Ανεκμετάλλευτη παραμένει από την πλειοψηφία των αλυσίδων σούπερ μάρκετ η δυναμική που αναπτύσσει τα τελευταία χρόνια η αγορά των εργαλείων καθαρισμού.

Ανεκμετάλλευτη παραμένει από την πλειοψηφία των αλυσίδων σούπερ μάρκετ η δυναμική που αναπτύσσει τα τελευταία χρόνια η αγορά των εργαλείων καθαρισμού. Νέα, σύγχρονα, τεχνολογικά προηγμένα προϊόντα κάνουν την εμφάνισή τους στην αγορά των εργαλείων οικιακού καθαρισμού, σε νέες ελκυστικότερες συσκευασίες.

Ωστόσο, οι αλυσίδες εξακολουθούν να διαθέτουν πολύ μικρό και συνήθως όχι τον πλέον κατάλληλο χώρο για την τοποθέτηση των εν λόγω προϊόντων, ενώ παράλληλα δεν ακολουθείται σχεδόν ούτε το στοιχειώδες category management. Η αγορά των εργαλείων καθαρισμού χωρίζεται στις εξής υποκατηγορίες: -εργαλεία καθαρισμού επιφανειών (πετσέτες, σπογγοπετσέτες και δέρματα), -εργαλεία καθαρισμού σκευών (σφουγγαράκια κουζίνας) -εργαλεία καθαρισμού δαπέδου (σφουγγαρίστρες, κουβάδες, παρκετέζες, σκούπες) -εργαλεία γενικού καθαρισμού (σακούλες απορριμμάτων, γάντια).

Η συνολική αξία της συγκεκριμένης αγοράς υπολογίζεται στα 18-20 δισ. δρχ. και οι κατηγορίες που κρατούν τον μεγαλύτερο τζίρο είναι τα σφουγγαράκια, οι απορροφητικές πετσέτες και οι σφουγγαρίστρες. Γενικότερα η αγορά χαρακτηρίζεται από μία μικρή αύξηση χρόνο με το χρόνο, που οφείλεται κυρίως στην αξία που προσθέτουν τα νέα προϊόντα που κυκλοφορούν κάθε χρόνο στην αγορά σε ορισμένες υποκατηγορίες.

Νέα προϊόντα

Το τελευταίο διάστημα νέα προϊόντα έχουν κάνει την εμφάνισή τους κυρίως στον τομέα του καθαρισμού πατωμάτων, τα οποία αναμένεται να συμβάλλουν στην αύξηση του τζίρου όλης της κατηγορίας σε επίπεδα άνω των 20 δισ. δρχ. Τα εν λόγω νέα προϊόντα είναι τα συστήματα στεγνού καθαρισμού που κυκλοφόρησαν από τις εταιρείες FHP (τα Vileda Attractive), την P&G (Swiffer) και την SC Johnson (Pronto). Η συγκεκριμένη υποκατηγορία προσφέρει στον καταναλωτή τη δυνατότητα του εύκολου καθαρισμού χωρίς απορρυπαντικά αξιοποιώντας τον στατικό ηλεκτρισμό. Γενικότερα, πάντως, θα πρέπει να σημειωθεί ότι σε όλη τη γκάμα των εργαλείων καθαρισμού υπάρχουν προϊόντα που ενσωματώνουν τη σύγχρονη τεχνολογία και καθίστανται έτσι πολύ περισσότερο αποτελεσματικά. Η κυρίαρχη τάση που επικρατεί για το μέλλον είναι για καινοτόμα προϊόντα νέας τεχνολογίας, που δίνουν τη δυνατότητα στη σύγχρονη νοικοκυρά να αφιερώνει λιγότερο κόπο και χρόνο για τον καθαρισμό του σπιτιού της.

Αυτό είναι και το ένα από τα δύο βασικά στοιχεία που χαρακτηρίζουν την αγορά των εργαλείων καθαρισμού και που προέρχεται κυρίως από τις πολυεθνικές εταιρείες που δραστηριοποιούνται στο χώρο (3Μ, GHP-Vileda, SC Johnson, Colgate Palmolive, P&G), ορισμένους Ελληνες παραγωγούς όπως η εταιρεία Αφοι Βρισιμτζή που διακρίνεται ιδιαίτερα στην αγορά των γαντιών προωθώντας τα πολύ γνωστά Champion, που παράγονται στη χώρα μας και κάποιους εισαγωγείς όπως η «Χαρ. Μεριχωβίτης & ΣΙΑ ΕΕ» και η «Racks ΠΕΤΡΑΚΗΣ», που εισάγουν στην αγορά προϊόντα από γνωστούς οίκους του εξωτερικού. Το άλλο χαρακτηριστικό είναι η ύπαρξη εκατοντάδων μικρών οικοτεχνιών-βιοτεχνιών, που δραστηριοποιούνται κυρίως στην κατασκευή σφουγγαρίστρας ή σκούπας που μιμείται σε ό,τι αφορά την εμφάνιση τα επώνυμα προϊόντα.

