Ο συνολικός τζίρος της κατηγορίας των εντομοκτόνων-εντομοαπωθητικών και σκοροκτόνων το 2021 έφτασε τα 24,8 εκατ. ευρώ, μειωμένος κατά 10,8% σε σχέση με το 2020 (πηγή: IRI Hellas). Σχεδόν όλες οι υποκατηγορίες της εμφάνισαν κάμψη πωλήσεων συγκριτικά με το 2020. Ούτε το 2022 ξεκίνησε θετικά για την εν λόγω αγορά. Οι ελπίδες για την ανάκαμψη των πωλήσεών της φέτος εναποτίθενται στην πραγματοποίηση της ευχής για εύνοια των κλιματολογικών συνθηκών ως το φθινόπωρο και στην προσδοκώμενη αποκατάσταση των αποδόσεων της τουριστικής αγοράς, μετά το στραπάτσο δύο καλοκαιριών πανδημίας.

Το πρώτο δίμηνο της χρονιάς, λόγω του έντονου ψύχους, η πτώση των πωλήσεων ήταν σημαντικότατη, της τάξης του 31,3% σε όγκο και του 28,2% σε αξία. Ακόμη μεγαλύτερη ήταν η υποχώρηση των πωλήσεων στα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας: 41,5% σε όγκο και 39,7% σε αξία πωλήσεων.

«Η πανδημία επηρέασε τη συγκεκριμένη κατηγορία, όπως και τις συνήθειες του καταναλωτή ως προς το πώς διαχειρίστηκε την γκαρνταρόμπα του, πόσο έκατσε στο σπίτι κλπ. Έτσι, οι συνολικές πωλήσεις της κινήθηκαν ανοδικά το 2020 συγκριτικά με το 2019 και πτωτικά το 2021 συγκριτικά με το 2020. Οι πωλήσεις των σκοροκτόνων επηρεάστηκαν περισσότερο», λέει ο κ. Θάνος Καλουδιώτης, Senior Brand Manager Laundry Specialties & Home Care GR & CY της Ηenkel Hellas (Vapona).

Πέρυσι οι επιπτώσεις της πανδημίας στην οικονομία, σε συνδυασμό με το κλιματολογικά σκληρό καλοκαίρι, δεν ευνόησαν τον τζίρο της κατηγορίας. Οι πωλήσεις της μέσω των σούπερ μάρκετ έχασαν περίπου τρία εκατ. ευρώ. «Οι καιρικές συνθήκες παίζουν σημαντικό ρόλο στην αγορά των εντομοκτόνων-εντομοαπωθητικών. Όταν ο καιρός ευνοεί την ανάπτυξη των εντόμων (ο συνδυασμός ζέστης και υγρασίας), σχεδόν πάντα οι πωλήσεις της αυξάνονται. Αντίθετα, μειώνονται όταν ο καιρός δεν βοηθά τον πολλαπλασιασμό των εντόμων, όπως το καλοκαίρι του 2021», λέει ο κ. Γιώργος Κατσικαρώνης, Brand Manager της Εύρηκα Ελλάς (Aroxol).

«Όλες σχεδόν οι υποκατηγορίες είχαν μείωση πωλήσεων σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά. Η υποκατηγορία των κατσαριδοκτόνων ήταν η μόνη με αυξητική τάση πωλήσεων ακόμα μια χρονιά, κερδίζοντας μεριδιακό έδαφος στη συνολική αγορά», λέει η κ. Μαργαρίτα Πεσματζόγλου, Brand Manager της Hellas Consumer Division-Household του ομίλου Σαράντης (Pyrox-Teza), προσθέτοντας: «Οι ανατιμήσεις επηρέασαν θετικά τη μέση τιμή της συνολικής αγοράς παρά την έντονη προωθητική πίεση, προσδίδοντας αξία στο μέσο καλάθι αγορών, αλλά οι πωλήσεις σε τεμάχια μειώθηκαν κατά 8,5%. Οι άσχημες καιρικές συνθήκες μεταξύ Μαΐου και Ιουνίου, το εκτενές lockdown μέχρι τις αρχές του Μαΐου, καθώς και το έντονο στοκάρισμα των νοικοκυριών στα προϊόντα της κατηγορίας το 2020 φαίνεται πως καθυστέρησαν την έναρξη της εμπορικής της σεζόν, οδηγώντας σε χαμηλότερη συνολικά ζήτηση. Παρά τη γενική μείωση των πωλήσεων το Teza κατάφερε ακόμα μια χρονιά να ενισχύσει την μεριδιακή του θέση στο σύνολο της αγοράς, με αύξηση 1,1 μονάδες βάσης, διατηρώντας την πρώτη θέση στην αγορά των προϊόντων αντιμετώπισης των ερπόντων εντόμων».

