σελφ σερβις - Ποιος παθαίνει, αλλά δεν πεθαίνει και ποιος όχι

Πέμπτη, 15 Νοεμβρίου 2018

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Οικονομία

Ποιος παθαίνει, αλλά δεν πεθαίνει και ποιος όχι

17 Ιουλίου 2018 | 09:27 Γράφει ο Αλέξανδρος  Πεστιμαλτζόγλου Topics: Αγορά

Οι «παραγωγικές δραστηριότητες και το εμπόριο παθαίνουν, αλλά δεν πεθαίνουν», έλεγαν παλιά οι θυμόσοφοι της αγοράς, ερμηνεύοντας εμπειρικά τις κυκλικές φάσεις της οικονομίας, ελληνικής και παγκόσμιας. Έρευνες έγκυρες, όπως σήμερα του ΙΟΒΕ, της Εθνικής Τράπεζας, του ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ κ.ά., δεν έπαψαν ποτέ να διερευνούν την ισχύ αυτού ουσιαστικά του αποφθέγματος. Τα πορίσματά τους έχουν ασφαλώς ευρύτερο ενδιαφέρον στη σημερινή συγκυρία.

Σύμφωνα με τις διαπιστώσεις του ΙΟΒΕ (αναφέρονται στην επισκόπηση του πρώτου τριμήνου φέτος από το ινστιτούτο, που έγινε στο πλαίσιο της πρόσφατα δημοσιευμένης Έκθεσής του για την Ελληνική Οικονομία), οι θετικές προοπτικές ανάπτυξης στο διεθνές περιβάλλον, όπως καταγράφηκαν το 2017 (ανάπτυξη 3,8% –η καλύτερη επίδοση μετά το 2011), διατηρούνται, με προσδοκία επιτάχυνσης του ετήσιου ρυθμού ανάπτυξης στο 3,9% τόσο φέτος όσο και το 2019. Για την Ευρωζώνη το 2017 έκλεισε με οικονομική ανάπτυξη 2,4%, ποσοστό που εκτιμάται πως θα επιβεβαιωθεί και το 2018, επιβραδυνόμενο στο 2% το 2019. Αντίστοιχα, η άνοδος του διεθνούς εμπορίου κατά 4,9% το 2017 φαίνεται ότι θα διευρυνθεί στο 5,1% το 2018 και θα μειωθεί στο 4,7% το 2019.

Βεβαίως οι προαναφερόμενες εκτιμήσεις θα επιβεβαιωθούν, αν δεν υπάρξει κλιμάκωση του εμπορικού προστατευτισμού από τις ΗΠΑ και την Κίνα, αν δεν κλονιστεί η αισιοδοξία των χρηματαγορών, αν δεν «σφίξει» η νομισματική πολιτική, αν η δημοσιονομική πολιτική δημιουργήσει μαξιλάρι ασφαλείας για μελλοντικές διαταραχές, αν το δημόσιο χρέος των ανεπτυγμένων οικονομιών δεν εκτιναχθεί και αν δεν υπάρξει πιστωτική επέκταση στον ιδιωτικό τομέα των αναδυόμενων οικονομιών (π.χ. Κίνα). Επιπλέον, για την Ευρωζώνη σημαντικό ρόλο στην πορεία της ανάπτυξης θα διαδραματίσουν η ευρωστία ή όχι του τραπεζικού συστήματος, οι πολιτικές αναταράξεις ευρω-σκεπτικιστικού χαρακτήρα (π.χ. στην Ιταλία), η πορεία των διαπραγματεύσεων για την αποχώρηση της Βρετανίας, όπως και η διαχείριση των προσφυγικών ροών.

Σε αυτό το γενικότερο πλαίσιο εντάσσονται και λαμβάνουν χώρα οι εξελίξεις στην Ελλάδα. Συγκεκριμένα, το 2017 το ΑΕΠ της χώρας παρουσίασε αύξηση 1,4% έναντι ύφεσης 0,3% το 2016, με σημαντικότερες παραμέτρους την άνοδο των επενδύσεων κατά 14,9% έναντι 7,3% το 2016 (αν και αυτή αφορά κυρίως σε εξοπλισμό μεταφορών, που καλύπτει το 96,5% των επενδύσεων του παγίου κεφαλαίου), τη διεύρυνση των εξαγωγών 6,9% έναντι πτώσης 1,5% το 2016 (αν και η άνοδός τους κατά 7,5% επιδείνωσε τελικά το εξωτερικό ισοζύγιο), την αύξηση της κατανάλωσης των νοικοκυριών κατά το ισχνό 0,1% και τη μείωση της δημόσιας κατανάλωσης κατά 1,2%.