Τα προϊόντα αυτά διεκδικούν σε ορισμένες υποκατηγορίες ένα σημαντικό μερίδιο της αγοράς, σε συνδυασμό και με τα private label που αναπτύσσουν στο συγκεκριμένο κλάδο και οι ίδιες οι αλυσίδες, στοχεύοντας έτσι να καλύψουν το «οικονομικό» τμήμα της αγοράς. Τα P.L. σύμφωνα με τις εκτιμήσεις ξεπερνούν το 10% του συνολικού τζίρου. Υπάρχει μία εποχικότητα στα προϊόντα, η οποία ωστόσο ποικίλλει ανάλογα με τα προϊόντα και συνεπώς υπάρχει μία ισορροπία στο σύνολο της κατηγορίας.

Προώθηση

Η διανομή των προϊόντων γίνεται σε αλυσίδες λιανεμπορίου αλλά και σε χονδρέμπορους που εξυπηρετούν μικρότερα σημεία σε όλη την Ελλάδα. Υπολογίζεται ότι το 70% των προϊόντων διακινούνται μέσω των σούπερ μάρκετ και το υπόλοιπο μέσω των εξειδικευμένων καταστημάτων (χρωματοπωλεία, κ.ά.). Για την προώθηση των προϊόντων οι εταιρείες χρησιμοποιούν τόσο τη διαφήμιση κυρίως βέβαια οι πολυεθνικές και τα πλέον επώνυμα, καθώς και διάφορες μορφές προώθησης όπως on pack promotion, δραχμικές εκπτώσεις, πολυεθνικές, κουπόνια, κ.λπ. Γενικότερα, πάντως, σε ό,τι αφορά στην παρουσία των προϊόντων στο ράφι, παράγοντες της αγοράς σημειώνουν ότι η κατηγορία των εργαλείων δεν δημιούργησε ποτέ ιδιαίτερο προβληματισμό στο λιανεμπόριο, το οποίο θεωρεί ότι τα συγκεκριμένα προϊόντα δεν διακρίνονται για την τεχνολογία ή την εξειδίκευσή τους. Παρατηρείται έτσι το συχνό φαινόμενο να αντιμετωπίζονται σαν ένα «απόλυτο νούμερο τζίρου», με αποτέλεσμα να μη δίνεται η πρέπουσα σημασία στη διάταξη των ραφιών, στις τάσεις τις αγοράς, στα μερίδια των ανταγωνιστών και στη συνέργια που υπάρχει με τις υπόλοιπες κατηγορίες non food.

Είναι επίσης συχνό το φαινόμενο να χειρίζονται διαφορετικοί αγοραστές δύο υποκατηγορίες οι οποίες θα έπρεπε να έχουν κοινή στρατηγική, αφού αποτελούν κοινή ομάδα προϊόντων. Τα φαινόμενα αυτά δυσκολεύουν το έργο των προμηθευτών, το οποίο είναι να «περάσουν» την εμπειρία χρόνων που έχουν στην κατηγορία και να πείσουν το λιανεμπόριο ότι ο καταναλωτής έχει τελείως διαφορετική άποψη για τα προϊόντα, ψωνίζει με διαφορετικό τρόπο από τον τρόπο που διαχειρίζονται την κατηγορία και πάνω απ’ όλα ότι ο καταναλωτής δημιουργεί άσχημη ψυχολογία όταν μπερδεύεται και δεν βρίσκει αυτό που θέλει. Τα «ατάκτως ερριμένα» προϊόντα στα ράφια είτε στα «καλάθια» έχουν ως αποτέλεσμα λιγότερες πωλήσεις από αυτές που θα μπορούσε να κάνει το κατάστημα και δυσκολία στο να χτίσει ο λιανέμπορος την εικόνα του ονόματός του η οποία σπάνια κρίνεται μόνο από τις κατηγορίες που έχει ορίσει σαν destination.

Οι επιχειρήσεις

Σήμερα κυρίαρχο ρόλο στην αγορά διεκδικούν ορισμένες πολυεθνικές επιχειρήσεις και μερικοί Ελληνες εισαγωγείς ή παραγωγοί που ανταγωνίζονται έντονα μεταξύ τους. Αναλυτικότερα, ηγετική θέση στην αγορά διεκδικεί η FHP (πρώην ΕΣΤΙΑ ΕΜΠΟΡΙΚΗ), που διαθέτει μία μεγάλη γκάμα προϊόντων όπως τις τρεις οικολογικές πετσέτες Vileda (Micro, Micro-Combi, Veloute) νέας τεχνολογίας με μικροϊνες, που αφαιρούν ακόμη και μόνο με νερό τους λεκέδες, τις πολύ γνωστές πετσέτες Wettex, όπως και το ρολό, την σπογγοπετσέτα Vileda, τις ομώνυμες σφουγγαρίστρες και παρκετέζες, τα σφουγγαράκια Mr Shine, τα γάντια Vileda, κ.λπ.

