σελφ σερβις - Το who is who της αισιοδοξίας

Σάββατο, 6 Ιουνίου 2020

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Οικονομία

Το who is who της αισιοδοξίας

25 Μαΐου 2020 | 10:51 Γράφει ο Αλέξανδρος  Πεστιμαλτζόγλου Topics: Αγορά

Με στόχο την επαναφορά της Ελλάδας στη θέση της κινητήριας πολιτικοοικονομικής δύναμης στα Βαλκάνια ως «κανονικής ευρωπαϊκής δυτικού τύπου οικονομίας», η κυβέρνηση προχώρησε σε στοχευμένες πολιτικές και νομοθετικές παρεμβάσεις –πάντα βάσει των θεωρητικών παραδοχών του «κοινωνικού φιλελευθερισμού» ή, αλλιώς, της «Νέας Μακροοικονομικής Συναίνεσης» και των δημοσιονομικών περιορισμών από την ενισχυμένη μεταμνημονιακή εποπτεία. Για το μέλλον επικεντρώνεται στην επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων, την ενίσχυση του τραπεζικού συστήματος, την προώθηση διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων και ιδιωτικοποιήσεων, την προσέλκυση επενδύσεων και τη βελτίωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος.

H αισιοδοξία για τη δημιουργία προϋποθέσεων μετάβασης από «την εποχή της προσδοκίας στην εποχή της δημιουργίας» ενισχύεται από τις εκτιμήσεις των διεθνών αξιολογητών, από τη στάση των επενδυτών, τα μηνύματα των αγορών, αλλά και από τη θετική αξιολόγηση της 4ης Έκθεσης Ενισχυμένης Εποπτείας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Επιπλέον, σε εκδήλωση του ΙΟΒΕ στις αρχές Φεβρουαρίου, στο πλαίσιο της σειράς διαλέξεων «2020 Lectures on Global trends in economics, business and policy», όπου τονίστηκαν οι κίνδυνοι που περιβάλλουν την οικονομία της ευρωζώνης και το διεθνές εμπόριο αλλά και οι συγκρατημένες προσδοκίες, για την Ελλάδα ήταν κοινή διαπίστωση πως η συνέχιση των μεταρρυθμίσεων και ειδικότερα η απεμπλοκή των ελληνικών τραπεζών από το υψηλό επίπεδο των μη εξυπηρετούμενων δανείων, θα εξασφαλίσει τη συνέχεια της ανάπτυξης της οικονομίας.

Στην ίδια κατεύθυνση κινούνται τα συμπεράσματα της τριμηνιαίας έκθεσης του ΙΟΒΕ για την ελληνική οικονομία του 2019. Σύμφωνα με τον γενικό διευθυντή του ιδρύματος, η ελληνική οικονομία βρίσκεται σε στάδιο επιταχυνόμενης πραγματικής μεγέθυνσης (2% το 2019, 2,2%-2,5% το 2020), η καταναλωτική εμπιστοσύνη και το οικονομικό κλίμα βρίσκονται σε ιστορικά υψηλά επίπεδα, το κόστος χρηματοδότησης στο δημόσιο και το ιδιωτικό επίπεδο αποκλιμακώνεται, ενώ οι εξαγωγές κινούνται θετικά. Κάπου εδώ, όμως, τα θετικά τελειώνουν και αρχίζουν τα εμπόδια κι οι δυσκολίες, που σχετίζονται με τις δομικές παθογένειες της οικονομίας, με την ασθενή παραγωγική βάση, το υψηλό εξωτερικό δημόσιο χρέος, τον χαμηλό βαθμό καινοτομίας, τη μικρή συμμετοχή της μεταποίησης στο ΑΕΠ, τη χαμηλή παραγωγικότητα και το αναιμικό επίπεδο επενδύσεων στη χώρα, που παραμένει καθηλωμένο περίπου στο μισό από αυτό που θα χρειαζόταν για τη σύγκλιση με τις υπόλοιπες οικονομίες της Ευρωζώνης.

Τούτων δοθέντων η πορεία ενδυνάμωσης της οικονομίας πρέπει να συνεχιστεί και να οδηγήσει στον μετασχηματισμό της, με κεντρικά χαρακτηριστικά τη στροφή της παραγωγής προς τις παγκόσμιες αγορές αντί του εσωτερικού, την ενίσχυση της σχετικής συνεισφοράς της μεταποίησης όπως και τη βελτίωση της ποιότητας των προϊόντων και υπηρεσιών μέσω της καινοτομίας. Η έρευνα του ΙΟΒΕ καταλήγει σε επιπλέον επισημάνσεις-προτάσεις, όχι καινοτόμες είναι αλήθεια, που αφορούν τόσο την αύξηση των επενδύσεων, την περεταίρω μείωση των φορολογικών συντελεστών και τη σταθερότητα των κανόνων όσο και την αύξηση του εισοδήματος της μισθωτής απασχόλησης και της επιχειρηματικότητας, την ενίσχυση της ανταποδοτικότητας και ευελιξίας των συντάξεων μέσω δεύτερου και τρίτου πυλώνα και την άμβλυνση της ακραίας προοδευτικότητας του φορολογικού εισοδήματος.

