Ασφαλιστικό, πληθωρισμός και γενικότερη ανασφάλεια στην αγορά άρχισαν να επηρεάζουν αρνητικά τις διαθέσεις των εμπόρων, ενώ και οι καταναλωτές εκτιμούν ότι οι μέρες που έρχονται θα είναι χειρότερες. Αυτά προκύπτουν από την έρευνα οικονομικής συγκυρίας τους ΙΟΒΕ, που διεξάγεται κάθε μήνα σε όλη την ΕΕ. Ειδικότερα, τον Νοέμβριο στη χώρα μας ο Δείκτης Οικονομικού Κλίματος σημείωσε περαιτέρω πτώση, υποχωρώντας στις 107,6 μονάδες, έναντι 109,3 μονάδων τον Οκτώβριο. Η επίδοση αυτή είναι από τις χαμηλότερες το 2007, αν και είναι ακριβώς ίδια με την αντίστοιχη της ΕΕ και αρκετά υψηλότερη από την αντίστοιχη της Ευρωζώνης, και οφείλεται στην υποχώρηση της καταναλωτικής εμπιστοσύνης και στη μείωση των προσδοκιών της λιανικής.

Οπως αναφέρεται στη σχετική ανακοίνωση, στην Ελλάδα τον Νοέμβριο ο Δείκτης Οικονομικού Κλίματος σημείωσε περαιτέρω πτώση, υποχωρώντας στις 107,6 μονάδες από τις 109,3 μονάδες τον Οκτώβριο. Η επίδοση αυτή είναι από τις χαμηλότερες το 2007, παρόλο που είναι ακριβώς ίδια με την αντίστοιχη της ΕΕ και αρκετά υψηλότερη από την αντίστοιχη της Ευρωζώνης. Η εξέλιξη αυτή οφείλεται κυρίως στην υποχώρηση της καταναλωτικής εμπιστοσύνης, καθώς επίσης και στη μείωση που παρουσιάζουν οι προσδοκίες στο λιανικό εμπόριο.

Θα πρέπει να σημειωθεί, πάντως, ότι στη βιομηχανία καταγράφηκε ελαφρά βελτίωση του επιχειρηματικού κλίματος τον Νοέμβριο, που οφείλεται στην άνοδο των προσδοκιών για την πορεία της παραγωγής και τον όγκο των παραγγελιών. Ομως, σε ό,τι αφορά τα αποθέματα, εκτιμάται ότι θα διογκωθούν.

Βελτιωμένο ήταν το κλίμα και στις υπηρεσίες, καθώς ανακάμπτουν οι εκτιμήσεις για την επιχειρηματική δραστηριότητα και την εξέλιξη της ζήτησης το τελευταίο τρίμηνο. Ωστόσο, οι προσδοκίες για την πορεία της ζήτησης στο προσεχές τρίμηνο διαμορφώνονται προς το χειρότερο. Στις κατασκευές η μικρή βελτίωση του κλίματος οφείλεται στο βελτιωμένο επίπεδο των παραγγελιών και στη μεγάλη ικανοποίηση από το τρέχον επίπεδο της παραγωγικής δραστηριότητας.

Κάμψη προσδοκιών στη λιανική

Αναλυτικότερα για το λιανικό εμπόριο το ΙΟΒΕ σημειώνει: Νέα υποχώρηση σημείωσε ο δείκτης επιχειρηματικών προσδοκιών τον Νοέμβριο στον κλάδο, καθώς περιορίζεται στις 116,5 μονάδες, έναντι 121 μονάδων τον Οκτώβριο. Η επίδοση αυτή είναι η χαμηλότερη του έτους, αλλά υψηλότερη από αυτή του περσινού Νοεμβρίου (111,6 μονάδες). Οι εκτιμήσεις για τις τρέχουσες πωλήσεις σημειώνουν υποχώρηση αυτόν τον μήνα, καθώς σχεδόν ένας στους πέντε επιχειρηματίες κρίνει ότι αυτές είναι κατώτερες του αναμενόμενου (τον Οκτώβριο πίστευε το ίδιο μόνο ένας στους δέκα λιανέμπορους). Πάντως, 6 στις 10 επιχειρήσεις φέρονται ικανοποιημένες από το τρέχον επίπεδο των πωλήσεων. Από την άλλη, 1 στους 4 επιχειρηματίες κρίνει ότι τα αποθέματα είναι υψηλά για την εποχή.

Οι προβλέψεις για τις πωλήσεις στο προσεχές τρίμηνο, διατηρούνται σε υψηλά επίπεδα, με το 72% να προβλέπει αύξηση, γεγονός που συντηρεί τις ανοδικές προβλέψεις για τις παραγγελίες προς τους προμηθευτές, όσο και για την απασχόληση: το 37% αναμένει διεύρυνσή της στην επόμενη περίοδο που συμπίπτει με τις γιορτές.

Σε όλους τους επιμέρους κλάδους του λιανεμπορίου η πορεία του δείκτη είναι πτωτική, με εξαίρεση τα πολυκαταστήματα. Πιο συγκεκριμένα:

Τρόφιμα, ποτά, καπνός

Ο Δείκτης Επιχειρηματικών Προσδοκιών υποχωρεί στις 122,2 μονάδες από 123,1 μονάδες που ήταν τον Οκτώβριο, χαμηλότερα έναντι και του περσινού Νοεμβρίου. Η νέα αυτή μείωση οφείλεται στις ελαφρά ηπιότερες εκτιμήσεις για τις τρέχουσες πωλήσεις και την αντίστοιχη διόγκωση των αποθεμάτων. Ωστόσο, οι προβλέψεις για την επόμενη περίοδο είναι πολύ αισιόδοξες, με ένα διευρυμένο 86% να αναμένει ανοδικές πωλήσεις (74% τον προηγούμενο μήνα), εξέλιξη που τροφοδοτεί αυξημένες παραγγελίες και προς τους προμηθευτές. Σταθερά θετικές είναι και οι προβλέψεις για την απασχόληση στον κλάδο.

