σελφ σερβις - Οικονομικοί προϋπολογισμοί 2009: Τέσσερα χρόνια πριν άρχισαν οι περικοπές

Τρίτη, 12 Νοεμβρίου 2019

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Λιανεμπόριο

Οικονομικοί προϋπολογισμοί 2009: Τέσσερα χρόνια πριν άρχισαν οι περικοπές

4 Απριλίου 2012 | 10:21 Γράφει ο Θανάσης  Ηλιοδρομίτης Topics: Οικονομία

Οικονομικοί προϋπολογισμοί 2009: Τέσσερα χρόνια πριν άρχισαν οι περικοπές

Η οικονομική κρίση άρχισε να «βάζει χέρι» στο καλάθι της νοικοκυράς από πολύ νωρίς, από το 2009, δηλαδή την εποχή του «λεφτά υπάρχουν» και των μεγαλόστομων διακηρύξεων περί «ισχυρής οικονομίας», όπως δείχνουν τα στοιχεία της Έρευνας Οικογενειακών Προϋπολογισμών της ΕΛΣΤΑΤ για το συγκεκριμένο έτος, που δόθηκαν στη δημοσιότητα πριν λίγες ημέρες.

Tα ευρήματα της έρευνας, αν και ετεροχρονισμένα, «κρύβουν» σημαντικά μηνύματα για πολλούς αποδέκτες, οι οποίοι πάντως –παρά τα σαράντα κύματα που πέρασε την τελευταία διετία η ελληνική οικονομία και κοινωνία– δεν φαίνονται διατεθειμένοι να τα λάβουν υπόψη. Αν μη τι άλλο, η έρευνα δείχνει ότι οι διακηρύξεις και οι διαβεβαιώσεις των πολιτικών περί «κρυμμένων θησαυρών και «αυξημένης αντοχής» της ελληνικής οικονομίας δεν φαίνεται να έπεισαν τις... νοικοκυρές, οι οποίες το 2009 μείωσαν τις μηνιαίες δαπάνες των νοικοκυριών τους κατά μέσο όρο 2,5%, σε σύγκριση με το 2008.

Σε απόλυτες τιμές, τα ελληνικά νοικοκυριά το 2009 δαπανούσαν κατά μέσο όρο 2.065,18 ευρώ το μήνα, έναντι 2.117,67 ευρώ το 2008. Δηλαδή, το «καλάθι» αγορών συρρικνώθηκε κατά μέσο όρο 2,5% ή 52,50 ευρώ το μήνα. Αν μάλιστα ληφθεί υπόψη και ο πληθωρισμός, τότε η μείωση σε πραγματικούς όρους ανέρχεται σε 3,6%. Σωρευτικά, καθ’ όλη τη διάρκεια του 2009 η αγορά έχασε σε τρέχουσες τιμές κατά μέσο όρο 630 ευρώ από κάθε νοικοκυριό. Και με δεδομένο ότι η ΕΛΣΤΑΤ υπολογίζει ότι τα ελληνικά νοικοκυριά ανέρχονται σε περίπου 4,5 εκατομμύρια, οι συνολικές ετήσιες απώλειες της αγοράς από τη συρρίκνωση του «καλαθιού» ξεπέρασαν τα 2,8 δισ. ευρώ.

Όπως ανακοίνωσε η ΕΛΣΤΑΤ, τα αποτελέσματα της έρευνας του 2010 θα ανακοινωθούν τον ερχόμενο Σεπτέμβριο και αναμένεται να είναι εξόχως αποκαλυπτικά, καθώς για πρώτη φορά θα αποτυπωθούν σε επίπεδο νοικοκυριού οι επιπτώσεις του Μνημονίου και του πρώτου κλαδέματος των συντάξεων και των εισοδημάτων των δημοσίων υπαλλήλων.

«Φυλάγαμε τα ρούχα μας» από το 2009
Με βάση, πάντως, τα στοιχεία της έρευνας του 2009, προκύπτει ότι τα νοικοκυριά στην πρώτη φάση της κρίσης –κι ενώ τα κυρίαρχα πολιτικά κόμματα σφύριζαν αδιάφορα– φρόντισαν να περιχαρακώσουν τις δαπάνες τους για είδη διατροφής και τη μόρφωση των παιδιών τους κατά τρόπο ώστε:

  • Οι δαπάνες για αγορά ειδών διατροφής αυξήθηκαν 2,6% κατά μέσο όρο (9,2 ευρώ το μήνα).
  • Κατά 3,1% αυξήθηκαν και οι δαπάνες για την εκπαίδευση. Το σχετικό κονδύλι εξακολουθεί να βρίσκεται πολύ ψηλά στις προτεραιότητες της ελληνικής οικογένειας και αφορά κυρίως σε δαπάνες για ξένες γλώσσες και φροντιστήρια.