Στο ίδιο ρεύμα οικονομικής σκέψης –αυτό της ενδυνάμωσης του ελεύθερου ανταγωνισμού–κινούνται και οι εργαλειακές προτάσεις του επιστημονικού επιτελείου του ΣΕΒ. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του, η εργαλειοθήκη του ΟΟΣΑ αποτελεί ένα μηχανισμό κατάλληλο για τον εντοπισμό δυσλειτουργιών εξαιτίας νόμων, που επιβαρύνουν τον ανταγωνισμό και τον εντοπισμό εργαλείων για την αντιμετώπισή τους. Ειδικότερα, οι τρεις εργαλειοθήκες που εκπονήθηκαν μέχρι τώρα στην Ελλάδα (2012, 2014, 2016) οδήγησαν στην αξιολόγηση των συνθηκών ανταγωνισμού σε 13 τομείς που αντιστοιχούν στο 30,7% της ακαθάριστης προστιθέμενης αξίας στη χώρα και στο 35,2% της απασχόλησης –από τον τουρισμό έως το εμπόριο, τον κλάδο τροφίμων και συγκεκριμένους κλάδους της μεταποίησης. Έγινε έτσι αξιολόγηση 2.312 νόμων και κανονιστικών διατάξεων, εντοπίστηκαν 1.276 εξ αυτών, που δυνητικά περιορίζουν τον ανταγωνισμό και διατυπώθηκαν 775 προτάσεις. Μέχρι τον Ιούλιο του 2019 ολοκληρώθηκε περισσότερο από το 90% των συστάσεων, με εκτιμώμενο κέρδος σχεδόν 6 δισ. ευρώ. Σήμερα, σύμφωνα με τους επιστήμονες του ΣΕΒ, η αξιοποίηση της παρακαταθήκης της εργαλειοθήκης μπορεί να γίνει με μεταρρυθμίσεις, που θα οδηγήσουν στη σταδιακή ανάκτηση της εμπιστοσύνης στην αγορά, με την επέκταση της εφαρμογής των υποδείξεών της και σε άλλους κλάδους της οικονομίας και με τη βελτίωση του τρόπου και της ποιότητας νομοθέτησης.

Η κατάσταση στο εμπόριο και τα νοικοκυριά
H ορθότητα της οικονομικής πολιτικής μπορεί να επιβεβαιωθεί ή να διαψευστεί κατόπιν αντιπαραβολής των εξαγγελιών της με τα αποτελέσματα της εξέλιξης αφενός των μεγεθών του εμπορίου και αφετέρου της οικονομικής κατάστασης των νοικοκυριών. Δύο πρόσφατες, βαρύνουσας σημασίας έρευνες, λοιπόν, η Ετήσια Έκθεση Ελληνικού Εμπορίου για το 2019 της ΕΣΕΕ και το δελτίο του ΣΕΒ για την οικονομική ανισότητα, με στοιχεία από τη βάση δεδομένων του ΟΟΣΑ, μπορούν να βοηθήσουν.

