποία θα αποδεικνύουν την δυνατότητα ενός συστήματος να προστατέψει του πολίτες μιας χώρας και να τους προσφέρει αυτά για τα οποία το έχουν επιλέξει απαιτείται να ακολουθήσουμε μια πορεία, τη διαδρομή της οποίας είναι πολύ δύσκολο να προβλέψουμε.

Οι παράγοντες που καθορίζουν την ανθρώπινη συμπεριφορά είναι τόσοι που ακόμη και οι νέοι μας θεοί, οι τεχνοκράτες, δεν μπορούν να τους καθυποτάξουν για να μας οδηγήσουν στα επιθυμητά για τους εργοδότες τους μονοπάτια. Δεν είναι εντελώς ψεύτικο αυτό που προκλητικά αναφέρουν συχνά όσοι κερδίζουν από την κρίση, πως πρόκειται, δηλαδή, για μια ευκαιρία.

Σήμερα επιστρέφουμε σε βασικές ανθρώπινες αξίες, όπως αυτή της αλληλεγγύης, που αποδεικνύεται έμπρακτα από εκείνους που την είχαν πάντα οδηγό στη ζωή τους και όχι από όσους παρουσίαζαν τη φιλανθρωπία ως απόδειξη κοινωνικής ευαισθηστίας, με αληθινό στόχο τη διαιώνιση ενός συστήματος και το προσωπικό κέρδος -ή στην καλύτερη περίπτωση, την εξιλέωση. Είναι, βέβαια, δύσκολο, να ξεφύγουμε από μια συγκεκριμένη θεώρηση των πραγμάτων, στην οποία είχαμε εκπαιδευτεί χρόνια.

Για παράδειγμα, είναι δύσκολο ένας επιχειρηματίας να δει ως ισότιμα μέλη της επιχείρησης το εργατικό της δυναμικό και να μην το θυσιάσει για το καλό της, ένας πολιτικός να εκτιμήσει την κρίση όσων των ψηφίζουν και να τους μιλήσει με ειλικρίνεια για το παρόν και το μέλλον, ένας τεχνοκράτης να προκρίνει με κοινωνικά κριτήρια τους τομείς που απαιτούν εκσυγχρονισμό, ένας επενδυτής να αξιολογήσει τις επιπτώσεις στο περιβάλλον κοκ. Μακάρι η κοινωνία να  βρει τις νέες ισορροπίες με τις απαιτούμενες σκληρές αντιπαραθέσεις να μένουν στο επίπεδο του διαλόγου και στο πλαίσιο της δημοκρατίας.