Υφάσματα, ένδυση, υπόδηση

Ο δείκτης υποχώρησε στη δεύτερη χαμηλότερη επίδοση του έτους (133,7 μονάδες). Οι εκτιμήσεις για τα επίπεδα των πωλήσεων αυτή την περίοδο είναι πολύ ηπιότερες, χωρίς όμως εμφανείς επιπτώσεις στα αποθέματα, τα οποία είναι διογκωμένα. Από την άλλη πλευρά, η επόμενη περίοδος αντιμετωπίζεται με αισιοδοξία: 1 στους 10 αναμένουν άνοδο πωλήσεων, γεγονός που διατηρεί ανοδικές τις παραγγελίες προς τους προμηθευτές. Οι προβλέψεις για την απασχόληση παραμένουν ανοδικές, αλλά σε χαμηλότερο βαθμό απ’ ότι τον Οκτώβριο. 2 στους 5 επιχειρηματίες εξακολουθούν να βλέπουν προσλήψεις προσωπικού στον κλάδο το προσεχές τρίμηνο.

Είδη οικιακού εξοπλισμού

Ο δείκτης υποχωρεί για τρίτο συνεχή μήνα και τον Νοέμβριο διαμορφώθηκε στις 125,8 μονάδες από 128,4 μονάδες τον Οκτώβριο. Στον συγκεκριμένο κλάδο δεν είναι οι εκτιμήσεις για το τρέχον επίπεδο των πωλήσεων που πιέζουν τον δείκτη, αλλά η μικρή διόγκωση των αποθεμάτων και οι ηπιότερες προβλέψεις για τις πωλήσεις του επόμενου τριμήνου. Τρεις στις τέσσερις επιχειρήσεις του κλάδου δηλώνουν πολύ ικανοποιημένες από τις τρέχουσες πωλήσεις, και τρεις στις πέντε αναμένεται να αυξήσουν τις παραγγελίες προς τους προμηθευτές το επόμενο τρίμηνο. Αντίθετα, το 29% κρίνει ότι το επίπεδο των αποθεμάτων υψηλό. Οι προβλέψεις για τις πωλήσεις του επόμενου τριμήνου είναι μετριοπαθέστερες σε σχέση με τον Οκτώβριο, ωστόσο το 80% των επιχειρήσεων αναμένει άνοδο, εξέλιξη που τροφοδοτεί θετικές προβλέψεις και για την απασχόληση: Οι μισές επιχειρήσεις προβλέπουν αύξηση της απασχόλησης το επόμενο τρίμηνο.

Οχήματα, ανταλλακτικά

Ο δείκτης υποχώρησε από τις 109,3 στις 100,7 μονάδες, που είναι η χαμηλότερη φετινή επίδοση. Το 1/3 των επιχειρήσεων κρίνει τις τρέχουσες πωλήσεις ανοδικές, το 1/3 τις κρίνει πτωτικές και το υπόλοιπο 1/3 απλώς φυσιολογικές. Αντίστοιχα, τα αποθέματα εμφανίζονται διογκωμένα, γεγονός που περιορίζει τις παραγγελίες στους προμηθευτές. Πάνω από τις μισές επιχειρήσεις προβλέπουν βελτίωση των πωλήσεων το επόμενο τρίμηνο, ενώ το 14% προβλέπει και άνοδο της απασχόλησης (το 6% εκτιμά ότι η απασχόληση θα μειωθεί το επόμενο τρίμηνο). 

Πολυκαταστήματα

Πρόκειται για τον μόνο κλάδο του λιανικού εμπορίου, όπου το κλίμα εμφάνισε βελτίωση τον Νοέμβριο. Ο δείκτης επιχειρηματικών προσδοκιών σημείωσε την υψηλότερη επίδοση του έτους (134,3 μονάδες). Πάνω από το 80% των επιχειρήσεων δήλωσαν ανοδικό επίπεδο πωλήσεων αυτή την περίοδο, ενώ το ίδιο ποσοστό ανέμενε άνοδο και στην επόμενη περίοδο. Τα αποθέματα είναι ελαφρώς διογκωμένα, αλλά οι παραγγελίες προς τους προμηθευτές ενισχύονται περαιτέρω (67% προβλέπει άνοδο), ενώ η τάση στην απασχόληση βρίσκεται στο υψηλότερο σημείο του 2007: το 40% προβλέπει άνοδο της απασχόλησης το επόμενο διάστημα.

Στα “κάτω” τους οι καταναλωτές

Ο δείκτης εμπιστοσύνης καταναλωτών τον Νοέμβριο μειώθηκε στις -29 μονάδες έναντι -22 μονάδων τον Οκτώβριο. Οι Ελληνες καταναλωτές συγκαταλέγονται ανάμεσα στους πιο απαισιόδοξους της ΕΕ. Οι καταναλωτές στην πλειονότητά τους εκτιμούν ότι η οικονομική κατάσταση του νοικοκυριού τους το προσεχές δωδεκάμηνο θα επιδεινωθεί, ενώ μειωμένη εμφανίζεται και η πρόθεσή τους για αποταμίευση το ίδιο διάστημα και επιδεινούμενες οι εκτιμήσεις για την εξέλιξη της ανεργίας.