Ακολούθως, σε ό,τι αφορά τη δημοσιονομική υπεραπόδοση, αυτή προήλθε από το πρωτογενές πλεόνασμα της Γενικής Κυβέρνησης κατά 2,4 δισ. ευρώ (ήτοι από αρχικό στόχο 4,68 δισ. ευρώ ή 2,6% του ΑΕΠ έφτασε τα 7,08 δισ. ευρώ ή στο 4% του ΑΕΠ) και τη σημαντική υπέρβαση των στόχων σε ό,τι αφορά το πλεόνασμα των Οργανισμών Κοινωνικής Ασφάλισης (όντως, αντί πλεονασματικού στόχου 1,1 δισ. ευρώ επετεύχθη πλεόνασμα 2,93 δισ. ευρώ, λόγω περικοπών συντάξεων και αύξησης ασφαλιστικών εισφορών). Η υπεραπόδοση ενισχύθηκε από τη μείωση του ελλείμματος της Κεντρικής Κυβέρνησης κατά 384 εκατ. ευρώ και από το υψηλότερο πλεόνασμα των ΟΤΑ κατά 212 εκατ. ευρώ.

Στην ίδια ρότα κινήθηκαν τα πράγματα το πρώτο δίμηνο του 2018, καθώς το πρωτογενές πλεόνασμα έφτασε τα 1,54 δισ. ευρώ έναντι στόχου 1,30 δισ. ευρώ, γεγονός που αποδίδεται στις υψηλότερες εισπράξεις του Τακτικού Προϋπολογισμού και τη μεγαλύτερη συγκράτηση των δαπανών.

Οι προοπτικές της ελληνικής επιχειρηματικότητας
Στο ίδιο πλαίσιο εξωτερικών και εσωτερικών παραμέτρων, η μελέτη της Εθνικής Τράπεζας αναζητεί τις δυνατότητες της ελληνικής επιχειρηματικότητας και ειδικότερα τις προοπτικές της ελληνικής βιομηχανίας στην επόμενη, τουλάχιστον, πενταετία. Η βελτίωση της ζήτησης των ελληνικών προϊόντων (αύξηση κύκλου εργασιών κατά 3,4% το 2017 έναντι 0,2% το 2016), κυρίως από τις αγορές του εξωτερικού, ώθησε σε άνοδο την εγχώρια βιομηχανία. Ειδικότερα κατά την έρευνα αυξήθηκε η χρήση της παραγωγικής δυναμικότητάς της κατά 68% το 2017 έναντι 54% το 2015 και η ένταση των επενδύσεων, δηλαδή η ετήσια ροή προς απόθεμα, κατά 11% έναντι 8% το 2015. Η ανοδική πορεία της βιομηχανίας μετουσιώθηκε σε μέση αύξηση των επενδύσεων στον μηχανολογικό εξοπλισμό κατά 14% την τελευταία διετία. Την επόμενη πενταετία, εκτιμάται στη μελέτη, η ζήτηση θα ισχυροποιηθεί, οπότε ο κύκλος εργασιών θα αυξηθεί με ετήσιο ρυθμό 4%-5,7% , όπως και ο βαθμός χρησιμοποίησης της παραγωγικής δυναμικότητας στα επίπεδα του 73%-76%, ενώ ο βαθμός έντασης των επενδύσεων σε μηχανήματα θα κυμανθεί μεταξύ 14% και 16%.

Οι εν λόγω εκτιμήσεις επιβεβαιώνονται από την ανοδική τάση του δείκτη PMI (Δείκτης Υπευθύνων Προμηθειών στη μεταποίηση) κατά το τελευταίο 12μηνο, αν και όπως δηλώνουν οι υπεύθυνοι για την κατάρτισή του οικονομολόγοι, τα προβλήματα που απορρέουν από το χρέος της χώρας μπορεί να αποτελέσουν εμπόδιο στη μακροπρόθεσμη και βιώσιμη ανάπτυξη. Επιπλέον η ανάκαμψη της ζήτησης, αν και οφείλεται κυρίως στις αγορές του εξωτερικού, επιβεβαιώνεται από τη βελτίωση του οικονομικού κλίματος κατά 16 μονάδες τα τελευταία δυόμιση χρόνια και τη βελτίωσή του το πρώτο τρίμηνο του 2018 σε σχέση με το προηγούμενο, αλλά και με το αντίστοιχο περσινό. Επίσης, η αύξηση της απασχόλησης στον επιχειρηματικό τομέα (κατασκευές, υπηρεσίες, εμπόριο και βιομηχανία) κατά 3% τα τελευταία δυόμιση χρόνια, η ανάκαμψη των επενδύσεων, μετά την τραγωδία του 2015, κατά 29% στο ίδιο χρονικό διάστημα (κυρίως στον κλάδο των υπηρεσιών), η ανοδική τάση της βιομηχανικής παραγωγής, η ενίσχυση των εξαγωγών κατά 9,5% το τελευταίο 12μηνο, η αύξηση των τουριστικών εισπράξεων κατά 11% τον τελευταίο χρόνο, η αύξηση των μεταφορών (θαλάσσιων, οδικών και αεροπορικών), ο τερματισμός της πτώσης του κλάδου των κατασκευών το τελευταίο τρίμηνο του 2017 και η άνοδος του λιανικού εμπορίου κατά 0,8% σε όρους όγκου, ενισχύουν το επιχείρημα της ανοδικής πορείας της ελληνικής οικονομίας.

