σελφ σερβις - Η τεχνολογία μεταμορφώνει τις αλυσίδες

Κυριακή, 20 Μαΐου 2018

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Λιανεμπόριο

Η τεχνολογία μεταμορφώνει τις αλυσίδες

13 Φεβρουαρίου 2018 | 09:41 Γράφει ο Γιάννης  Μουρατίδης Topics: Τάσεις,Τεχνολογία

Ενώ στην ελληνική αγορά οι αλυσίδες σούπερ μάρκετ εξακολούθησαν να είναι απασχολημένες και το 2017 κυρίως με την ανησυχητική μείωση του τζίρου εξαιτίας της οικονομικής ύφεσης και του έντονου κλαδικού ανταγωνισμού, στην ευρωπαϊκή και τη διεθνή αγορά η αξιοποίηση της τεχνολογίας ήταν σημαντική προτεραιότητα για την επιχειρηματική ανάπτυξη.

Kαταλύτης σε αυτή τη δυναμική αλλαγή είναι η είσοδος στην αγορά εταιρειών, οι οποίες γεννήθηκαν στον... αμνιακό σάκο της τεχνολογίας και την ενσωματώνουν στο DNA τους. Το πιο συνταρακτικό γεγονός για το 2017 ήταν η εξαγορά της Whole Foods από την Amazon. Η εταιρεία του πολυμήχανου Jeff Bezos, εκταμιεύοντας 13,7 δισεκατομμύρια δολάρια, έστειλε ένα ξεκάθαρο μήνυμα με τις διαθέσεις της για τη μελλοντική της παρουσία στην αγορά των ειδών σούπερ μάρκετ, μεταξύ των οποίων και τα φρέσκα προϊόντα.

Από το «κλικ» στο σπίτι σε λιγότερο από μία ώρα
Η αφρόκρεμα των υπηρεσιών της Amazon είναι πλέον διαθέσιμη κάτω από την ομπρέλα του brand Prime. Η Amazon συμβαδίζει με την τάση της «Οικονομίας του Τώρα», όπως αυτή διατυπώθηκε αρκετά χρόνια πριν από συγγραφείς μεταξύ των οποίων ο Jeremy Rifkin και ο Seth Godin.

Η αντίδραση των τιτάνων της αγοράς, μεταξύ των οποίων η Walmart και η Aldi, ήταν άμεση, διατηρώντας όμως την οσμή του παραδοσιακού. Η Walmart, για παράδειγμα, αναφορικά με την παράδοση των παραγγελιών της συνεχίζει να βασίζεται κυρίως στο πυκνό δίκτυο των καταστημάτων της, πρακτική που αφενός επιβαρύνει τους εργαζόμενους των καταστημάτων, αφετέρου δεν εξασφαλίζει ότι η παραγγελία θα εκτελεστεί αποτελεσματικά, δεδομένου ότι κάποια είδη είναι πιθανό να μην είναι διαθέσιμα στο κάθε χωριστό κατάστημα. Σε ένα «ακραίο» πιλοτικό έργο που ξεκίνησε η Walmart από τον περασμένο Αύγουστο, ο αγοραστής δίνει ένα ψηφιακό κλειδί μιας χρήσης στην εταιρεία, η οποία με τη σειρά της το δίνει στον εργαζόμενό της, προκειμένου να μπει στο σπίτι του πελάτη και να τοποθετήσει τα ευπαθή προϊόντα στο ψυγείο. Το πιλοτικό έργο εξελίχθηκε σε περιορισμένο αριθμό αγοραστών στη Silicon Valley, χωρίς μέχρι στιγμής να έχουν γίνει γνωστά τα αποτελέσματά του.

Το σενάριο της επόμενης μάχης στο πεδίο της «παράδοσης των παραγγελιών κατ’ οίκον» περιέχει έντονα το στοιχείο των ρομποτικών οχημάτων. Και σε αυτόν τον τομέα η Amazon πρωτοπορεί, αναγκάζοντας τον ανταγωνισμό να ακολουθήσει. Οι πρώτες δοκιμές με τη χρήση εναέριων ρομποτικών μηχανών έγιναν στη Βρετανία, όπου τα drones της Amazon μετέφεραν με επιτυχία δέματα βάρους μέχρι 2,3 κιλά.

