σελφ σερβις - Έρχονται τα ρομπότ, αλλά έχουν τα θεματάκια τους…

Τετάρτη, 30 Σεπτεμβρίου 2020

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Λιανεμπόριο

Έρχονται τα ρομπότ, αλλά έχουν τα θεματάκια τους…

28 Σεπτεμβρίου 2020 | 15:18 Γράφει ο Γιάννης  Μουρατίδης Topics: Τεχνολογία

Η χρήση μηχανικών αυτόματων, όπως για παράδειγμα ο υδραυλικός μηχανισμός που μας απαλλάσσει από την έγνοια να κλείσουμε την εξώπορτα της πολυκατοικίας, έχει αποδεδειγμένα εξοικονομήσει χρόνο στους ανθρώπους. Ωστόσο, όταν πρόκειται για πιο σύνθετες εργασίες, το κόστος αγοράς και συντήρησης του μηχανικού αυτόματου σε συνδυασμό με τον δείκτη ευφυΐας του, δυσκολεύουν την απόφαση μιας επένδυσης.

Ας φανταστούμε ότι έχουμε γυρίσει στις πρώτες κρίσιμες μέρες της πανδημίας και βρισκόμαστε στην αποθήκη μιας αλυσίδας τροφίμων ή σε ένα από τα καταστήματά της. Στα πρόσωπα των εργαζομένων βλέπουμε την κούραση, αλλά και τον φόβο μήπως ο πελάτης είναι φορέας του ιού. Αν τώρα αντικαταστήσουμε την εικόνα, με αυτή ενός μηχανικού αυτόματου, το οποίο εργάζεται στην αποθήκη και μεταφέρει παλέτες ή συλλέγει προϊόντα που θα συμπληρώσουν μια παραγγελία ή με την εικόνα ενός άλλου αυτόματου που βρίσκεται στο κατάστημα και συμπληρώνει τα ράφια, μπορούμε να διαγράψουμε από τα στοιχεία που τη συνθέτουν την κούραση και τον φόβο -όπως και τις συνέπειές τους.

Οπότε, για τον σύγχρονο επιχειρηματία, ορισμένα από τα ερωτήματα που προκύπτουν όταν φαντάζεται αυτές τις εικόνες θα μπορούσαν να είναι: α) Θα κάνει το μηχανικό αυτόματο σωστά τη δουλειά του ή θα κάνει άλλα αντί άλλων και θα δημιουργεί προβλήματα στις διαδικασίες; β) Θα είναι φθηνότερο να το αγοράσω και να το συντηρώ, από το να πληρώνω τον μισθό των ανθρώπων που θα αντικαταστήσει; γ) Θα αποδεχτούν οι πελάτες και η αγορά την απόφασή μου ή θα θεωρηθεί πως υιοθετώ μια ανήθικη συμπεριφορά, στερώντας την εργασία από ανθρώπους για να τη δώσω σε μηχανικά αυτόματα;

Θα προσπαθήσουμε να απαντήσουμε σε αυτά τα ερωτήματα, αν και τα στοιχεία που έχουμε από την ελληνική αγορά δεν επαρκούν ως ερευνητική βάση, δεδομένου ότι η αξιοποίηση μηχανικών αυτόματων στη χώρα μας, ειδικότερα στον κλάδο των αλυσίδων λιανεμπορίου τροφίμων, είναι περιορισμένη.

Το μόνο παράδειγμα προς μίμηση
Έχουν περάσει ήδη πέντε χρόνια από τότε που η εταιρεία e-fresh δημιούργησε την πρώτη της αποθήκη στην περιοχή του Ρέντη, εφαρμόζοντας μια καινοτομική προσέγγιση όσον αφορά τη διαχείριση των παραγγελιών. Ένα σημαντικό τμήμα των χώρων της αποθήκης καταλαμβάνει ένα σκοτεινό δωμάτιο (dark room), όπου εργάζονται μηχανικά αυτόματα (ρομπότ) για να συλλέξουν τα προϊόντα που απαρτίζουν τις παραγγελίες των πελατών. H κ. Ζήνα Μαυροειδή, η οποία είχε εξαρχής τη θέση της γενικής διευθύντριας της e-fresh, μας λέει ότι το πρώτο πείραμα ήταν αρκετά πετυχημένο και έτσι οι αλλαγές που χρειάστηκε να γίνουν όταν στήθηκε μια δεύτερη παρόμοια αποθήκη δεν ήταν ριζικές. Ωστόσο, μετά από πέντε χρόνια λειτουργίας, η εταιρεία έχει διευρύνει τις γνώσεις της και σήμερα μπορεί να δηλώνει, μέσω τη κ. Μαυροειδή, πως αν ξεκινούσε την κατασκευή μιας τρίτης αποθήκης θα εστίαζε περισσότερο την προσοχή της στα ενεργειακά ζητήματα των αυτοματισμών και σε βελτιώσεις που θα μπορούσαν να αυξήσουν την παραγωγικότητα τους.