Σύμφωνα με τις βασικές διαπιστώσεις της ΕΣΕΕ, η ελληνική οικονομία παρουσιάζει εικόνα μιας σχετικά στέρεης μεγέθυνσης, με προβλέψεις θετικές για το ΑΕΠ και την ανεργία ως το 2021. Επίσης, η ενεργή ζήτηση ενισχύεται, ο Γενικός Δείκτης Κύκλου Εργασιών στη λιανική κατέγραψε αύξηση 0,9% το πρώτο δεκάμηνο του 2019, ενώ οι εξαγωγές αυξάνονται. Ωστόσο, όπως επισημαίνεται, πρέπει να ληφθούν υπόψη η σωρευτική μείωση κατά 20,6% του Γενικού Δείκτη Κύκλου Εργασιών μεταξύ 2011 και 2018, η μείωση του κύκλου εργασιών του χονδρικού εμπορίου στο πρώτο δεκάμηνο του 2019 κατά 1,8% και η συνεχιζόμενη αύξηση των εισαγωγών. Επίσης, ότι η απασχόληση στο εμπόριο παρουσίασε οριακή υποχώρηση 0,6% το 2019/2018, παραμένοντας, πάντως, ο σημαντικότερος εργοδότης στη χώρα με μερίδιο 17,3% στη συνολική απασχόληση, κι ότι οι μεγάλες εταιρείες του κλάδου (ΑΕ και ΕΠΕ) το 2018 βελτίωσαν τη χρηματοοικονομική τους κατάσταση –αύξησαν τις πωλήσεις τους κατά 13,1%, τα μεικτά κέρδη τους κατά 11,2%, το ενεργητικό τους κατά 6,4%, και τα ίδια κεφάλαια κατά 2,9%, ενώ διευρύνθηκε το χρέος τους κατά 8,3% και η ρευστότητά τους υποχώρησε σε 1,23 (από 1,27 το 2017). Αναφορικά, όμως, με τις μικρομεσαίες εμπορικές επιχειρήσεις αναφέρεται ότι κατά το 47% κατέγραψαν μείωση τζίρου το πρώτο εξάμηνο του 2019/2018 (έναντι 56%, πάντως, το αντίστοιχο εξάμηνο του 2018), κατά το 73% δεν είχαν το 2019 οφειλές προς εφορία ή ασφαλιστικά ταμεία, κατά το 17% είχαν οφειλές στις τράπεζες, κατά το 28% χαρακτηρίζονται «ανθεκτικές» επιχειρήσεις, κατά το 29% «συνεπείς», αλλά κατά το 18% «απειλούμενες». Ακόμα, διαπιστώνεται ότι η φορολόγηση, η συμπίεση της καταναλωτικής δαπάνης, η έλλειψη ρευστότητας και ο αθέμιτος ανταγωνισμός (Malls) εξακολουθούν να αποτελούν τα σημαντικότερα προβλήματα της πολύ μικρής, της μικρής και της μεσαίας επιχειρηματικότητας.

Αναφορικά με την κατάσταση των ελληνικών νοικοκυριών, σύμφωνα με το δελτίο του ΣΕΒ (Φεβρουάριος 2020), το 12,9% του πληθυσμού έχει εισόδημα κάτω του ορίου της φτώχειας, το 67% διαθέτει ρευστότητα κάτω του 25% του επιπέδου φτώχειας και το 55% θεωρείται «οικονομικά ευάλωτο», δηλαδή σε κίνδυνο να πέσει κάτω από το όριο φτώχειας, λόγω χαμηλής ρευστότητας. Επίσης, η Ελλάδα βρίσκεται ανάμεσα στις χώρες με υψηλό επίπεδο ανισότητας, αφού το υψηλότερο 20% του πληθυσμού έχει 5,5 φορές μεγαλύτερο εισόδημα από το χαμηλότερο 20% και το 10% του πληθυσμού κατέχει το 42% του καθαρού πλούτου.

Εν κατακλείδι
Εάν ο σημαντικότερος παράγοντας που «ξεκλειδώνει» τις δημιουργικές δυνάμεις της χώρας και πυροδοτεί την οικονομική ανάπτυξη είναι το κλίμα αισιοδοξίας, η σταθερότητα των κανόνων του ελεύθερου ανταγωνισμού και η απόλυτη υπεροχή της μεγάλης ιδιωτικής επιχειρηματικής πρωτοβουλίας, τότε η χώρα βρίσκεται σε καλό δρόμο, πράγμα που διαβεβαιώνουν, άλλωστε, οι δεξαμενές σκέψης των επιχειρηματιών, οι διεθνείς θεσμοί, οι αγορές και τα media. Μένει να «πειστούν» οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά, καθώς τα στοιχεία δείχνουν μια οριακή βελτίωση της κατάστασής τους συγκριτικά με τα χρόνια της κρίσης, αλλά στα όρια της επιβίωσης.

Συχνά οι κυρίαρχες προσεγγίσεις είναι προβληματικά θεμελιωμένες θεωρητικώς, αφού παραγνωρίζουν την κοινωνική διάσταση της οικονομίας και της οικονομικής πολιτικής. Πάραυτα dum spiro spero σ’ ένα θαύμα!

σελφ σερβις (T. 503)
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Δείτε ακόμη...

Οι πιο δημοφιλείς ειδήσεις σήμερα

Αυτοί που διάβασαν αυτό διάβασαν επίσης

Τα πιο δημοφιλή Topics

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Συνεντεύξεις / Πρόσωπα

 
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Topics

Αγορά

Τεχνολογία

Τρόφιμα/Ποτά

Ενέργεια/Περιβάλλον

Μεταφορές/Logistics

Εκπαίδευση

Υγεία/Ομορφιά

Ευρωπαϊκή Ένωση

©2020 Boussias Communications, all rights reserved. Κλεισθένους 338, 153 44 Γέρακας, info@boussias.com, Τ:210 6617777, F:210 6617778

ATCOM PRODUCTION