Exceed Consulting: Το προφίλ, οι ανάγκες και οι συνήθειες του online καταναλωτή σούπερ μάρκετ

Το online grocery shopping γίνεται το «next normal» προφίλ καταναλωτή και στην ελληνική αγορά. Σύμφωνα με την έρευνα της Exceed Consulting για το grocery e-shopping που παρουσίασε ο Γιάννης Λαβδιώτης, Managing Director και Senior Partner της εταιρείας στο συνέδριο ECR Hellas 2023, όσοι ψωνίζουν μία φορά την εβδομάδα από σούπερ μάρκετ είναι κατά το μεγαλύτερο ποσοστό όσοι δείχνουν για την ώρα να «ξεφεύγουν» από τον κανόνα των ενισχυμένων ηλεκτρονικών αγορών για τα ψώνια του σούπερ μάρκετ. Αν και το ποσοστό των 17,1% που δηλώνουν ότι ψωνίζουν online μία φορά την εβδομάδα δεν είναι αμελητέο, το 43% όσων το πράττουν μέσα από φυσικό κατάστημα μέχρι στιγμής κερδίζει κατά κράτος. Το πιο σημαντικό κομμάτι της πίτας αγορών που φαίνεται να κερδίζει το e-grocery είναι την κατηγορία εκείνη των καταναλωτών που πραγματοποιούν ψώνια στο σούπερ μάρκετ σε μηνιαία βάση: Πρόκειται για το 26,3% του συνολικού καταναλωτικού κοινού. Στο 10,9% βρίσκονται όσοι ψωνίζουν ανά δέκα ημέρες και στο 11% όσοι ψωνίζουν ανά δύο εβδομάδες. Ένα 4,9% των ερωτηθέντων δήλωσε ότι ψωνίζει διαδικτυακά από σούπερ μάρκετ κάθε δύο ή τρεις ημέρες και υπάρχει και ένα 0,9% που εξασκεί καθημερινά το e-grocery. Σύμφωνα με τον κ. Λαβδιώτη, «το online grocery και το φυσικό κατάστημα επηρεάζει το ένα το άλλο». Πρόκειται, άλλωστε, για το σύνολο της grocery αγοράς, άρα για συγκοινωνούντα δοχεία. Το «όπλο» του φυσικού καταστήματος φέρεται να είναι η ευκολία. «Το φυσικό κατάστημα επιζητά να προσελκύσει καινούριους καταναλωτές και να διατηρήσει τους ήδη υπάρχοντες μέσα από τη βελτίωση της εμπειρίας», σημείωσε ο κ. Λαβδιώτης.

Οι λόγοι επιλογής του online grocery και πιθανά σημεία διαφοροποίησης που αναδεικνύονται ανά αλυσίδα
Σύμφωνα με την έρευνα της Exceed Consulting, η επιλογή του online grocery αφορά κατά 68,8% εξοικονόμηση χρόνου, κατά 55,7% την ευκολία και κατά 34,4% την ευκολότερη σύγκριση τιμών. Η καλύτερη εξοικονόμηση χρόνου εμφανίζεται ακόμη πιο έντονα όταν η ηλεκτρονική αγορά συγκρίνεται με εκείνη στο φυσικό κατάστημα (74,9%), ακολουθούν οι πολλαπλοί (omnichannel) τρόποι παράδοσης (57,4%). Έπεται η παράδοση στο χώρο του καταναλωτή.

Ως προς τα σημαντικότερα κριτήρια επιλογής συγκεκριμένης αλυσίδας σούπερ μάρκετ για online αγορές, ο πρώτος και κύριος λόγος είναι οι χαμηλές και καλύτερες τιμές (κατά 6,31%), οι προσφορές(κατά 6,25%), η δυνατότητα διαφορετικών μεθόδων πληρωμής (κατά 6,17%), η ποικιλία προϊόντων (6,05%) και η επάρκεια προϊόντων (6,01%). Αυτές οι σταθερές περικλείουν τα χαρακτηριστικά των «συμφερότερων αγορών. Ως προς τα σημεία όπου υπάρχει πρόσφορο πεδίο διαφοροποίησης ανά αλυσίδα σούπερ μάρκετ (points of differentiation), πρώτη «κόβει το νήμα» η δυνατότητα παράδοσης παραγγελίας τη στιγμή που την επιθυμεί ο καταναλωτής. Σύμφωνα με την έρευνα, πολύ ψηλά στους λόγους επιλογής αλυσίδας σούπερ μάρκετ για online αγορές στο μυαλό του καταναλωτή βρίσκεται και η επιλογή προγράμματος επιβράβευσης.