Ωστόσο, οι αυστηροί κανόνες που αφορούν την ασφάλεια πτήσεων, αναμένεται να παρατείνουν αρκετά την εμπορική αξιοποίηση της εναέριας παράδοσης των παραγγελιών. Ίσως, τα επίγεια οχήματα να αξιοποιηθούν συντομότερα, καθώς η κίνηση τους θεωρείται ασφαλέστερη και έχουν τη δυνατότητα μεταφοράς μεγαλύτερου βάρους. Η Ocado, μια βρετανική εταιρεία που δεν έχει φυσικά κατάστημα και παραδίδει απευθείας από τις κεντρικές της αποθήκες, «έτρεξε» ένα πιλοτικό πρόγραμμα με ρομποτικά οχήματα, τα οποία κινήθηκαν σε κατοικημένες περιοχές και είχαν τη δυνατότητα να μεταφέρουν μέχρι και οκτώ παραγγελίες σε ακτίνα μέχρι τα τρία χιλιόμετρα.

Ακτινογραφία του αγοραστή
Σε ορισμένες περιπτώσεις οι τεχνολογίες που αξιοποιήθηκαν μέσα στο 2017, έφτασαν πολύ κοντά στα αποτελέσματα μιας ακτινογραφίας. Η αναγνώριση προσώπου, για παράδειγμα, που χρησιμοποίησε πιλοτικά σε καταστήματά της η Kroger, και η χρήση αισθητήρων υπερύθρων ψηφιοποιούν σωματικά χαρακτηριστικά του αγοραστή, τα οποία αποθηκεύονται στις βάσεις δεδομένων.

Παρόλα αυτά, το μεγαλύτερο ποσοστό δεδομένων προέρχεται από πιο συμβατικές μεθόδους συλλογής, όπως οι κάρτες πιστότητας και η αλληλεπίδραση των αγοραστών με τα ψηφιακά κανάλια επικοινωνίας. Το 2017 η Kroger επένδυσε περισσότερα από 3 δισεκ. δολάρια σε προσωποποιημένες προσφορές.

Η βελτίωση των εφαρμογών της τεχνητής νοημοσύνης δεν άφησε ασυγκίνητη την Tescο, η οποία θεωρείται από τις πρωτοπόρους στην Ευρώπη στον τομέα της συλλογής και αξιοποίησης δεδομένων που σχετίζονται με την αγοραστική συμπεριφορά. Τα Tesco Labs αξιολόγησαν αρκετές home made εφαρμογές την περασμένη χρονιά και κάποιες από αυτές εξελίχτηκαν σε πιλοτικά έργα. Αξιοπρόσεκτο στοιχείο σε αυτήν την προσπάθεια, είναι η αξιοποίηση του «ανοιχτού λογισμικού», όπως το Hadoop, το οποίο, όπως υποστηρίζει ο Edmond Mesrobian, CTO της Tesco, θα είναι «Game changer» στη μελλοντική πορεία της ανάλυσης δεδομένων.

Η αξιοποίηση της τεχνολογίας deel learning έχει βοηθήσει την Amazon να επιτυγχάνει σε κάποια είδη σχεδόν το 50% των πωλήσεών της, μέσω της επιλογής «Προϊόντα που πιθανώς σας ενδιαφέρουν». Πρακτικά ο αγοραστής νιώθει ότι ένας καλοπροαίρετος σύμβουλος πωλήσεων βρίσκεται διαρκώς δίπλα του και τον βοηθά να αποφεύγει τις κακοτοπιές. Πριν ο αγοραστής πάει στο ταμείο με το προϊόν που έχει επιλέξει, ο σύμβουλος της Amazon του στρέφει την προσοχή σε κάποιο άλλο, το οποίο λόγω προσφοράς μπορεί να είναι καλύτερο και οικονομικότερο.