Στην έρευνα επισημαίνεται ιδιαίτερα η ανοδική πορεία των εξαγωγών του κλάδου των τροφίμων (κατά 2,5% το τελευταίο 12μηνο και κατά 4,2% το πρώτο τρίμηνο του 2018), καθώς και ο θεμελιώδης πλέον ρόλος του στην εγχώρια μεταποίηση και εν γένει την οικονομία. Ειδικότερα σημειώνεται ότι καλύπτει το 1/4 του συνόλου των επιχειρήσεων της ελληνικής μεταποίησης, ότι η αξία παραγωγής του φτάνει το 24,3% και η ακαθάριστη προστιθέμενη αξία αυτής το 24,6%, όπως και ότι με όρους κύκλου εργασιών ο κλάδος καταλαμβάνει την πρώτη θέση με ποσοστό 25,2%.

Συμπερασματικά, η ελληνική επιχειρηματικότητα, αξιοποιώντας τις όποιες εύνοιες της διεθνούς οικονομικής συγκυρίας σε συνδυασμό με τις θετικές προοπτικές ανάπτυξης φέτος εγχωρίως και διεθνώς, εκτιμάται πως μετά τη μεγάλη πτώση ανεβάζει ταχύτητα την επόμενη πενταετία.

Τι δεν «κάνει νιάου-νιάου…»
Οι προαναφερόμενες μελέτες συμφωνούν και δη εμφατικά με την πεποίθηση των θυμοσόφων της αγοράς: Τελικά η αγορά δεν πεθαίνει! Υπάρχει, ωστόσο, η έκφραση των «κυνικών» της οικονομίας, που αναφέρεται στο «γκελ της νεκρής γάτας». Αν μια νεκρή γάτα, δηλαδή, αφεθεί να πέσει από ψηλά, θ’ αναπηδήσει ασφαλώς όταν φτάσει στο έδαφος. Τουτέστιν, αν μια οικονομία δείξει σημεία ανάκαμψης μετά από καταστροφική ύφεση, πλην χωρίς σφρίγος και δυναμική, ποιος είναι βέβαιος ότι δεν πρόκειται για «γκελ» αντίστοιχο μιας «νεκρής γάτας»; Κι επειδή η οικονομική πρόοδος των σύγχρονων κοινωνιών δεν συναρτάται αποκλειστικά με την πρόοδο επιλεκτικά μελετώμενων οικονομικών δεικτών, αλλά και με την κατάσταση στην απασχόληση και τη διανομή των εισοδημάτων, είναι σκόπιμο να προσεχθεί η πρόσφατη έρευνα του ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ (Φεβρουάριος 2018) για την κατάσταση των νοικοκυριών, αφού αυτή ανακλά πρωτίστως το σφρίγος ή μη της πολυθρύλητης εγχώριας ζήτησης. Ενδεικτικά κατά την έρευνα, λοιπόν:

  • Κατά το 62,4% τα νοικοκυριά παρουσίασαν μείωση εισοδημάτων το 2017.
  • Μόλις κατά το 3,1% είναι σε θέση να αποταμιεύσουν.
  • Κατά το 14,6% αδυνατούν να καλύπτουν βασικές ανάγκες τους.
  • Κατά το 19,6% έχουν ληξιπρόθεσμες οφειλές προς την εφορία και κατά το 31,1% προς τις τράπεζες.
  • Οι ληξιπρόθεσμες οφειλές τους προς το δημόσιο ξεπερνούν τα 100 δισ. ευρώ.
  • Κατά το 29,9% έχουν τουλάχιστον ένα μέλος τους άνεργο κ.ο.κ.

Τελικά, μπορεί οι αγορές να μην πεθαίνουν, αλλά οι άνθρωποι που δημιουργούν τη ζήτηση και κακοπαθαίνουν και αργοπεθαίνουν. 

σελφ σερβις (T. 484)
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Δείτε ακόμη...

Οι πιο δημοφιλείς ειδήσεις σήμερα

Αυτοί που διάβασαν αυτό διάβασαν επίσης

Τα πιο δημοφιλή Topics

Οι πιο δημοφιλείς ειδήσεις σε αυτήν την ενότητα

Οι πιο δημοφιλείς ειδήσεις σε άλλες ενότητες

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Συνεντεύξεις / Πρόσωπα

 
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Topics

Αγορά

Τεχνολογία

Τρόφιμα/Ποτά

Ενέργεια/Περιβάλλον

Μεταφορές/Logistics

Εκπαίδευση

Υγεία/Ομορφιά

Ευρωπαϊκή Ένωση

©2018 Boussias Communications, all rights reserved. Κλεισθένους 338, 153 44 Γέρακας, info@boussias.com, Τ:210 6617777, F:210 6617778

ATCOM PRODUCTION