«Το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα θα πρέπει να επικεντρωθεί στις επιδόσεις, σε μεμονωμένες επιχειρησιακές πρωτοβουλίες ή σε άλλες, που θα πραγματοποιηθούν σε συνεργασία με τρίτα μέρη», επεσήμανε ο κ. Λαβδιώτης.

Ο ρόλος των last mile platforms
Το 67% των ερωτηθέντων επιθυμεί και επιλέγει παράδοση από άνθρωπο του ίδιου του σούπερ μάρκετ όπου έγινε η παραγγελία, το 22% προτιμά παράδοση από συνεργαζόμενη εταιρεία (last mile platforms), δηλαδή Wolt Market ή e-food market, με το κριτήριο ότι αυτός ο τρόπος θα φέρει πιο γρήγορα τα ψώνια του σούπερ μάρκετ στο σπίτι. Κατά 7%, οι καταναλωτές προτιμούν να παραλάβουν οι ίδιοι από το κατάστημα τις ηλεκτρονικές παραγγελίες και κατά 5% να τις παραλάβουν από συνεργαζόμενα pick up points.

Κατά 29%, ενδιαφέρονται «απόλυτα» για την ταχύτητα διανομής και κατά 25,5% «πάρα πολύ», συναπαρτίζοντας πλειοψηφικό σύνολο του 54,5%. Το καταναλωτικό κοινό επιλέγει last mile πλατφόρμες για online grocery αγορές λιγότερο συχνά, κατά 47,6%, πολύ συχνά, κατά 36,3%, πάντοτε, κατά 5,8% και ποτέ, κατά 10,3%. Σε ό,τι αφορά τους λόγους επιλογής, κατά 45,84% πρόκειται για το γρηγορότερο χρόνο παράδοσης, κατά 44,18% για καλύτερες προσφορές, κατά 40,8% για ευκολότερη πρόσβαση, κατά 40,38% για καλύτερες τιμές, κατά 40,14% για ευκολότερη εύρεση προϊόντων, κατά 30,4% για καλύτερη σύγκριση τιμών.


Πρώτη δημοσίευση της είδησης στο καθημερινό newsletter FOODReporter

Πώς ψωνίζουν οι Έλληνες καταναλωτές ανάλογα με την ηλικία τους

Την ολοένα και μεγαλύτερη επίδραση που έχουν τα οικονομικά κριτήρια στις αποφάσεις των καταναλωτών αναδεικνύει η έρευνα που παρουσίασε στο 15ο συνέδριο του ECR Hellas ο καθηγητής του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών Γιώργος Μπάλτας, αναφορικά με το τι θέλουν και τι κάνουν οι καταναλωτές σήμερα.

Όμως η στροφή των καταναλωτών σε προσφορές και εκπτώσεις δεν είναι ομοιόμορφη και διαφέρει αρκετά ανάλογα με την προϊοντική κατηγορία: πάνω από το 45% κυνηγά προσφορές και εκπτώσεις σε απορρυπαντικά, καθαριστικά, είδη προσωπικής φροντίδας, χαρτικά και είδη νοικοκυριού, ενώ από τα τρόφιμα τα υψηλότερα ποσοστά καταγράφονται στα συσκευασμένα προϊόντα πρωινού (41%), στον καφέ (38%), στα συσκευασμένα τυποποιημένα τρόφιμα (36,9%), στα κατεψυγμένα λαχανικά (34%), στα κατεψυγμένα τρόφιμα (32%) και στην κατηγορία των αναψυκτικών, χυμών και νερού (31%). Ένας άλλος τρόπος με τον οποίο πολλοί καταναλωτές αντιδρούν στην αύξηση των τιμών είναι η μείωση της κατανάλωσης προϊόντων από ορισμένες κατηγορίες. Από τη συμπεριφορά αυτή των καταναλωτών «υποφέρουν» περισσότερο τα έτοιμα γεύματα (48,3%) και τα αλκοολούχα ποτά (41,1%), καθώς και τα plant-based ροφήματα (36%), τα αλμυρά και γλυκά σνακ (34,1%) και τα βιολογικά προϊόντα (33,5%). Αντίθετα, προϊόντα στα οποία μεγάλο ποσοστό των καταναλωτών δεν αλλάζει αγοραστικές συνήθειες είναι τα φρέσκα φρούτα και λαχανικά (52%), τα προϊόντα ειδικής διατροφής (37,4%), το ψωμί και τα αρτοσκευάσματα (37,3%), τα προϊόντα κρέατος (35,5%) και τα γαλακτοκομικά προϊόντα (33,9%).