Όπως επισημαίνει η κ. Μαργαρίτα Δουκλιά, Senior Brand Manager Mass Market του ομίλου Κώστας Α. Παπαέλληνας (Spira), «η κατηγορία τωαν εντομοαπωθητικών προϊόντων μπορεί να είναι εποχική, αλλά είναι πολύ σημαντική κατηγορία για τη λιανική και σε όγκο και σε αξία πωλήσεων. Στη διάρκεια της εποχικότητάς της, οι δυνατές προσφορές «βομβαρδίζουν» το καταναλωτικό κοινό, με αποτέλεσμα το pricing να αποκτά ύψιστη σημασία, πάντα σε συνδυασμό με την ασφάλεια και την εγγυημένη δράση του εκάστοτε προϊόντος».

Καταναλωτικές τάσεις
Οι καταναλωτές αναζητούν όλο και περισσότερο προϊόντα αποτελεσματικά μεν στην αντιμετώπιση της όχλησης των εντόμων, αλλά με κατά το δυνατόν λιγότερα βλαπτικά χημικά και αλλεργιογόνα για τον άνθρωπο και τα οικόσιτα. Ωστόσο, σημαντικά προβλήματα δημιουργούν οι ανατιμήσεις. «Οι προσφορές κι οι χαμηλές τιμές αποτελούν αδιαμφισβήτητα σημαντικά κριτήρια στην επιλογή των προϊόντων σήμερα, αλλά δεν είναι τα μοναδικά», λέει ο κ. Κατσικαρώνης, προσθέτοντας ότι «οι πολύ μεγάλες ανατιμήσεις στις πρώτες ύλες, τα υλικά συσκευασίας και την ενέργεια είναι λογικό να επιδρούν αυξητικά στις τιμές ραφιού. Στην περίπτωση του Aroxol έγινε ιδιαίτερη προσπάθεια απορρόφησης μέρους της αύξησης του κόστους παραγωγής, όμως οι ανατιμήσεις ήταν αναπόφευκτες, κατά πολύ χαμηλότερες, πάντως, της αύξησης του παραγωγικού κόστους».

Όπως επισημαίνει ο κ. Καλουδιώτης, «η τάση που φαίνεται πως επηρεάζει και αυτή την κατηγορία, είναι η προτίμηση προϊόντων πιο φιλικών στο χρήστη και το περιβάλλον. Παραμένει όμως αδιαπραγμάτευτη η αποτελεσματικότητα της χρήσης των προϊόντων. Στο πλαίσιο αυτό, κερδίζουν έδαφος τα νέα προϊόντα που, ενώ δεν περιέχουν άρωμα ή συντηρητικά, είναι αποτελεσματικά στην αντιμετώπιση των εντόμων. Αντίθετα, παλαιότερης τεχνολογίας προϊόντα, όπως το «φιδάκι» απώθησης των κουνουπιών, χάνουν έδαφος».

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της προϊοντικής κατηγορίας MEC, η οποία, όπως σημειώνει η κ. Πεσματζόγλου, «καταγράφει ακόμα μια χρονιά σημαντική ανάπτυξη πωλήσεων 6%, κερδίζοντας μεγαλύτερη συμμετοχή στην αγορά των προϊόντων αντιμετώπισης των ερπόντων εντόμων. Η υπολειμματική του δράση και η αποτελεσματική άοσμη σύνθεσή του αντιμετωπίζουν τα ποικίλα έρποντα έντομα, στοχεύοντας τόσο στην άμεση εξάλειψή τους όσο και στην αποτροπή της εμφάνισής τους. Το Teza MEC, αρωγός στην ανάπτυξης της κατηγορίας, συνεισφέρει άμεσα στην ανάπτυξη των πωλήσεών της κατά 23%, ενισχύοντας παράλληλα και την μεριδιακή του θέση στην αγορά».

