Περισσότερα από ένα στα δέκα αρτοσκευάσματα και προϊόντα αρτοποιίας, δηλαδή τυρόπιτες, σπανακόπιτες, λουκανικόπιτες, πεϊνιρλί και αλμυρές μπουγάτσες, συνολικό ποσοστό 11,4%, περιείχε βιομηχανικώς παραγόμενα trans λιπαρά i-TFA πάνω από το νομοθετικό όριο το 2021, σε τυχαίους ελέγχους του ΕΦΕΤ.

Τα προϊόντα αυτά αφορούσαν τυχαία δείγματα προϊόντων αρτοποιίας, που ελήφθησαν από τον Ενιαίο Φορέα Ελέγχου Τροφίμων (ΕΦΕΤ) από 123 διαφορετικές επιχειρήσεις για το έτος 2021.

Άλλωστε, για την προστασία των Ευρωπαίων καταναλωτών έχει θεσμοθετηθεί ανώτατο όριο trans λιπαρών στα τρόφιμα από την Ευρωπαϊκή Ένωση, βάσει του Κανονισμού 2019/649.

«Παρά την κρίση που βιώνουμε, η ασφάλεια των τροφίμων και η προαγωγή της δημόσιας υγείας είναι αδιαπραγμάτευτη.

Όλες οι επιχειρήσεις των τροφίμων και ιδιαίτερα οι μικρομεσαίες, όπως τα αρτοποιία, καλούνται να δείχνουν υπευθυνότητα και προσοχή στην ποιότητα των πρώτων υλών που προμηθεύονται για την παρασκευή των προϊόντων τους και να ζητούν σχετικές βεβαιώσεις από τους προμηθευτές τους», τονίζει ο πρόεδρος του ΕΦΕΤ, Αντώνης Ζαμπέλας.

Η κατανάλωση trans λιπαρών στην Ελλάδα παραμένει χαμηλή στο σύνολο του πληθυσμού
Πάντως, η Πανελλήνια Μελέτη Διατροφής και Υγείας του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών, που διεξήχθη σε συνεργασία με τον ΕΦΕΤ και με τη συνδρομή περισσότερων ακαδημαϊκών, έδειξε ότι η κατανάλωση trans λιπαρών στην Ελλάδα παραμένει χαμηλή, με συνολική ποσοστιαία θερμιδική πρόσληψη 0,53% κατά μέσο όρο. Σύμφωνα με την ίδια έρευνα, το 16% των Ελλήνων υπερβαίνει το 1% στην κατανάλωση trans λιπαρών στο σύνολο της θερμιδικής πρόσληψης, το οποίο είναι και το ποσοστιαίο ανώτερο όριο που συστήνει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ).

Στη συγκεκριμένη μελέτη, φάνηκε επίσης ότι τα trans λιπαρά μπορούν να επηρεάσουν δυσμενώς τα επίπεδα λιπιδίων στο αίμα, ιδιαίτερα όταν η κατανάλωση κορεσμένων λιπαρών είναι και αυτή υψηλή. Πρόκειται για την πάθηση της δυσλιπιδαιμίας, που αφορά παθολογική κατάσταση της διαταραχής των λιπιδίων, η οποία αφορά είτε σε εκ γενετής μεταβολική διαταραχή, είτε εμφανίζεται αργότερα στον οργανισμό ανάλογα με την ηλικία και τον τρόπο διατροφής.

Σύμφωνα με αρκετούς ιατρούς, η δυσλιπιδαιμία αποτελεί παράγοντα κινδύνου για την ανάπτυξη καρδιαγγειακών παθήσεων, όπως έμφραγμα, εγκεφαλικό, περιφερική αρτηριοπάθεια και άλλες παθήσεις.

«Ο έλεγχος trans λιπαρών στα τρόφιμα είναι σημαντικός»
Στην καθημερινή διατροφή του δυτικού τρόπου ζωής απαντώνται φυσικώς ενεχόμενα trans λιπαρά σε διάφορα τρόφιμα, όπως τυριά, βούτυρο, αλλά στο λίπος του κρέατος από μηρυκαστικά ζώα. Επιπλέον, trans λιπαρά μπορούν να σχηματιστούν και από τη μερική υδρογόνωση φυτικών ελαίων για τεχνολογικούς σκοπούς, τα οποία αποκαλούνται βιομηχανικώς παραγόμενα trans λιπαρά.
Τα συγκεκριμένα trans λιπαρά τα συναντάμε σε σκληρές μαργαρίνες που χρησιμοποιούνται για την παρασκευή προϊόντων αρτοποιίας, όπως εξηγεί το σχετικό δελτίο Τύπου του ΕΦΕΤ. Στην προαναφερθείσα μελέτη, τα προϊόντα αρτοποιίας και ιδιαίτερα, οι πίτες φαίνεται ότι συνεισφέρουν στη συνολική πρόσληψη trans λιπαρών, ιδιαίτερα στους ενήλικες από 18 έως 50 ετών. «Βάσει των αποτελεσμάτων αυτών, ο έλεγχος trans λιπαρών στα τρόφιμα είναι σημαντικός», αναφέρεται από τον ΕΦΕΤ.

Από τις αρχές της δεκαετίας του ’90, οι επιστήμονες κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για τις επιζήμιες συνέπειες στην υγεία -ιδιαίτερα στην καρδιαγγειακή υγεία- από την κατανάλωση trans λιπαρών. Η υψηλή πρόσληψη trans λιπαρών αυξάνει τον κίνδυνο θανάτου από στεφανιαία νόσο, κατά 28% και συνολικά, τον κίνδυνο θανάτου, κατά 34%.

Εξάλλου, τα trans λιπαρά αυξάνουν τα επίπεδα «κακής» (LDL) χοληστερόλης στο αίμα, ενώ παράλληλα μειώνουν τα επίπεδα «καλής» (HDL) χοληστερόλης. Επίσης, η διατροφή που είναι πλούσια σε trans λιπαρά έχει ως αποτέλεσμα χαμηλού-βαθμού συστημική φλεγμονή. Επίσης, επιδημιολογικές μελέτες συσχετίζουν την υψηλή κατανάλωση trans λιπαρών με μορφές καρκίνου.


Πρώτη δημοσίευση της είδησης στο καθημερινό newsletter FOODReporter