Kαταλύτης σε αυτή τη δυναμική αλλαγή είναι η είσοδος στην αγορά εταιρειών, οι οποίες γεννήθηκαν στον... αμνιακό σάκο της τεχνολογίας και την ενσωματώνουν στο DNA τους. Το πιο συνταρακτικό γεγονός για το 2017 ήταν η εξαγορά της Whole Foods από την Amazon. Η εταιρεία του πολυμήχανου Jeff Bezos, εκταμιεύοντας 13,7 δισεκατομμύρια δολάρια, έστειλε ένα ξεκάθαρο μήνυμα με τις διαθέσεις της για τη μελλοντική της παρουσία στην αγορά των ειδών σούπερ μάρκετ, μεταξύ των οποίων και τα φρέσκα προϊόντα.

Από το «κλικ» στο σπίτι σε λιγότερο από μία ώρα
Η αφρόκρεμα των υπηρεσιών της Amazon είναι πλέον διαθέσιμη κάτω από την ομπρέλα του brand Prime. Η Amazon συμβαδίζει με την τάση της «Οικονομίας του Τώρα», όπως αυτή διατυπώθηκε αρκετά χρόνια πριν από συγγραφείς μεταξύ των οποίων ο Jeremy Rifkin και ο Seth Godin.

Η αντίδραση των τιτάνων της αγοράς, μεταξύ των οποίων η Walmart και η Aldi, ήταν άμεση, διατηρώντας όμως την οσμή του παραδοσιακού. Η Walmart, για παράδειγμα, αναφορικά με την παράδοση των παραγγελιών της συνεχίζει να βασίζεται κυρίως στο πυκνό δίκτυο των καταστημάτων της, πρακτική που αφενός επιβαρύνει τους εργαζόμενους των καταστημάτων, αφετέρου δεν εξασφαλίζει ότι η παραγγελία θα εκτελεστεί αποτελεσματικά, δεδομένου ότι κάποια είδη είναι πιθανό να μην είναι διαθέσιμα στο κάθε χωριστό κατάστημα. Σε ένα «ακραίο» πιλοτικό έργο που ξεκίνησε η Walmart από τον περασμένο Αύγουστο, ο αγοραστής δίνει ένα ψηφιακό κλειδί μιας χρήσης στην εταιρεία, η οποία με τη σειρά της το δίνει στον εργαζόμενό της, προκειμένου να μπει στο σπίτι του πελάτη και να τοποθετήσει τα ευπαθή προϊόντα στο ψυγείο. Το πιλοτικό έργο εξελίχθηκε σε περιορισμένο αριθμό αγοραστών στη Silicon Valley, χωρίς μέχρι στιγμής να έχουν γίνει γνωστά τα αποτελέσματά του.

Το σενάριο της επόμενης μάχης στο πεδίο της «παράδοσης των παραγγελιών κατ’ οίκον» περιέχει έντονα το στοιχείο των ρομποτικών οχημάτων. Και σε αυτόν τον τομέα η Amazon πρωτοπορεί, αναγκάζοντας τον ανταγωνισμό να ακολουθήσει. Οι πρώτες δοκιμές με τη χρήση εναέριων ρομποτικών μηχανών έγιναν στη Βρετανία, όπου τα drones της Amazon μετέφεραν με επιτυχία δέματα βάρους μέχρι 2,3 κιλά.

Ωστόσο, οι αυστηροί κανόνες που αφορούν την ασφάλεια πτήσεων, αναμένεται να παρατείνουν αρκετά την εμπορική αξιοποίηση της εναέριας παράδοσης των παραγγελιών. Ίσως, τα επίγεια οχήματα να αξιοποιηθούν συντομότερα, καθώς η κίνηση τους θεωρείται ασφαλέστερη και έχουν τη δυνατότητα μεταφοράς μεγαλύτερου βάρους. Η Ocado, μια βρετανική εταιρεία που δεν έχει φυσικά κατάστημα και παραδίδει απευθείας από τις κεντρικές της αποθήκες, «έτρεξε» ένα πιλοτικό πρόγραμμα με ρομποτικά οχήματα, τα οποία κινήθηκαν σε κατοικημένες περιοχές και είχαν τη δυνατότητα να μεταφέρουν μέχρι και οκτώ παραγγελίες σε ακτίνα μέχρι τα τρία χιλιόμετρα.