Ευχές για τον καιρό, προσδοκίες από τον τουρισμό
Το 2022 αναμένεται να είναι χρονιά ανάκαμψης των πωλήσεων της κατηγορίας «τόσο μέσω των σούπερ μάρκετ όσο και μέσω των εναλλακτικών καναλιών διανομής», εκτιμά ο κ. Καλουδιώτης, σχολιάζοντας ότι «το μεν e-commerce αναμένεται ότι θα συνεχίσει να αναπτύσσεται, η δε τουριστική αγορά προβλέπεται ότι θα έχει ευοίωνη εξέλιξη, πράγμα που θα ευνοήσει τις πωλήσεις της κατηγορίας». Η κ. Δουκλιά επιφυλάσσεται να προβεί σε εκτιμήσεις, δεδομένης της επίδρασης των κλιματολογικών συνθηκών, οι οποίες, όντας μη προβλέψιμες μακροπρόθεσμα, παραμένουν ο κατεξοχήν αστάθμητος παράγοντας «ρύθμισης» των πωλήσεων της κατηγορίας. «Οι καιρικές συνθήκες επιδρούν περισσότερο από άλλους παράγοντες, όπως η πανδημία, στις πωλήσεις της κατηγορίας», συμφωνεί ο κ. Κατσικαρώνης.

Πιο αισιόδοξη στις εκτιμήσεις της είναι η κ. Πεσματζόγλου: «Η τουριστική αγορά έχει σημαντική συμβολή στις πωλήσεις των εντομοκτόνων. Αν ληφθούν υπόψιν οι αρκετά αισιόδοξες ενδείξεις για την εξέλιξη της τουριστικής σεζόν φέτος, η κατηγορία θα έχει μία αξιοσημείωτη ευκαιρία ανάπτυξης. Η αύξηση των προκρατήσεων τουριστών, εξωτερικού και εσωτερικού, καθώς και η αύξηση των remote workers, που συνδυάζουν τις διακοπές με την εργασία, προμηνύουν την τόνωση της τουριστικής αγοράς και το άνοιγμα της σεζόν νωρίτερα, με ανάλογη επίδραση στις πωλήσεις της κατηγορίας». Παράλληλα, όπως επισημαίνει, πρέπει να ληφθεί υπόψιν και η σημαντική επέκταση της εποχικότητάς της τα τελευταία χρόνια: «Η θερμοκρασία περιβάλλοντος τον Σεπτέμβριο και τον Οκτώβριο παραμένει πλέον υψηλή, επεκτείνοντας τη διάρκεια εμφάνισης των ιπτάμενων και ερπόντων εντόμων, άρα και την περίοδο χρήσης των προϊόντων για την αντιμετώπισή τους». Προσθέτει, εξάλλου, ότι «οι ανησυχίες των καταναλωτών αναφορικά με τη μετάδοση ασθενειών μέσω των κουνουπιών μπορεί να μην είναι πλέον τόσο έντονες, παρ’ όλα αυτά παραμένουν στο προσκήνιο, επηρεάζοντας την αγοραστική συμπεριφορά.

Επίσης, η πανδημία ενίσχυσε αξιοσημείωτα τις πωλήσεις των e-shops και στα προϊόντα της κατηγορίας. Στο πλαίσιο αυτό, δημιουργήθηκαν νέα και βελτιώθηκαν τα ήδη υπάρχοντα e-shops των αλυσίδων, ενώ αναπτύχθηκαν και βελτιώθηκαν περαιτέρω τα κωδικολόγια των προμηθευτών για τις online πωλήσεις τους». Σε κάθε περίπτωση η κ. Πεσματζόγλου επισημαίνει ότι, επειδή οι πωλήσεις τής κατηγορίας επηρεάζονται καίρια από τους κλιματολογικούς παράγοντες, «δεν μπορούμε ποτέ να είμαστε απόλυτα σίγουροι για την πορεία τους. Γι’ αυτό οι βιομηχανίες του κλάδου και το λιανεμπόριο πρέπει να προετοιμαζόμαστε εγκαίρως με επαρκές απόθεμα, σωστό visibility στα ράφια και στα δεύτερα σημεία εντός των καταστημάτων, καθώς και με ορθό συντονισμό των προωθητικών ενεργειών μας, με σκοπό τη μεγιστοποίηση των ευκαιριών ανάπτυξης των πωλήσεων της κατηγορίας».

ΠΡΟΩΘΗΣΗ, ΔΙΑΦΗΜΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ
«Στρατηγικής σημασίας φέτος για το Spira είναι το λιανεμπορικό κατάστημα», λέει η κ. Μ. Δουκλιά, τονίζοντας ότι η Παπαέλληνας, παρά το λανσάρισμα του Spira Yellow, «αποφάσισε να μην προβεί σε καμία ανατίμηση, ώστε τα προϊόντα, παράλληλα με τις δυνατές προσφορές τους στο ράφι («1+1 δώρο» και πολύ υψηλές εκπτώσεις), να αποτελούν «δέλεαρ» για όλους τους καταναλωτές, προκειμένου να τα αποκτούν σε ιδιαίτερα ανταγωνιστικές τιμές». Η Spira θα εξακολουθήσει τις επενδύσεις της στη λιανική, με συμμετοχή στα φυλλάδια, floor stands και in-store ενέργειες, ενώ προβάλλεται σε FB, Instagram και YouTube, μέσω μίας χιουμοριστικής καμπάνιας.
«Το θετικό σε αυτή την κατηγορία είναι ότι δεν έχει φτάσει στα επίπεδα βάθους μείωσης τιμών άλλων κατηγοριών, τα private labels δεν έχουν ιδιαίτερη παρουσία, ενώ το brand name είναι εξαιρετικής σημασίας για τον καταναλωτή», σημειώνει ο κ. Θ. Καλουδιώτης εκ μέρους της Ηenkel Hellas.