Πώς ψωνίζει η κάθε ηλικιακή ομάδα
Όμως οι καταναλωτικές συμπεριφορές δεν είναι ίδιες για κάθε ηλικιακή ομάδα:

-Άνδρες 18-25 ετών: Επηρεάζονται λίγο περισσότερο από τα social media, δίνουν μεγαλύτερη έμφαση στην τεχνολογία, ψωνίζουν λιγότερο online και δίνουν μικρότερη έμφαση στην ευκολία και το χρόνο που θυσιάζουν για ψώνια.

-Γυναίκες 18-25 ετών: Επίσης επηρεάζονται περισσότερο από τα social media, δίνουν μεγαλύτερη έμφαση στη σύγκριση τιμών, αλλάζουν φυσικό ή ηλεκτρονικό κατάστημα λόγω τιμών, ενώ θα αγόραζαν πιο εύκολα μικρότερες συσκευασίες λόγω χαμηλότερης απόλυτης τιμής.

-Άνδρες 26-29 ετών: Δίνουν μεγαλύτερη έμφαση σε καινοτομία και συσκευασία, ενώ ως προς την επιλογή του καταστήματος δίνουν μεγαλύτερη έμφαση στην επωνυμία, στον χώρο στάθμευσης και στην τοποθεσία. Επίσης, δίνουν μικρότερη σημασία στο χρόνο που δαπανούν για ψώνια.

-Γυναίκες 26-29 ετών: Επηρεάζονται περισσότερο από τα social media, αγοράζουν περισσότερο με λίστα, δίνουν μεγαλύτερη σημασία στην ατμόσφαιρα, την ποιότητα των προϊόντων και στο είδος της συσκευασίας, δίνουν μικρότερη σημασία σε προγράμματα πιστότητας πελατών και στην επωνυμία του καταστήματος, ενώ δίνουν επίσης μικρότερη έμφαση σε προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας.

-Άνδρες 30-40 ετών: Συγκρίνουν περισσότερο τιμές μέσω διαδικτύου και ψωνίζουν περισσότερο στο διαδίκτυο, δίνουν μικρότερη έμφαση σε προγράμματα πιστότητας πελατών και στην επωνυμία του καταστήματος, χρησιμοποιούν λιγότερο λίστα για ψώνια και ενδέχεται να κάνουν πιο πολλές αυθόρμητες αγορές, ενώ δίνουν αισθητά μικρότερη έμφαση στην εξυπηρέτηση.

-Γυναίκες 30-40 ετών: Δίνουν μεγαλύτερη έμφαση στην ευκολία όταν ψωνίζουν. Επίσης, στρέφονται λιγότερο σε αγορές ιδιωτικής ετικέτας, σε αναζήτηση χαμηλότερων τιμών σε ηλεκτρονικά καταστήματα και στη χρήση του Καλαθιού του Νοικοκυριού.

– Άνδρες 41-50 ετών: Δίνουν μεγαλύτερη σημασία στη μάρκα, την εταιρεία και τη διαθεσιμότητα. Επίσης, επιλέγουν φυσικό κατάστημα δίνοντας σημασία στην επωνυμία.

-Γυναίκες 41-50 ετών: Ενδιαφέρονται περισσότερο για την προέλευση των προϊόντων και την ατμόσφαιρα των καταστημάτων. Οι ανατιμήσεις τις οδηγούν σε αναθεώρηση των προϊόντων που θεωρούσαν απαραίτητα σε αγορές μικρότερων συσκευασιών και σε αγορές περισσότερων κωδικών ιδιωτικής ετικέτας.

-Άνδρες 50+ ετών: Χρησιμοποιούν περισσότερο το Καλάθι του Νοικοκυριού, δίνουν μεγαλύτερη σημασία στην εξυπηρέτηση και τον χώρο στάθμευσης, ενώ επιλέγουν περισσότερο την ιδιωτική ετικέτα.

-Γυναίκες 50+ ετών: Χρησιμοποιούν περισσότερο το Καλάθι του Νοικοκυριού, δείχνουν πολύ μεγαλύτερη σημασία σε προγράμματα επιβράβευσης και μικρότερη έμφαση στην τοποθεσία.