Ακτινογραφία του αγοραστή
Σε ορισμένες περιπτώσεις οι τεχνολογίες που αξιοποιήθηκαν μέσα στο 2017, έφτασαν πολύ κοντά στα αποτελέσματα μιας ακτινογραφίας. Η αναγνώριση προσώπου, για παράδειγμα, που χρησιμοποίησε πιλοτικά σε καταστήματά της η Kroger, και η χρήση αισθητήρων υπερύθρων ψηφιοποιούν σωματικά χαρακτηριστικά του αγοραστή, τα οποία αποθηκεύονται στις βάσεις δεδομένων.

Παρόλα αυτά, το μεγαλύτερο ποσοστό δεδομένων προέρχεται από πιο συμβατικές μεθόδους συλλογής, όπως οι κάρτες πιστότητας και η αλληλεπίδραση των αγοραστών με τα ψηφιακά κανάλια επικοινωνίας. Το 2017 η Kroger επένδυσε περισσότερα από 3 δισεκ. δολάρια σε προσωποποιημένες προσφορές.

Η βελτίωση των εφαρμογών της τεχνητής νοημοσύνης δεν άφησε ασυγκίνητη την Tescο, η οποία θεωρείται από τις πρωτοπόρους στην Ευρώπη στον τομέα της συλλογής και αξιοποίησης δεδομένων που σχετίζονται με την αγοραστική συμπεριφορά. Τα Tesco Labs αξιολόγησαν αρκετές home made εφαρμογές την περασμένη χρονιά και κάποιες από αυτές εξελίχτηκαν σε πιλοτικά έργα. Αξιοπρόσεκτο στοιχείο σε αυτήν την προσπάθεια, είναι η αξιοποίηση του «ανοιχτού λογισμικού», όπως το Hadoop, το οποίο, όπως υποστηρίζει ο Edmond Mesrobian, CTO της Tesco, θα είναι «Game changer» στη μελλοντική πορεία της ανάλυσης δεδομένων.

Η αξιοποίηση της τεχνολογίας deel learning έχει βοηθήσει την Amazon να επιτυγχάνει σε κάποια είδη σχεδόν το 50% των πωλήσεών της, μέσω της επιλογής «Προϊόντα που πιθανώς σας ενδιαφέρουν». Πρακτικά ο αγοραστής νιώθει ότι ένας καλοπροαίρετος σύμβουλος πωλήσεων βρίσκεται διαρκώς δίπλα του και τον βοηθά να αποφεύγει τις κακοτοπιές. Πριν ο αγοραστής πάει στο ταμείο με το προϊόν που έχει επιλέξει, ο σύμβουλος της Amazon του στρέφει την προσοχή σε κάποιο άλλο, το οποίο λόγω προσφοράς μπορεί να είναι καλύτερο και οικονομικότερο.


Μονόδρομος το e-commerce
Λίγο πριν κλείσει το 2017 οι αλυσίδες λιανικής, μεταξύ των οποίων και ο κλάδος grocery, δημοσίευσαν τα οικονομικά τους αποτελέσματα. Στην εικόνα τους, όπως αποτυπώθηκε, είναι ξεκάθαρη η συμμετοχή των πωλήσεων μέσω ψηφιακών καναλιών στον συνολικό τους τζίρο. Οι καθαρές πωλήσεις της Walmart μέσω ψηφιακών καναλιών ήταν αυξημένες κατά 50% σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο της περασμένης χρονιάς, γεγονός που οφείλεται στην επέκταση των ψηφιακών αγορών σε περισσότερα από 1100 καταστήματα της αλυσίδας, τα οποία αναμένεται να γίνουν 2.100 μέσα στο 2018.

Λίγο πριν κλείσει το 2018, η φειδωλή σε πληροφορίες Amazon ανακοίνωσε ότι κατά τη διάρκεια του 2017, μέσω της υπηρεσίας Prime, διακινήθηκαν περισσότερα από 5 δισεκατομμύρια αντικείμενα παγκοσμίως. Το αντίστοιχο μέγεθος το 2016 ήταν μόλις ένα δισεκατομμύριο αντικείμενα. Η αύξηση οφείλεται κατά κύριο λόγο στην επέκταση της υπηρεσίας σε περισσότερες χώρες, όπως το Μεξικό, το Λουξεμβούργο, η Ολλανδία και η Σιγκαπούρη.