Σύμφωνα με τη κ. Μ. Πεσματζόγλου (όμιλος Σαράντης), η κατηγορία κινείται κυρίως με μόνιμα προωθητικά στις συσκευασίες των προϊόντων, ενώ στο ράφι γίνονται επιπλέον εκπτώσεις, που προβάλλονται από τα φυλλάδια και τα τηλεοπτικά σποτ των αλυσίδων. Σημαντικό ρόλο έχουν τα δεύτερα σημεία πώλησης των προϊόντων της κατηγορίας στα καταστήματα, μέσω των οποίων διασφαλίζεται το απόθεμά τους, ενώ η τοποθέτηση stands προσφέρει ευκαιρίες αξιοποίησης των αυθόρμητων αγορών.
Ο όμιλος Σαράντη επενδύει και φέτος στη μάρκα Teza, ανανεώνοντας την επικοινωνιακή στρατηγική της –με το νέο σλόγκαν «Teza και ξέχνα τα!»– και συνοδεύοντάς την με ένα ενισχυμένο πλάνο επικοινωνίας όλων των προϊόντων της στο ραδιόφωνο και στο ψηφιακό περιβάλλον, ενώ έχει ανανεώσει και την αισθητική του website www.tezasafety.com.

Εκ μέρους της Εύρηκα ο κ. Γ. Κατσικαρώνης σημειώνει ότι «το 2021 το Aroxol βρέθηκε κοντά στον καταναλωτή καταρχάς διαφημιστικά, με τηλεοπτική καμπάνια και στο internet, όπως και στα ράφια των καταστημάτων με ανταγωνιστικές τιμές κι εκπτώσεις.
Η μάρκα δεν παρέλειψε να αναδείξει τις κοινωνικές της ευαισθησίες, με χορηγίες χρηματικών ποσών αλλά και με προϊόντων της προς ευπαθείς κοινωνικές ομάδες. Έτσι θα κινηθούμε και φέτος, με τηλεοπτική και digital καμπάνια, με εκπτώσεις και άλλες in store ενέργειες, με ζωντανή προώθηση και εκπτωτικά κουπόνια».

ΝΕΑ ΛΑΝΣΑΡΙΣΜΑΤΑ
• Το Aroxol λανσάρει την καινοτόμο σειρά Aroxol Pure & Strong με 0% αλλεργιογόνα και 0% άρωμα, όπως και το Aroxol για Ακάρεα-Σκόρους με φυτική γερανιόλη, η οποία καταπολεμά τις αιτίες των αλλεργιών, που προκαλούν τα ακάρεα της σκόνης. Επιπλέον παρουσιάζει για πρώτη φορά το εξειδικευμένο Aroxol για Σφήκες.

• Το μεγάλο λανσάρισμα της χρονιάς για το brand Vapona είναι η ολοκληρωμένη σειρά Vapona Zero, χωρίς άρωμα και συντηρητικά, που καλύπτει όλο το φάσμα των αντικουνουπικών και εντομοαπωθητικών σώματος. Αποτελείται από τέσσερις κωδικούς, τα αντικουνουπικά Vapona Zero ηλεκτρική συσκευή και υγρό ανταλλακτικό, Vapona Zero υγρό ανταλλακτικό «1+1 δώρο», Vapona Zero spray για κουνούπια και μύγες, καθώς και το εντομοαπωθητικό σώματος Vapona Zero λοσιόν σε μορφή spray.

• Τα εντομοαπωθητκά Spira λανσάρονται φέτος σε κίτρινο χρώμα, με αφορμή την ανανεωμένη και αποτελεσματικότερη σύνθεσή τους, τη βασισμένη στη νέα δραστική ουσία Prallethrine. Ωστόσο, συνεχίζεται δυναμικά για τέταρτη χρονιά και η προβολή της νέας φυσικής σειράς Spira Green (11 κωδικοί), με φυσικά συστατικά φιλικά στον ανθρώπινο οργανισμό και το περιβάλλον.