Από τις υπόλοιπες δέκα κατηγορίες δαπανών, μικρή αύξηση καταγράφεται μόνο στα «Οινοπνευματώδη ποτά και τσιγάρα», της τάξης του 0,4%, που μάλλον οφείλεται στη μεγάλη αύξηση των φόρων, καθώς επίσης και στην κατηγορία «Διάφορα αγαθά και υπηρεσίες» κατά 0,1%.

Στις υπόλοιπες κατηγορίες αγορών οι καταναλωτές περιόρισαν τις δαπάνες τους σε σχέση με το 2008. Πρωταθλητής στις περικοπές των νοικοκυριών αναδείχθηκαν τα Διαρκή Αγαθά με μείωση 7,1% και ακολουθούν η Στέγαση με 7%, η Ένδυση και Υπόδηση με 6,5% και η Υγεία με 5,5%. Η μικρότερη ποσοστιαία μείωση (-0,7%) καταγράφηκε στον κλάδο των Ξενοδοχείων και της Εστίασης.

Σε ό,τι αφορά ειδικότερα τα είδη διατροφής, αυξημένες εμφανίζονται οι δαπάνες για κρέας κατά 5,8% και ακολουθούν τα ψάρια και τα λαχανικά με 4,6%, τα ροφήματα με 2,9%, οι χυμοί και τα εμφιαλωμένα νερά με 2,3% και τα φρούτα με 2,2%. Μειωμένες εμφανίζονται οι δαπάνες για ζαχαρώδη προϊόντα (-1%) και για ψωμί, αλεύρι και δημητριακά (-0,1%), καθώς επίσης και στην κατηγορία «Διάφορα είδη διατροφής» (-0,6%).

Το μεγαλύτερο μερίδιο των δαπανών του μέσου οικογενειακού προϋπολογισμού αφορά στα είδη διατροφής (17,3%), ενώ αν προστεθούν τα οινοπνευματώδη ποτά και τα τσιγάρα, το συνολικό ποσοστό φτάνει το 20,6%, έναντι 19,6% το 2008.

Tα ευρήματα της έρευνας, αν και ετεροχρονισμένα, «κρύβουν» σημαντικά μηνύματα για πολλούς αποδέκτες, οι οποίοι πάντως –παρά τα σαράντα κύματα που πέρασε την τελευταία διετία η ελληνική οικονομία και κοινωνία– δεν φαίνονται διατεθειμένοι να τα λάβουν υπόψη. Αν μη τι άλλο, η έρευνα δείχνει ότι οι διακηρύξεις και οι διαβεβαιώσεις των πολιτικών περί «κρυμμένων θησαυρών και «αυξημένης αντοχής» της ελληνικής οικονομίας δεν φαίνεται να έπεισαν τις... νοικοκυρές, οι οποίες το 2009 μείωσαν τις μηνιαίες δαπάνες των νοικοκυριών τους κατά μέσο όρο 2,5%, σε σύγκριση με το 2008.

Σε απόλυτες τιμές, τα ελληνικά νοικοκυριά το 2009 δαπανούσαν κατά μέσο όρο 2.065,18 ευρώ το μήνα, έναντι 2.117,67 ευρώ το 2008. Δηλαδή, το «καλάθι» αγορών συρρικνώθηκε κατά μέσο όρο 2,5% ή 52,50 ευρώ το μήνα. Αν μάλιστα ληφθεί υπόψη και ο πληθωρισμός, τότε η μείωση σε πραγματικούς όρους ανέρχεται σε 3,6%. Σωρευτικά, καθ’ όλη τη διάρκεια του 2009 η αγορά έχασε σε τρέχουσες τιμές κατά μέσο όρο 630 ευρώ από κάθε νοικοκυριό. Και με δεδομένο ότι η ΕΛΣΤΑΤ υπολογίζει ότι τα ελληνικά νοικοκυριά ανέρχονται σε περίπου 4,5 εκατομμύρια, οι συνολικές ετήσιες απώλειες της αγοράς από τη συρρίκνωση του «καλαθιού» ξεπέρασαν τα 2,8 δισ. ευρώ.

