Γιατί θα φτάσει στα €4,00 το σουβλάκι

Υψηλές πιθανότητες να ανέβει η τιμή στο τυλιχτό σουβλάκι επάνω από τα €4,00 το τεμάχιο μέσα στο ερχόμενο διάστημα εκφράζουν στελέχη της αγοράς, μιλώντας στο FOODReporter. Κυρίαρχο ρόλο παίζουν οι παγκόσμιες πληθωριστικές τάσεις, που φέρνουν επιχειρήσεις ενώπιον του ερωτήματος της βιωσιμότητάς τους.

Η παγκόσμια άνοδος των τιμών του χοιρινού κρέατος συνεχίζεται, παρότι τον τελευταίο καιρό σημειώνεται μικρή διόρθωση. Τα ανά καιρούς σκαμπανεβάσματα δεν φαίνονται ικανά να ανακόψουν την ανοδική τάση. Πρόκειται για συνέπειες από το τρίπτυχο γεγονότων που ορίζουν την αγορά την τελευταία δεκαετία: Πρώτον, η συνολική κατανάλωση χοιρινού κρέατος στον πλανήτη έχει μειωθεί, έστω και κατά μικρό ποσοστό. Αυτό έχει οδηγήσει σε συγκέντρωση του κλάδου σε μεγάλες εταιρείες-κολοσσούς, που διατηρούν ή διαχειρίζονται εκτροφικές εγκαταστάσεις (φάρμες) τεραστίου μεγέθους. Πρόκειται για μεγάλες εταιρείες, κυρίως από Δανία, Βέλγιο, Ολλανδία, Γερμανία, με κυριότερες τις Danish Crown και Vion Food Group, οι οποίες, πέραν των άλλων, προμηθεύουν κατά πλειοψηφία και την ελληνική αγορά. Οι πληθωριστικές τάσεις στις αρχικές τιμές πρώτων υλών έχουν ενισχυθεί και από το αυξημένο κόστος παραγωγής της πρώτης ύλης. Άλλωστε, ο τρίτος πυλώνας αφορά τις αυξημένες προϋποθέσεις που προκύπτουν για τους σύγχρονους κτηνοτρόφους που δραστηριοποιούνται εντός Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως εκπορεύονται από τη νέα Κοινή Αγροτική Πολιτική. Έχει ήδη ξεσηκώσει διαμαρτυρίες Ευρωπαίων αγροτών και κτηνοτρόφων. Οι μεγάλες εταιρείες έχουν ήδη διαβλέψει εξελίξεις και έχουν προχωρήσει σε σημαντικές επενδύσεις αναβάθμισης εγκαταστάσεων. Όσο αυτό εγγυάται υψηλότερη ποιότητα τελικού προσφερόμενου προϊόντος, τόσο πιο υψηλή γίνεται η τιμή. Σημαντικό ρόλο φέρεται να παίζει και η μεγάλη εξάρτηση της κατηγορίας του κρέατος πουλερικών από κρέας εισαγωγής (Πολωνία, Ισπανία, Βουλγαρία).

Η συγκέντρωση καταστημάτων
Ως προς το τελικό σημείο πώλησης, η Ελλάδα ήταν και είναι μια κατακερματισμένη αγορά. Μέχρι το 2019, τα μεμονωμένα καταστήματα που πωλούσαν σουβλάκι εφθαναν τα 5.000 και πήραν περαιτέρω ώθηση στα lockdowns της πανδημίας του κορωνοϊού. Μετά το τέλος του 2022, τα σημεία μειώθηκαν σε λιγότερα από 3.000, λόγω της μεγάλης ανόδου τιμής των προμηθειών που απαρτίζουν το προϊόν σουβλάκι. Ετός του 2023 οι επιχειρήσεις του συγκεκριμένου κλάδου, εξαιτίας του ανταγωνισμού, «υποχρεώθηκαν» να απορροφήσουν τις αυξήσεις, τουλάχιστον εκείνες που αφορούσαν τα οπωροκηπευτικά που κατά κόρον χρησιμοποιούνται: Πατάτες, κρεμμύδι, ντομάτα. Αυτό δημιούργησε μια επιπλέον επιβάρυνση και πλέον, όταν η τιμή πώλησης δεν μπορούσε να διατηρηθεί χαμηλή για περισσότερο διάστημα, ώθησε τα σουβλατζίδικα σε ανατιμήσεις. Όσοι έχασαν κρίσιμο μερίδιο στις πωλήσεις, έκλεισαν ή εξαγοράστηκαν.