Η κ. Μαυροειδή δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο να επεκταθούν τα μηχανικά αυτόματα και σε άλλα στάδια της διαδικασίας, όπως για παράδειγμα η πλήρωση των καλαθιών, αλλά θεωρεί ότι δεν είναι ακόμα δυνατό να αντικατασταθεί ο ανθρώπινος παράγοντας στον πλήρη κύκλο των διαδικασιών που μεσολαβούν από την παραγγελία μέχρι και την αποστολή της στον πελάτη με αυτοματισμούς.

Η εκτίμησή της είναι απόλυτα συμβατή με την πραγματικότητα της αγοράς, αν αναλογιστούμε ότι ακόμα και γιγάντιες εταιρείες, όπως η Amazon και η Walmart, απέχουν ακόμη πολύ από τη λειτουργία μιας πλήρως αυτοματοποιημένης αλυσίδας. Στις αποθήκες της Amazon, τα ρομπότ συνεργάζονται με ανθρώπους. Σε περιόδους αυξημένης ζήτησης, η εταιρεία προσλαμβάνει εκατοντάδες χιλιάδες εργαζόμενους και στην υπηρεσία Prime, που αφορά μόνο τους πελάτες-μέλη, ενώ οι παραδόσεις με επίγεια ή εναέρια drones αντιπροσωπεύουν ακόμα ένα ελάχιστο ποσοστό του συνόλου.

Ένα πείραμα για την αξιοποίηση των ρομπότ εντός του καταστήματος γίνεται από τη Walmart, η οποία τον περασμένο Ιανουάριο αποφάσισε να αυξήσει σε 1.000 από 350 τα ρομπότ που χρησιμοποιεί για την αναπλήρωση των ραφιών στα καταστήματά της. Η εταιρεία δεν έχει ανακοινώσει αναλυτικά στοιχεία για την αποτελεσματικότητα και το κόστος κτήσης τους, αλλά το γεγονός ότι αυξάνει τον αριθμό τους δείχνει πως το εγχείρημα βρίσκεται σε καλό δρόμο. Επίσης, έχει θέσει σε λειτουργία το σύστημα Alphabot, σε μια εγκατάστασή της συνδεδεμένη με ένα από τα καταστήματά της. Ο ρόλος του Alphabot είναι η συλλογή από την αποθήκη των προϊόντων που έχουν παραγγείλει ψηφιακά οι πελάτες και η συμπλήρωση του καλαθιού προς αποστολή. Σύμφωνα με την εταιρεία, το Alphabot ολοκληρώνει τη διαδικασία 10 φορές ταχύτερα από έναν άνθρωπο. Ωστόσο, δεν αναλαμβάνει ακόμα τη συλλογή φρέσκων προϊόντων, καθώς η διαλογή των ποιοτικότερων απαιτεί την αξιοποίηση της ανθρώπινης ευφυΐας, ενώ και ο έλεγχος για την ορθότητα της παραγγελίας πραγματοποιείται από εργαζόμενους.

Άρα στην πρώτη ερώτηση, μπορούμε να απαντήσουμε ότι υπάρχουν ήδη μηχανικά αυτόματα που κάνουν καλά τη δουλειά τους και επιταχύνουν διαδικασίες. Δεν μπορέσαμε όμως να απαντήσουμε στο αν το κόστος κτήσης τους είναι χαμηλότερο από το κόστος του ανθρώπινου δυναμικού που αντικαθιστούν.

Προκειμένου να βγάλουμε σχετικά συμπεράσματα, επικοινωνήσαμε με τις Bossa Nova Robotics, Ocado και Gizerlis Robotics. Η τελευταία πρόσφατα εισήγαγε στην ελληνική αγορά το ρομπότ MiR, το οποίο μπορεί να αξιοποιηθεί κυρίως σε μεταφορές εντός του χώρου της αποθήκης και είναι σχεδιασμένο ώστε να συνεργάζεται με ανθρώπους. Σύμφωνα με πληροφορίες, έχει υπάρξει ενδιαφέρον για το συγκεκριμένο ρομπότ, αλλά οι συζητήσεις είναι ακόμα σε πρώιμα στάδια. Καμία από τις παραπάνω εταιρείες δεν ήταν σε θέση να δώσει νούμερα που θα μπορούσαν να αποδείξουν ότι γενικά το κόστος κτήσης μηχανικών αυτόματων είναι χαμηλότερο από το εργατικό. Η επίλυση της εξίσωσης είναι πολυπαραγοντική και άρα το αποτέλεσμα αλλάζει από εφαρμογή σε εφαρμογή και από χώρα σε χώρα.