Όπως ανακοίνωσε η ΕΛΣΤΑΤ, τα αποτελέσματα της έρευνας του 2010 θα ανακοινωθούν τον ερχόμενο Σεπτέμβριο και αναμένεται να είναι εξόχως αποκαλυπτικά, καθώς για πρώτη φορά θα αποτυπωθούν σε επίπεδο νοικοκυριού οι επιπτώσεις του Μνημονίου και του πρώτου κλαδέματος των συντάξεων και των εισοδημάτων των δημοσίων υπαλλήλων.

«Φυλάγαμε τα ρούχα μας» από το 2009
Με βάση, πάντως, τα στοιχεία της έρευνας του 2009, προκύπτει ότι τα νοικοκυριά στην πρώτη φάση της κρίσης –κι ενώ τα κυρίαρχα πολιτικά κόμματα σφύριζαν αδιάφορα– φρόντισαν να περιχαρακώσουν τις δαπάνες τους για είδη διατροφής και τη μόρφωση των παιδιών τους κατά τρόπο ώστε:

  • Οι δαπάνες για αγορά ειδών διατροφής αυξήθηκαν 2,6% κατά μέσο όρο (9,2 ευρώ το μήνα).
  • Κατά 3,1% αυξήθηκαν και οι δαπάνες για την εκπαίδευση. Το σχετικό κονδύλι εξακολουθεί να βρίσκεται πολύ ψηλά στις προτεραιότητες της ελληνικής οικογένειας και αφορά κυρίως σε δαπάνες για ξένες γλώσσες και φροντιστήρια.

Από τις υπόλοιπες δέκα κατηγορίες δαπανών, μικρή αύξηση καταγράφεται μόνο στα «Οινοπνευματώδη ποτά και τσιγάρα», της τάξης του 0,4%, που μάλλον οφείλεται στη μεγάλη αύξηση των φόρων, καθώς επίσης και στην κατηγορία «Διάφορα αγαθά και υπηρεσίες» κατά 0,1%.

Στις υπόλοιπες κατηγορίες αγορών οι καταναλωτές περιόρισαν τις δαπάνες τους σε σχέση με το 2008. Πρωταθλητής στις περικοπές των νοικοκυριών αναδείχθηκαν τα Διαρκή Αγαθά με μείωση 7,1% και ακολουθούν η Στέγαση με 7%, η Ένδυση και Υπόδηση με 6,5% και η Υγεία με 5,5%. Η μικρότερη ποσοστιαία μείωση (-0,7%) καταγράφηκε στον κλάδο των Ξενοδοχείων και της Εστίασης.

Σε ό,τι αφορά ειδικότερα τα είδη διατροφής, αυξημένες εμφανίζονται οι δαπάνες για κρέας κατά 5,8% και ακολουθούν τα ψάρια και τα λαχανικά με 4,6%, τα ροφήματα με 2,9%, οι χυμοί και τα εμφιαλωμένα νερά με 2,3% και τα φρούτα με 2,2%. Μειωμένες εμφανίζονται οι δαπάνες για ζαχαρώδη προϊόντα (-1%) και για ψωμί, αλεύρι και δημητριακά (-0,1%), καθώς επίσης και στην κατηγορία «Διάφορα είδη διατροφής» (-0,6%).

Το μεγαλύτερο μερίδιο των δαπανών του μέσου οικογενειακού προϋπολογισμού αφορά στα είδη διατροφής (17,3%), ενώ αν προστεθούν τα οινοπνευματώδη ποτά και τα τσιγάρα, το συνολικό ποσοστό φτάνει το 20,6%, έναντι 19,6% το 2008.


Αναμνηστικά στοιχεία πριν την κατάρρευση
Το μερίδιο της διατροφής στο «καλάθι της νοικοκυράς» αποτελεί βασικό στοιχείο ευημερίας του πληθυσμού μιας χώρας. Όσο μεγαλύτερο είναι το ποσοστό των δαπανών για είδη διατροφής, ως ποσοστό επί του συνόλου του μέσου διαθέσιμου εισοδήματος, τόσο χαμηλότερο είναι το βιοτικό επίπεδο.