Αναμφίβολα παίζει ρόλο το γεγονός ότι η δραστηριοποίηση σε σουβλατζίδικο ή ψητοπωλείο δεν προϋποθέτει ειδική άδεια. Οι ιδιοκτήτες των κατακερματισμένων σημείων ούτε είναι ικανοί, ούτε η αγορά τούς εξασφαλίζει ισορροπίες δημιουργίας οικονομίας κλίμακας εξοικονόμησης κόστους.


Πρώτη δημοσίευση της είδησης στο καθημερινό newsletter FOODReporter

Σ. Μεντεκίδης ΑΕ: Η τροποποίηση καταστατικού που ανοίγει το δρόμο στη Water Invest

Σε τροποποίηση του καταστατικού της προχώρησε στα τέλη του Ιανουαρίου η Σ. Μεντεκίδης ΑΕ, που παράγει τα εμφιαλωμένα νερά Διός και Σέλι, προκειμένου να επιτραπεί η είσοδος νέων επενδυτών στην εταιρεία. Υπενθυμίζεται ότι στα τέλη του 2023 το fund SMERemediumCap του Νίκου Καραμούζη και το EOS Hellenic Renaissance Fund ίδρυσαν μία νέα εταιρεία, την Water Invest, ως «όχημα» για την είσοδο των εταίρων της στην Σ. Μεντεκίδης ΑΕ. Μάλιστα, στο ΔΣ της νεοσύστατης εταιρείας συμμετέχει και η Μαρία Γεώργαλου, αντιπρόεδρος της Bespoke SGA Holdings, συμφερόντων του Σπύρου Θεοδωρόπουλου.

Γιατί άλλαξε το καταστατικό
Ο λόγος για τον οποίο ήταν αναγκαία η τροποποίηση του καταστατικού σχετίζεται με τους περιορισμούς που έθετε το προϋπάρχον καταστατικό ως προς τη μεταβίβαση μετοχών εκτός της οικογένειας Μεντεκίδη. Συγκεκριμένα, στο άρθρο 6 του παλιού καταστατικού απαγορευόταν κατ’ αρχάς η μεταβίβαση των μετοχών της εταιρείας προς τρίτους (μη θεωρουμένων ως τρίτων των κατιόντων μελών των οικογενειών Δημητρίου και Ελισάβετ Μεντεκίδη), ενώ ίσχυε το δικαίωμα προτίμησης στη μεταβίβαση υπέρ των ήδη μετόχων της εταιρείας. Διευκρινιζόταν ότι μεταβίβαση μετοχών προς τρίτους επιτρεπόταν μόνο μετά από γραπτή συναίνεση όλων ανεξαιρέτως των μετόχων αμφοτέρων των οικογενειών των μετόχων Δημητρίου και Ελισάβετ Μεντεκίδη, ή με προηγούμενη ρητή γραπτή παραίτηση όλων όσων δικαιούνται να αγοράσουν μετοχές, από το δικαίωμα. Τονιζόταν επίσης ότι μέτοχος της πλειοψηφίας δεν μπορούσε να πωλήσει τις μετοχές του προς τρίτο, παρά μόνον εφόσον ο τρίτος δεχθεί να αγοράσει και τις μετοχές της μειοψηφίας με τους ίδιους όρους. Μάλιστα, περιγραφόταν και η διαδικασία με την οποία η εταιρεία, θα ενέκρινε ενδεχόμενη μεταβίβαση μετοχών σε τρίτο πρόσωπο.

Ωστόσο, στο νέο καταστατικό οι αναφορές αυτές έχουν απαλειφθεί και ορίζονται πλέον τα εξής:
1) Οι μετοχές της εταιρείας είναι ονομαστικές και ελεύθερα μεταβιβάσιμες.
2) Οι τίτλοι των μετοχών μπορούν να αντιπροσωπεύουν μια ή περισσότερες μετοχές. Τα της εκδόσεως των μετοχών κανονίζονται από το Διοικητικό Συμβούλιο.
3) Η εταιρεία μπορεί να εξαγοράσει δικές της μετοχές.

Υπενθυμίζεται ότι πρόθεση της Water Invest είναι να εισχωρήσει μετοχικά στην Σ. Μεντεκίδης ΑΕ σε ποσοστό περί το 80%. Μάλιστα, πριν τη σύστασή της είχαν διερευνηθεί οι περιπτώσεις άλλων εταιρειών του κλάδου που διέθεταν δικαιώματα εκμετάλλευσης πηγής, όμως τα φυσικά μεταλλικά νερά Διός και Σέλι κρίθηκαν ως «η πιο ελκυστική επιλογή» για να πραγματοποιηθεί η επένδυση της Water Invest.