Οι σύγχρονες ανάγκες αποθήκευσης και εφοδιασμού για τα ελληνικά τρόφιμα

Τις τάσεις περαιτέρω συγκέντρωσης και επενδύσεων στον κλάδο των 3PL logistics στην Ελλάδα επιβεβαίωσε ο Θρασύβουλος Μακιός, διευθύνων σύμβουλος της Makios Logistics, μέλος του Ομίλου HIG Capital, μιλώντας στο συνέδριο ECR Hellas 2023. Οι περισσότεροι πελάτες εντός κι εκτός Ελλάδος και συγκεκριμένα στα Βαλκάνια αναζητούν στρατηγικούς συνεργάτες αναφορικά με την ανάγκη αποθήκευσης και εφοδιασμού: Αναζητούν υπηρεσίες logistics «one stop shop»:

«Στρατηγικός πελάτης της Makios Logistics, που ασχολείται κυρίως με εμπόριο τροφίμων, είναι τα Ελληνικά Γαλακτοκομεία και αποτελούν χαρακτηριστικό παράδειγμα: Αναλαμβάνουμε τη συλλογή του γάλακτος στη γαλακτοβιομηχανία κι έπειτα, υπηρεσίες αποθήκευσης και διανομής των παραγόμενων τυποποιημένων προϊόντων», τόνισε ο κ. Μακιός. Η Ελλάδα αντιμετώπιζε μέχρι πρόσφατα δύο μεγάλα ζητήματα στον κλάδο των 3PL: Αφενός υπήρχαν περιορισμένες μόνο υποδομές, αφετέρου παρατηρείται έλλειψη προσωπικού.

Αναφορικά με το τελευταίο, ο κ. Μακιός σημείωσε: «Έχει παρατηρηθεί επαγγελματική συστηματική μετακίνηση του διαθέσιμου νεαρού προσωπικού προς δύο πυλώνες: Πρώτα και κύρια, προς την τουριστική σεζόν, η οποία, όσο μεγαλώνει σε χρονικό διάστημα, γίνεται και πιο ανταγωνιστική ως λύση. Δευτερευόντως στα επαγγέλματα delivery. Σε πανευρωπαϊκό επίπεδο, σημειώνεται τεράστια έλλειψη οδηγών: Λείπουν 350.000 – 400.000 οδηγοί».

«Έκρηξη» νέων σημείων logistics, αυτοματισμοί και ταχύτητα
Τα Automated Guided Vehicles (AGVs) αυξημένης ευελιξίας δίνουν λύσεις στην έλλειψη προσωπικού μέσω αυτοματισμών, αλλά εμφανίζουν αδυναμία συνύπαρξης με χειριστές και χρειάζονται σημαντικά μεγαλύτερες εγκαταστάσεις ή διαφορετική εσωτερική αρχιτεκτονική. Αναμένονται τα «εξυπνότερα» AGVs, που θα προσφέρουν δυνατότητα συνύπαρξης. Η Ελλάδα βιώνει τη δεύτερη μεγάλη «έκρηξη» κατασκευών σημείων, μετά από την επταετία 2004 – 2010, όταν είχαν κατασκευαστεί οι μεγάλες υποδομές στη δυτική Αττική, όπου βρίσκονται διασκορπισμένες οι εγκαταστάσεις των μεγάλων εταιρειών. «Αυτή τη στιγμή, βρίσκονται υπό κατασκευή 200.000 τ.μ. στην ευρύτερη περιοχή Ασπροπύργου και Μάνδρας κι ακόμη, τα δύο “mega projects” των 3PL στην Αττική, το HULL Logistics City, σε χώρο 290.000 τ.μ., παραθαλάσσια του Ασπροπύργου, στην πρώην έκταση της Ελληνικής Χαλυβουργίας, όπου αναμένεται η έκδοση αδειών δόμησης για 200.000 τ.μ. με design βιωσιμότητας και το Θριάσιο 1», επεσήμανε ο κ. Μακιός.

Η ταχύτητα μεταφοράς αποτελεί πρόκληση της νέας εποχής. Το 2022 το λιμάνι του Πειραιά δέχτηκε 6,7 εκατ. container, τα οποία φορτώθηκαν εκ νέου σε πλοία (transshipment). «Η Ελλάδα αξίζει να αναπτύξει υποδομές για να προωθήσει τα προϊόντα προς την ανατολική και κεντρική Ευρώπη, χωρίς transshipment», σημείωσε ο κ. Μακιός για να προσθέσει: «Η χώρα μας μπορεί να αποτελέσει στρατηγικό παίκτη στα παγκόσμια logistics». Άλλωστε, «οι χρηματοοικονομικοί επενδυτές προσπαθούν με επενδύσεις να εκσυγχρονίσουν τον κλάδο». Σύμφωνα με τον κ. Μακιό, IKEA και Lidl επιθυμούν να αναπτύξουν εμπορευματικά κέντρα στον Πειραιά για τα προϊόντα της Άπω Ανατολής. Στον δείκτη Logistics Performance Index το λιμάνι του Πειραιά βρέθηκε φέτος στη 19η θέση, από την 42η το 2022.