Ο ανταγωνισμός ανάμεσα στους παλαιούς και νεότερους της αγοράς θα κριθεί σε σημαντικό βαθμό στον τομέα των logistics. Η Amazon βασίζεται κυρίως σε κεντρικές αποθήκες, από όπου ξεκινούν οι παραγγελίες, ενώ οι αλυσίδες σούπερ μάρκετ χρησιμοποιούν τα καταστήματα για την ολοκλήρωση της παραγγελίας. Διακινδυνεύοντας μια πρόβλεψη, θα λέγαμε ότι τα ερχόμενα χρόνια οι επιχειρήσεις φυσικών καταστημάτων θα μετακινηθούν προς το μοντέλο της Amazon, είτε στήνοντας νέα logistics κέντρα είτε εξαγοράζοντας νέες επιχειρήσεις, που έχουν εξ αρχής δραστηριοποιηθεί στις ψηφιακές πωλήσεις μέσω κεντρικών αποθηκών.

Από την αβεβαιότητα στη βεβαιότητα
Τα μοντέλα πρόβλεψης των εταιρειών που διαχειρίζονται δεκάδες εκατομμύρια παραγγελιών ετησίως, δείχνουν, σύμφωνα με μια μελέτη της Aberdeen, ότι μέχρι το 2030 οι εταιρείες αυτές, έχοντας επενδύσει σε συστήματα Industry 4.0, θα μπορούν να προβλέπουν με πολύ μεγάλη ακρίβεια τις παραγγελίες των πελατών τους.

Οι τεχνολογίες που διαμορφώνουν το πλαίσιο Industry 4.0, μεταξύ των οποίων και η τεχνολογία Internet of Things, αναμένεται να μεταμορφώσουν σε βεβαιότητα την αβεβαιότητα που βιώνουν σήμερα οι διοικήσεις των εφοδιαστικών αλυσίδων. Ωστόσο, η υφιστάμενη κατάσταση παρά το γεγονός ότι βρισκόμαστε μόλις μια δεκαετία πριν από την επίτευξη του στόχου της πρόβλεψης, δείχνει ότι τόσο οι παλαιότεροι όσο και οι νεότεροι λιανέμποροι δεν έχουν εκφράσει ουσιαστικό ενδιαφέρον για την τεχνολογία IoT. Οπότε, ή την ερχόμενη δεκαετία θα δούμε μια εκρηκτική ανάπτυξη έργων ή το IoT δεν θα είναι αυτό που θα φέρει το επιθυμητό αποτέλεσμα.

Ένας παράγοντας που ενισχύει την υπόθεση μιας «εκρηκτικής ανάπτυξης» είναι η πίεση των κυβερνήσεων για καλύτερη διαχείριση των τροφίμων, ώστε να μην οδηγούνται στα απορρίμματα μετά τη λήξη τους. Στις ΗΠΑ παραπάνω από 70 δισεκατομμύρια τόνοι τροφίμων καταλήγουν κάθε χρόνο στα απορρίμματα, εκ των οποίων περίπου το 10% προέρχεται από τις αλυσίδες σούπερ μάρκετ. Το αντίστοιχο μέγεθος στην Ε.Ε., με βάση στοιχεία του 2012, ήταν περίπου 88 εκατομμύρια τόνοι, εκ των οποίων το 5% προερχόταν από τις αλυσίδες σούπερ μάρκετ.

Τον περασμένο Οκτώβριο η Ε.Ε. θέσπισε ένα νέο πλαίσιο, προκειμένου να διευκολύνει τη δωρεά τροφίμων. Επομένως είναι πλέον στο χέρι των επιχειρήσεων να δημιουργήσουν μηχανισμούς, που θα διοχετεύουν τα τρόφιμα για κοινωνικούς σκοπούς πριν γίνουν απορρίμματα. Δεδομένου ότι ένας τέτοιος μηχανισμός θα διαχειρίζεται τα κόστη αγοράς του προϊόντος και διακίνησής του προς τον αποδέκτη της δωρεάς, το λογικό είναι οι επιχειρήσεις να προσπαθούν να αποφεύγουν τις ζημιές εξαιτίας των δωρεών τους. Στο πλαίσιο αυτών των προσπαθειών, η τεχνολογία IoT μπορεί να δώσει λύσεις, εφόσον αξιοποιηθεί σε όλο το μήκος της εφοδιαστικής αλυσίδας.

