Όλες οι αναλύσεις εξειδικευμένων στο λιανεμπόριο ερευνητών, σε συμφωνία με τις αντίστοιχες αναλύσεις για το μέλλον της οικονομίας διεθνώς, επισημαίνουν τον ζωτικό ρόλο της τεχνολογίας για την επιτυχή έκβαση του αγώνα με έπαθλο την ανάπτυξη ή, ειδικότερα για το λιανεμπόριο, την εμπιστοσύνη των καταναλωτών. Σε αυτό το πνεύμα κινήθηκαν και οι τοποθετήσεις του συνόλου των ομιλητών στο πρόσφατο Food Retail CEO Forum, το συνέδριο που διοργανώνει κάθε χρόνο το σελφ σέρβις με θέμα τη στρατηγική των επιχειρήσεων του κλάδου. Η ψηφιακή εποχή, συμφώνησαν, είναι εδώ και δεν μπορεί να αγνοηθεί ως μοχλός ανάπτυξης, ούτε από τις μικρότερες σε μέγεθος επιχειρήσεις. Είναι μια ακριβή και μη κερδοφόρα επένδυση, είπαν, που δεν μπορεί όμως κανείς να αποφύγει, ειδικά στην εποχή της πανδημίας…

Φυσικά, επένδυση στην τεχνολογία δεν σημαίνει μόνο δημιουργία μιας ηλεκτρονικής πλατφόρμας πώλησης προϊόντων. Ακουμπά σε όλες τις πτυχές της λειτουργίας μιας επιχείρησης, ανεξαρτήτως κλάδου δραστηριότητας. Κατά συνέπεια, η ιδανική προσέγγιση είναι η ολιστική. Όχι απαραίτητα με την έννοια της μετατροπής κάθε λειτουργίας σε ψηφιακή, αλλά με τον προσεκτικό σχεδιασμό των εκσυγχρονιστικών επενδύσεων με τρόπο ώστε να εξυπηρετούνται οι στρατηγικοί στόχοι κάθε επιχείρησης, με τη βέλτιστη αξιοποίηση των λύσεων που διαθέτει η τεχνολογία, σε ένα πλάνο προσαρμοσμένο στις οικονομικές και λειτουργικές της ικανότητες.

Μπορεί όμως σήμερα, που εκ των πραγμάτων οι επιχειρήσεις, μικρές και μεγάλες, αναγκάζονται να επιδοθούν σε έναν αγώνα ταχύτητας για την εξυπηρέτηση των διαδικτυακών αγορών, να έχουν πιθανότητες επιτυχίας, χωρίς να αφήσουν πίσω την προσπάθεια ανταπόκρισης στο σύνολο των απαιτήσεων της επιχείρησης; Μπορεί μια επιχείρηση του κλάδου, λειτουργώντας με τα χαμηλά περιθώρια κερδοφορίας της ελληνικής αγοράς, να αντέξει μια περαιτέρω μείωσή τους, λόγω, για παράδειγμα, της λειτουργίας online πλατφόρμας; Μπορεί ακόμα να αντέξει τις απαιτήσεις της διαχείρισης των παραγγελιών και ό,τι σημαίνει αυτό σε αποθηκευτικούς χώρους, συστήματα πληροφορικής, στόλο διανομής, εξειδικευμένο προσωπικό, τήρηση κανόνων υγιεινής και ασφάλειας κλπ;

Πολύ δύσκολα, απαντά ο Lord Mark Price, ο keynote speaker του συνεδρίου, έχοντας μακρά πείρα στον κλάδο και ειδικότερα στη Waitrose, ως Managing Director της για 9 χρόνια. Το 5%, το περιθώριο κέδρους στη συγκεκριμένη αλυσίδα, μια από τις μεγαλύτερες στο Ηνωμένο Βασίλειο, μειώθηκε σημαντικά όταν ανέπτυξε online δραστηριότητα, αφού, λόγω του υψηλού κόστους διαχείρισης, το αντίστοιχο ποσοστό στο online κανάλι ήταν μόλις 2%-3%. «Μόνο αν το νέο κανάλι φέρει νέους πελάτες προστίθεται αυτό το ποσοστό στο υπάρχον, αλλιώς το περιθώριο κέρδους μειώνεται», σημείωσε ο ομιλητής, επισημαίνοντας πως οι μόνες επιχειρήσεις που είναι βέβαιο πως βγαίνουν κερδισμένες από την επένδυση στην τεχνολογία είναι οι προμηθευτές των σχετικών λύσεων, όχι το λιανεμπόριο, που δεν μπορεί παρόλα αυτά να μείνει θεατής των εξελίξεων…

Ποιες είναι κατά κανόνα οι επιχειρήσεις, διεθνώς, που ξεχωρίζουν για τις επενδύσεις τους στην τεχνολογία, με απτά αποτελέσματα; Προφανώς οι ισχυροί όμιλοι. Η εταιρεία Incisiv, που ειδικεύεται στη σχετική έρευνα, δημοσιοποίησε στις αρχές Οκτωβρίου τη μελέτη Grocery Digital Maturity Benchmark. Καταγράφοντας τις επιδόσεις 90 ηγετικών επιχειρήσεων λιανεμπορίου τροφίμων και υπηρεσιών delivery στις ΗΠΑ και την Ευρώπη, η έρευνα παρουσιάζει τις εταιρείες που σήμερα χαρακτηρίζονται ως οι πιο ώριμες ψηφιακά. Η βρετανική Tesco (με τζίρο το 2019 στα 71,69 δισ. δολάρια) είναι στην 1η θέση, ακολουθούμενη από τις BJ’s, Publix, Brookshire’s, Target, Costco, Kroger, Albert Heijn (Ahold Delhaize), Schnuck Markets και Whole Foods Market, που συμπληρώνουν την κορυφαία δεκάδα. Οι συγκεκριμένες επιχειρήσεις ξεχώρισαν βάσει των επενδύσεων που έχουν πραγματοποιήσει τόσο σε front-end πλατφόρμες αγορών όσο και σε back-end λειτουργίες, όπως η προετοιμασία των παραγγελιών, η εξυπηρέτηση των πελατών και το υψηλό επίπεδο αγοραστικών εμπειριών, σε όλα τα σημεία επαφής με τον πελάτη.

Το online λιανεμπόριο τροφίμων προβλέπεται να διπλασιάσει το μερίδιό του μέχρι το 2025. Δεν είναι βέβαιο πως παράλληλα θα έχουν διπλασιαστεί οι οικονομίες κλίμακος, ώστε να γίνει επικερδές, ειδικά για τις επιχειρήσεις που πιέζονται ήδη σε επίπεδο κερδοφορίας. Χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή στις στρατηγικές αποφάσεις που πρέπει να λάβουν συνολικά οι επιχειρήσεις του κλάδου, τόσο οι λιανεμπορικές όσο και οι προμηθευτικές, ώστε το «τελευταίο μίλι» ή τα 1.609,34 μέτρα που θα αγωνίζονται να διανύσουν σε χρόνο ρεκόρ μέχρι το σημείο παράδοσης των αγορών, να μη γίνει «πράσινο», για να θυμίσουμε τη γνωστή δραματική ταινία…