Με βάση αυτό το κριτήριο η Ελλάδα κατείχε το 2009 μια από τις τελευταίες θέσεις ανάμεσα στις χώρες της Ευρωζώνης, συγγένευε με τις χώρες του ευρωπαϊκού νότου και βρισκόταν σε καλύτερη θέση από τις χώρες της ανατολικής Ευρώπης, προς τις οποίες, όμως, τείνει σήμερα σύμφωνα με τις επιταγές της τρόικας.

Έτσι, με βάση ένα δείγμα 10 χωρών που παραθέτει η ΕΛΣΤΑΤ:
  • Το 17,3% της χώρας βρίσκεται στη μέση της απόστασης μεταξύ Ιταλίας (16,2%) και Ισπανίας (17,8%).
  • Στις χώρες της βόρειας και κεντρικής Ευρώπης το μερίδιο των ειδών διατροφής στο «καλάθι της νοικοκυράς» ήταν το 2009 σημαντικά χαμηλότερο: Αυστρία 13,3%, Γαλλία 13,4%, Ηνωμένο Βασίλειο 13,6%.
  • Σε χειρότερη μοίρα από την Ελλάδα βρίσκονταν οι ανατολικές χώρες, όπως η Λετονία και η Λιθουανία, όπου τα νοικοκυριά διέθεταν πάνω από το 1/4 του μηνιαίου προϋπολογισμού τους για αγορά τροφίμων: Το 28,4% στη Λιθουανία και το 26,7% στη Λετονία.

Με μοναδικό αντίπαλο την Κύπρο «έπαιζε» η Ελλάδα στον χώρο της εκπαίδευσης. Τα φροντιστήρια και η παραπαιδεία απορροφούσαν το 3,2% του μέσου μηνιαίου προϋπολογισμού των νοικοκυριών, με την Κύπρο να την ξεπερνά με ποσοστό 3,4%. Σε όλες τις υπόλοιπες χώρες του δείγματος, το αντίστοιχο ποσοστό ήταν πολύ χαμηλότερο του 2% (Αυστρία 1%, Γαλλία 0,9%, Ιταλία 1,1%, Ισπανία 1,2%, Νορβηγία 0,3% κλπ.).

Οι δαπάνες για την υγεία, επίσης, βρίσκονταν πολύ ψηλά στη χώρα μας σε σχέση με την υπόλοιπη Ευρώπη. Στο δείγμα των 10 χωρών η Ελλάδα κατείχε τη δεύτερη θέση με 6,5% του «καλαθιού», με πρώτη την Ιταλία (8,3%) και τις μεγάλες ευρωπαϊκές χώρες με ποσοστά κάτω του 4%.

Στον κλάδο του τουρισμού και της εστίασης, ο νότος της Ευρώπης υπερείχε σημαντικά, με μερίδια επί του «καλαθιού» 11,5% στην Ισπανία, 11,3% στην Ιταλία και 11% στην Ελλάδα.

Το καταναλωτικό πρότυπο στην Ελλάδα από το 2009 άρχισε να διαφοροποιείται, με σημαντική μετατόπιση των δαπανών προς τη διατροφή και την εκπαίδευση. Ενδεικτικό είναι ότι το 2009 μειώθηκαν από 66,9% σε 66,6% τα νοικοκυριά που κατέχουν αυτοκίνητο, ενώ ο συνολικός αριθμός των αυτοκινήτων μειώθηκε κατά 5,9%.

σελφ σερβις (T. 415)
« 1 2 »
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Δείτε ακόμη...

Οι πιο δημοφιλείς ειδήσεις σήμερα

Αυτοί που διάβασαν αυτό διάβασαν επίσης

Τα πιο δημοφιλή Topics

Οι πιο δημοφιλείς ειδήσεις σε αυτήν την ενότητα

Οι πιο δημοφιλείς ειδήσεις σε άλλες ενότητες

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Συνεντεύξεις / Πρόσωπα

 
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Topics

Αγορά

Τεχνολογία

Τρόφιμα/Ποτά

Ενέργεια/Περιβάλλον

Μεταφορές/Logistics

Εκπαίδευση

Υγεία/Ομορφιά

Ευρωπαϊκή Ένωση

©2019 Boussias Communications, all rights reserved. Κλεισθένους 338, 153 44 Γέρακας, info@boussias.com, Τ:210 6617777, F:210 6617778

ATCOM PRODUCTION