Πρώτη δημοσίευση της είδησης στο καθημερινό newsletter FOODReporter

ΙΟΒΕ: Τα πολλαπλά κέρδη από μία μείωση του ΕΦΚ στα αλκοολούχα ποτά

Τα οφέλη που θα είχε για την ελληνική οικονομία μία ενδεχόμενη μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στα αλκοολούχα ποτά «χαρτογραφεί» σε νέα μελέτη του το Ίδρυμα Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ). Ειδικότερα, με βάση την ανάλυση του ΙΟΒΕ η σύγκλιση του ΕΦΚ με τον μέσο όρο της ΕΕ θα οδηγούσε σε:

  • Αύξηση των πωλήσεων νόμιμων προϊόντων κατά περίπου 10% μέχρι το 2026, σε σύγκριση με το σενάριο διατήρησης του ΕΦΚ.
  • Ενίσχυση του ΑΕΠ κατά περίπου €325 εκατ. την περίοδο 2024-2026.
  • Αύξηση της απασχόλησης σε όλη την αλυσίδα εφοδιασμού αλκοολούχων ποτών κατά 11,3 χιλ. θέσεις πλήρους απασχόλησης.
  • Ουδέτερο ή και θετικό δημοσιονομικό ισοζύγιο με συνολική μεταβολή εσόδων (ΕΦΚ, ΦΠΑ, φόροι εισοδήματος) έως και €8,0 εκατ.
  • Επέκταση της εγχώριας παραγωγής κατά 10,4% μέχρι το 2026 (σε σύγκριση με το σενάριο διατήρησης του ΕΦΚ), προστατεύοντας τη βιωσιμότητα των επιχειρήσεων και των θέσεων εργασίας στην περιφέρεια.
  • Ενίσχυση της ρευστότητας των επιχειρήσεων και απελευθέρωση κεφαλαίων που θα μπορούν να κατευθυνθούν σε τομείς επιχειρηματικής δράσης όπως η έρευνα και ανάπτυξη νέων προϊόντων, η απασχόληση νέου επιστημονικού προσωπικού και η προβολή των ελληνικών προϊόντων στις διεθνείς αγορές.
  • Τόνωση των κινήτρων για διάθεση νόμιμων προϊόντων στα κανάλια επιτόπιας κατανάλωσης (τουριστικός τομέας και εστίαση) και ενίσχυση της κατανάλωσης σε αυτά τα κανάλια κατά 4,0% ετησίως περίπου για τα έτη 2024-2026.
  • Εξορθολογισμό του φορολογικού πλαισίου τοποθετώντας την Ελλάδα πλησιέστερα σε χώρες που έχουν αντίστοιχο τουριστικό προϊόν, όπως η Πορτογαλία και η Ιταλία.
  • Μείωση της λιανικής τιμής πώλησης μιας τυπικής φιάλης αλκοολούχου ποτού κατά 10,7% μεταξύ 2023-2026.

Συρρίκνωση της αγοράς
Όπως επισημαίνεται μεταξύ άλλων στη μελέτη του ΙΟΒΕ, η ύφεση της ελληνικής οικονομίας, σε συνδυασμό με την αύξηση των συντελεστών ΕΦΚ και ΦΠΑ, οδήγησαν την προηγούμενη δεκαετία σε συρρίκνωση της αγοράς αλκοολούχων ποτών, η οποία βρέθηκε το 2022 στο 63% του επιπέδου που είχε καταγραφεί το 2009 (4,5 εκατ. 9λιτρα κιβώτια το 2022 έναντι 8 εκατ. 9λιτρων κιβωτίων το 2009), εν μέρει λόγω και της υποκατάστασης τμήματος της νόμιμης αγοράς από παράνομα αλκοολούχα ποτά. Στη μελέτη εκτιμήθηκε ότι οι συνολικές απώλειες φορολογικών εσόδων από το παράνομο εμπόριο αλκοολούχων ποτών ανέρχονται σε περίπου €70 εκατ. (μη καταβολή ΕΦΚ και ΦΠΑ), χωρίς να υπολογίζονται οι απώλειες από το προϊόν των διήμερων αποσταγματοποιών.

Αναφορικά με το προϊόν απόσταξης των διήμερων αποσταγματοποιών (χύμα τσίπουρο), οι απώλειες από ΕΦΚ εκτιμώνται σε έως και €90 εκατ., καθώς στο συγκεκριμένο προϊόν, αξιοποιώντας το χαμηλό καθεστώς φορολόγησης, διοχετεύονται στην αγορά πολλαπλάσιες ποσότητες (είτε χωρίς να δηλώνονται, είτε από παράνομα αποστακτήρια) για εμπορική χρήση.