Όπως φαίνεται, οι αλυσίδες τροφίμων που θα επιλέξουν την αξιοποίηση κάποιων ρομπότ θα πλεύσουν σε άγνωστα νερά, καθώς οι συγκρίσεις με αντίστοιχα έργα του εξωτερικού προσφέρουν μεν κάποιες αναλογίες, αλλά η απόκλιση δεν αποκλείεται να είναι σημαντική.

Το τελευταίο χιλιόμετρο
Αρχικά τα εναέρια και στη συνέχεια τα επίγεια drones, άνοιξαν την αυλαία για την αυτοματοποίηση της διανομής κατ’ οίκον. Μέχρι στιγμής, τα εναέρια drones δεν έχουν αποδείξει ότι μπορούν να φέρουν σε πέρας την αποστολή τους σε αυτόν τον τομέα, κυρίως λόγω της επικινδυνότητας κυκλοφορίας σε αστικό περιβάλλον, αλλά και της περιοριστικής ευθύγραμμης σχέσης του βάρους του μεταφερόμενου αντικειμένου με τη δαπάνη ενέργειας. Ωστόσο, οι λύσεις αυτές συνεχίζουν να δοκιμάζονται και έχουν δώσει πετυχημένα αποτελέσματα σε διανομές που δεν υπερβαίνουν τα δύο κιλά. Αντιθέτως, τα επίγεια drones φαίνεται να είναι πιο αποτελεσματικά και λιγότερο επικίνδυνα, όπως αποδεικνύουν οι αυξανόμενες πωλήσεις των εταιρειών που τα κατασκευάζουν, ειδικά στην κρίσιμη περίοδο της πανδημίας. Κάποιοι κατασκευαστές προσφέρουν αυτόνομα drones που έχουν τη δυνατότητα να μεταφέρουν μέχρι και 300 κιλά σε αποστάσεις μέχρι 14 χιλιόμετρα. Οι τιμές ανά μονάδα ποικίλουν από 2.500 έως 20.000 δολάρια.

Και λίγα λόγια περί ηθικής...
Πριν από τέσσερα χρόνια ο Νικόλας Μαυρίδης, ένας από τους κορυφαίους επιστήμονες στον τομέα της ρομποτικής, σε μια ομιλία του στο πλαίσιο του πρώτου επιχειρηματικού συνεδρίου τεχνητής νοημοσύνης που είχε διοργανώσει η Boussias Communications, είχε πει ότι όλες οι εργασίες που αμείβονται με πάνω από 40 δολάρια την ώρα θα μπορούσαν να γίνουν από ρομπότ. Έκτοτε, είναι δεδομένο ότι το μέγεθος αυτό έχει μικρύνει, γιατί η τεχνολογία γίνεται συνεχώς φθηνότερη και πιο αξιόπιστη. Από την άλλη βέβαια, σε κάποιες χώρες, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα, οι μισθοί ακολουθούν μια κατηφορική πορεία, οπότε η ισορροπία υπέρ της ανθρώπινης εργασίας δεν είναι ακόμα εύκολα διαταράξιμη.

Ας υποθέσουμε όμως ότι κάποια στιγμή τα ρομπότ θα είναι φθηνότερα από την ανθρώπινη εργασία. Χρειάζεται άραγε να απασχολήσει τους μετόχους και τους επιχειρηματίες η αντικατάσταση των εργαζομένων από ρομπότ; Η απάντηση δεν είναι δεδομένη στις υπάρχουσες κοινωνικοπολιτικές συνθήκες. Η ιστορία, όμως, κατέγραψε πως αυτό το ζήτημα δεν τους απασχόλησε ούτε στην περίπτωση της εκμηχάνισης της αγροτικής καλλιέργειας ούτε κατά την αυτοματοποίηση της βιομηχανίας.

σελφ σερβις (T. 506)
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Δείτε ακόμη...

Οι πιο δημοφιλείς ειδήσεις σήμερα

Αυτοί που διάβασαν αυτό διάβασαν επίσης

Τα πιο δημοφιλή Topics

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Συνεντεύξεις / Πρόσωπα

 
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Topics

Αγορά

Τεχνολογία

Τρόφιμα/Ποτά

Ενέργεια/Περιβάλλον

Μεταφορές/Logistics

Εκπαίδευση

Υγεία/Ομορφιά

Ευρωπαϊκή Ένωση

©2020 Boussias Communications, all rights reserved. Κλεισθένους 338, 153 44 Γέρακας, info@boussias.com, Τ:210 6617777, F:210 6617778

ATCOM PRODUCTION