Η γκάμα των προϊόντων Vileda εμπλουτίστηκε πρόσφατα με δύο νέα προϊόντα, τη σφουγγαρίστρα Micro και την ξεσκονίστρα-παρκετέζα Attractive. Η νέα σφουγγαρίστρα Vileda Micro είναι ένας συνδυασμός της κλασικής σφουγγαρίστρας Vileda Super με την οικολογική πετσέτα νέας τεχνολογίας Micro. Η ξεσκονίστρα Attractive είναι ένα νέο σύστημα στεγνού καθαρισμού που αποτελείται από μία βάση με τηλεσκοπικό κοντάρι και ειδικά πανάκια μίας χρήσης που δημιουργούν ηλεκτροστατικό μαγνητισμό στις επιφάνειες και παγιδεύουν τη σκόνη και τη βρωμιά. Ηγετική θέση έχει στην αγορά -και κυρίως στα σφουγγαράκια- και η 3Μ, που διακινεί προϊόντα σε όλες τις κατηγορίες εργαλείων καθαρισμού. Η προσπάθεια της 3Μ είναι να είναι full line supplier και να δίνει ολοκληρωμένες λύσεις στο λιανεμπόριο αλλά και στους καταναλωτές. Οι βασικές κατηγορίες εξειδίκευσής της είναι τα σφουγγαράκια, οι σφουγγαρίστρες, τα πανιά και τα συστήματα καθαρισμού σκόνης. Το νέο προϊόν της 3Μ είναι το σύστημα καθαρισμού σκόνης Scotch Brite Mop Atrap, το οποίο ολοκληρώνοντας τη διανομή που έχει ως στόχο θα υποστηριχθεί με ένα συνδυασμό ενεργειών ΑTL(above the line) και BTL (below the line), που θα χαρακτηρίζονται από την καινοτομία που διακρίνει και το ίδιο το προϊόν. Έντονη παρουσία στην αγορά έχει και η Colgate Palmolive κυρίως με τα σφουγγαράκια ΑΖΑΧ και ΑΖΑΧ Ιnοχ, καθώς και τις απορροφητικές πετσέτες AZAX.

Η εταιρεία προχώρησε πρόσφατα στην υιοθέτηση νέας συσκευασίας για τα προϊόντα της με στόχο την καλύτερη τοποθέτησή τους στην αγορά. Από τους Ελληνες παραγωγούς σημαντική είναι η παρουσία στην αγορά της εταιρείας Αφοι Βρισιμτζή, η οποία κατασκευάζει τα πολύ γνωστά γάντια Champion, που κυκλοφορούν σε μία ευρεία γκάμα (με χνούδι, κ.λπ.). Επίσης, η εταιρεία διακινεί και σπογγοπετσέτες, σφουγγαράκια και άλλα προϊόντα της συγκεκριμένης κατηγορίας. Η Racks Πετράκης εισήλθε πρόσφατα στην εν λόγω αγορά και διαθέτει μία ευρεία γκάμα προϊόντων όπως σφουγγάρια, σφουγγαρόπανα, σπογγοπετσέτες, σκούπες, ξεσκονόπανα, σφουγγαρίστρες, παρκετέζες, φτερά ξεσκονίσματος, αντιπροσωπεύοντας αποκλειστικά για την ελληνική αγορά 40 ιταλικά, ισπανικά και γερμανικά εργοστάσια.

Τελευταία προωθεί στην αγορά ένα νέο προϊόν και συγκεκριμένα τη σκούπα χαλιών Racks, η οποία δεν χρειάζεται ηλεκτρικό ρεύμα ή καλώδια, σωλήνες και σακκούλες για την περισυλλογή των σκουπιδιών αλλά σκουπίζει τα χαλιά με ένα σύστημα από φυσική τρίχα μαλλιών. Έντονη παρουσία στην αγορά έχει και η εταιρεία «Χαρ. Μεριχωβίτης και ΣΙΑ ΕΕ», η οποία εισήγαγε πρόσφατα στην αγορά νέα προϊόντα και συγκεκριμένα τα «La menagere» (ποτηρόπανα, σπογγοπετσέτες, κ.λπ.), από τη Γαλλία, τα οποία έχει προωθήσει ήδη στη γαλλική αλυσίδα Carrefour και σύντομα αναμένεται να τοποθετηθούν και σε άλλες αλυσίδες.