Συνεπώς, ο περιορισμός του παράνομου εμπορίου αλκοολούχων ποτών, με αναπροσαρμογή του φορολογικού πλαισίου και συντονισμένους ελέγχους στην αγορά, εκτιμάται ότι θα αποφέρει πολλαπλασιαστικά οφέλη στα φορολογικά έσοδα, στη δημόσια υγεία, στη βιωσιμότητα πολλών επιχειρήσεων και στην απασχόληση, ενδυναμώνοντας το πλαίσιο λειτουργίας των υγιών επιχειρήσεων του κλάδου. Ενδεικτικά, στη μελέτη εκτιμήθηκε ότι μια ενδεχόμενη μείωση του παράνομου εμπορίου κατά 20% θα οδηγούσε σε περίπου €30 εκατ. επιπλέον φορολογικά έσοδα από ΕΦΚ και ΦΠΑ ετησίως.

Τα τελευταία έτη οι έλεγχοι της ΑΑΔΕ αναδεικνύουν το πρόβλημα, καθώς το 2022 κατασχέθηκαν 108 χιλιάδες λίτρα αλκοολούχων ποτών. Επιπλέον, από τους ελέγχους της ΑΑΔΕ διαπιστώνεται υψηλό ποσοστό μη κανονικών δειγμάτων στα αλκοολούχα ποτά, αλλά και μεγάλο πλήθος μη κανονικών μη ασφαλών δειγμάτων στα προϊόντα απόσταξης διήμερων αποσταγματοποιών.

Μετακίνηση προς τα νόμιμα ποτά
Αυτό που τονίζει ο ΙΟΒΕ είναι ότι η προσαρμογή του ΕΦΚ δεν αναμένεται να οδηγήσει σε μεγάλη αύξηση της πραγματικής κατανάλωσης, αλλά αντίθετα εκτιμάται ότι θα βοηθήσει στη μετακίνηση ποσοτήτων από τα παράνομα προς τα νόμιμα αλκοολούχα ποτά, τονώνοντας τα φορολογικά έσοδα και ενδυναμώνοντας το νόμιμο τμήμα της αγοράς, στηρίζοντας τον κλάδο και δημιουργώντας ένα εύρωστο επιχειρηματικό περιβάλλον μεσοπρόθεσμα.


Πρώτη δημοσίευση της είδησης στο καθημερινό newsletter FOODReporter

Ariston Hellas: Λανσάρει βαλσάμικο με… ουίσκι

Την άνοιξη του 1977, τα αδέλφια Αναστάσιος και Άγγελος ∆ούκας ξεκίνησαν να εξαγάγουν λάδι στην Αµερική. Η τεράστια αμερικανική αγορά και οι αυξανόµενες ανάγκες της οδήγησαν τους ιδρυτές να δημιουργήσουν την Ariston Hellas, με έδρα την κωμόπολη Γαργαλιάνοι Μεσσηνίας, η οποία μπορεί να ανταπεξέλθει στην συνεχώς αυξανόμενη ζήτηση και να υποστηρίζει μια τόσο απαιτητική αγορά.

Ο στόχος είναι πλέον η ελληνική αγορά. Ο σκοπός της Ariston είναι να γίνουν τα προϊόντα της γνωστά στο ευρύ κοινό και να το οδηγήσουν να δοκιμάσει την αυθεντική ελληνική γεύση των εξαιρετικών προϊόντων της εταιρείας. Αξίζει να αναφέρουμε ότι η επιχείρηση Ariston διαθέτει στο κοινό προϊόντα όπως ελαιόλαδο, βαλσάμικο ξύδι, μαρμελάδες, αλάτια, ριζότο, ελιές και μέλι.

Οι εξαγωγές αποτελούν τα 3/4 της παραγωγής
Κατά τη διάρκεια της Έξποτροφ 2024, το FOODReporter μίλησε με τη Δέσποινα Καριώτη, marketing manager της εταιρείας Ariston Hellas: «Παράγουμε έξτρα παρθένο ελαιόλαδο με 20 διαφορετικές γεύσεις, με best – sellers στην Ελλάδα το ελαιόλαδο με τρούφα, το ελαιόλαδο με lime και το ελαιόλαδο με τσίλι».

Οι εξαγωγές αποτελούν τα ¾ της παραγωγής, με το μεγαλύτερο μέρος τους να συνεχίζει να διοχετεύεται προς την αμερικανική αγορά, όπου υπάρχει και εκεί μονάδα. Για πρώτη φορά, στην έκθεση Έξποτροφ, η εταιρεία λάνσαρε το ολοκαίνουργιο βαλσάμικο με ουίσκι και παρουσίασε για πρώτη φορά στην ελληνική αγορά το έξτρα παρθένο ελαιόλαδο με νιφάδες χρυσού.


Πρώτη δημοσίευση της είδησης στο καθημερινό newsletter FOODReporter