Το πρόβλημα είναι κατά πόσο τελικά η επένδυση, προκειμένου να μην καταλήγουν τα τρόφιμα στα απορρίμματα, θα αποδειχτεί «φθηνότερη» από την απόρριψή τους. Το ζήτημα αυτό απασχολεί το παγκόσμιο οικονομικό σύστημα δεκαετίας τώρα, αλλά χωρίς να έχουν γίνει ουσιώδεις ενέργειες για την επίλυσή του.

Συμβίωση ανθρώπων και μηχανών
Μέχρι το 2013 περίπου 200.000 μηχανήματα self checkout ήταν εγκαταστημένα σε καταστήματα αλυσίδων σούπερ μάρκετ και αναμένεται να φτάσουν τα 325.000 μέχρι το 2021. Ωστόσο, οι εντυπώσεις των αγοραστών δεν είναι οι καλύτερες, με αποτέλεσμα τα μηχανήματα να χρησιμοποιούνται λιγότερο σε σχέση με τις αρχικές σχετικές προβλέψεις.

Η Tesco και η Walmart έκαναν αρκετά πειράματα το 2017, προκειμένου να βελτιώσουν τη σχέση πελάτη και μηχανής –π.χ. αντικαθιστώντας τη συνθετική φωνή με μια πιο φυσική και προτείνοντας προσφορές ειδικά για τους πελάτες που περνούσαν από το self checkout. Η NCR, η οποία έχει προμηθεύσει σχεδόν τα 9 στα 10 μηχανήματα self checkout στη Βρετανία, δημοσίευσε πληροφορίες για νέα μοντέλα, που θα μοιάζουν περισσότερο με τα συνηθισμένα ταμεία και τα ονομάζει «belted checkouts». Αυτά τα υβριδικά συστήματα θα ενσωματώνουν περισσότερη τεχνολογία, κυρίως αισθητήρες, ώστε αφενός να διευκολύνουν τον πελάτη και αφετέρου να μειώνουν τις πιθανότητες κλοπής.

Και σε αυτόν τον τομέα η Amazon έκανε πρόσφατα εμφανή την παρουσία της με ένα πλήρως αυτοματοποιημένο κατάστημα, όπου χρησιμοποιεί ένα συνδυασμό από συστήματα αναγνώρισης αντικειμένων και προσώπων, αισθητήρες και λογισμικό τεχνητής νοημοσύνης, ώστε να δώσει τελικά τη δυνατότητα στον αγοραστή να εξυπηρετηθεί, χωρίς να απασχολήσει κάποιον υπάλληλο. Κατά πόσο είναι, όμως, αυτό εντέλει επιθυμητό; Αρκετές έρευνες, στις οποίες έχουν συμπεριληφθεί και χώρες με μεγάλη εξοικείωση στη χρήση των μηχανών, όπως η Ιαπωνία, δείχνουν ότι η ανθρώπινη επικοινωνία συνεχίζει να παίζει σημαντικό ρόλο στην αγοραστική εμπειρία. Ίσως, οι ατέλειες των μηχανών να είναι μια από τις αιτίες που οι περισσότεροι πελάτες έχουν ανάγκη την επικοινωνία με κάποιον υπάλληλο. Μέχρι, όμως, το self checkout να γίνει τόσο απλό όσο η ανάληψη από ένα ATM ή μια ανέπαφη πληρωμή, θα χρειαστεί αρκετός χρόνος.

σελφ σερβις (T. 479)
« 1 2 »
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Δείτε ακόμη...

Οι πιο δημοφιλείς ειδήσεις σήμερα

Αυτοί που διάβασαν αυτό διάβασαν επίσης

Τα πιο δημοφιλή Topics

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Συνεντεύξεις / Πρόσωπα

 
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Topics

Αγορά

Τεχνολογία

Τρόφιμα/Ποτά

Ενέργεια/Περιβάλλον

Μεταφορές/Logistics

Εκπαίδευση

Υγεία/Ομορφιά

Ευρωπαϊκή Ένωση

©2018 Boussias Communications, all rights reserved. Κλεισθένους 338, 153 44 Γέρακας, info@boussias.com, Τ:210 6617777, F:210 6617778

ATCOM PRODUCTION