σελφ σερβις - Χειμερινό το κλίμα των οικονομικών προσδοκιών

Πέμπτη, 21 Νοεμβρίου 2019

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Οικονομία

Χειμερινό το κλίμα των οικονομικών προσδοκιών

5 Απριλίου 2019 | 16:14 Γράφει ο Αλέξανδρος  Πεστιμαλτζόγλου Topics: Αγορά,Έρευνα

Ο Ιανουάριος έφερε κρύο στο οικονομικό κλίμα της παγκόσμιας οικονομίας, αλλά και της ελληνικής, αν και οι δείκτες των εγχώριων προσδοκιών ανά κλάδο –εξαιρέσει των υπηρεσιών, που έπεσαν σημαντικά– βελτιώνονται από λίγο έως αξιοσημείωτα, ενόσω και η καταναλωτική εμπιστοσύνη ανακάμπτει κάπως. Ουδόλως διαφοροποιείται, όμως, ο δομικός χαρακτήρας της απαισιοδοξίας των νοικοκυριών, προϊόν της χρόνιας κακοπάθειάς τους από τις πολιτικές της εσωτερικής υποτίμησης.

Aποθαρρυντικό είναι το οικονομικό κλίμα στην παγκόσμια οικονομία τους πρώτους μήνες του 2019, ενόσω ΗΠΑ-Κίνα συγκρούονται στο πεδίο του διεθνούς εμπορίου και ΕΕ-Ευρωζώνη προσπαθούν, μάλλον ανεπιτυχώς, να συντηρήσουν το οικονομικό κλίμα σε ικανοποιητικό επίπεδο. Σύμφωνα με την έρευνα οικονομικής συγκυρίας του ΙΟΒΕ, ο σχετικός δείκτης στην ΕΕ και την Ευρωζώνη επιδεινώθηκε τον Ιανουάριο φέτος κατά 1,4 μονάδες, ενώ οι προσδοκίες χειροτερεύουν, συνεπικουρούμενες από την επιδείνωση του δείκτη στην Πολωνία (-3,6) και από την αβεβαιότητα στο Ην. Βασίλειο (-1,7).

Αντίστοιχη είναι η κατάσταση και στην Ελλάδα. Ο δείκτης του οικονομικού κλίματος κινήθηκε πτωτικά τον Ιανουάριο κατά 2 μονάδες, κυρίως εξαιτίας της σημαντικής μείωσης των προσδοκιών στις υπηρεσίες. Αντίθετα, στη βιομηχανία, στις κατασκευές και ειδικά στο λιανικό εμπόριο, αλλά και στην καταναλωτική εμπιστοσύνη το κλίμα είτε βελτιώνεται οριακά είτε αναζητά κατεύθυνση. Στο λιανικό εμπόριο ο δείκτης των επιχειρηματικών προσδοκιών έφτασε στις 118,3 μονάδες (από 112,2), στο υψηλότερο επίπεδο από τον Μάιο του 2008. Στον κλάδο των τροφίμων-ποτών-καπνού ο δείκτης έχασε δύο μονάδες τον Ιανουάριο και από 107,5 κατήλθε στις 105,2, ενώ χάνουν έδαφος οι θετικές εκτιμήσεις για τις τρέχουσες πωλήσεις και επιδεινώνονται οι παραγγελίες προς τους προμηθευτές. Στον κλάδο υφασμάτων-ένδυσης-υπόδησης ο δείκτης ανέβηκε από τις 99,4 στις 102,4 μονάδες, στα είδη οικιακού εξοπλισμού διαμορφώθηκε στις 87 μονάδες από τις 102,8, στον κλάδο των οχημάτων-ανταλλακτικών ανέβηκε στις 148 μονάδες από τις 139,7, ενώ τέλος στα πολυκαταστήματα κινήθηκε ανοδικά, από τις 118,6 στις 119,3 μονάδες.

Βελτιωμένη δυναμική διαπιστώνει η Εθνική Τράπεζα
Παρά τη μείωση του δείκτη του οικονομικού κλίματος στα πρώτα βήματα του 2019, σύμφωνα με την έκθεση της Εθνικής Τράπεζας, η ελληνική οικονομία εισήλθε στο νέο έτος με βελτιωμένη δυναμική, αξιοποιώντας τις θετικές τάσεις που καταγράφηκαν το 2018. Συγκεκριμένα, η δυναμική αυτή στηρίχθηκε από την υγιή αύξηση της απασχόλησης κατά 1,8% στο εννιάμηνο Απρίλιος-Δεκέμβριος 2018 από τη μικρή ανάκαμψη των ωριαίων αμοιβών ιδίως σε πιο ανταγωνιστικούς κλάδους (κατά 0,5% το 2018 σε ετήσια βάση στο σύνολο της οικονομίας) και από την αύξηση των δαπανών των νοικοκυριών. Επιπλέον κατά το ΙΟΒΕ η άνοδος αυτή αποτυπώνεται ως τάση στην πορεία του δείκτη της καταναλωτικής εμπιστοσύνης που, συνεχίζοντας την ανοδική τροχιά του 2018, κατέγραψε περαιτέρω ενίσχυση τον πρώτο μήνα του 2019. Ειδικότερα ο δείκτης διαμορφώθηκε στις -28,3 μονάδες από -31, αγγίζοντας το μέγιστο επίπεδο από τον Νοέμβριο του 2009, πράγμα που οφείλεται στις βελτιωμένες εκτιμήσεις των νοικοκυριών για την τρέχουσα οικονομική τους κατάσταση, αλλά και από τη σταδιακή είσοδο της χώρας σε προεκλογική περίοδο. Η πρόσφατη καταβολή του κοινωνικού μερίσματος και των αναδρομικών σε ειδικά μισθολόγια, η μη περικοπή των συντάξεων και κυρίως η αύξηση του κατώτατου μισθού αποτελούν παράγοντες βελτίωσης της καταναλωτικής εμπιστοσύνης.

Αναλυτικότερα οι εκτιμήσεις του μέσου καταναλωτή για την οικονομική κατάσταση του νοικοκυριού του το επόμενο δωδεκάμηνο βελτιώνονται οριακά, στις -35,5 μονάδες από -36,9. Την ίδια στιγμή ο δείκτης προβλέψεων των νοικοκυριών για την οικονομική κατάσταση της χώρας τον επόμενο χρόνο επιδεινώθηκε στις -24,6 μονάδες από -24,1. Ακολούθως, ο δείκτης καταγραφής των προθέσεων των νοικοκυριών για μείζονες αγορές διαμορφώθηκε στις -26,9 μονάδες έναντι -32,9, με την αγορά αυτοκινήτων σε άνοδο και την αγορά ή ανανέωση κατοικίας σε οριακή πτώση, σε σύγκριση με το εννιάμηνο του 2018, οπότε και οι δύο εμφάνισαν σταθερά σημάδια βελτίωσης. Επιπλέον, σταθερή στις-68,4 μονάδες έμεινε τον Ιανουάριο η πρόθεση των νοικοκυριών για αποταμίευση τον προσεχή χρόνο. Είναι χαρακτηριστικό πως κατά το 85% τα νοικοκυριά δε θεωρούν πιθανή την αποταμίευση τον επόμενο χρόνο. Επίσης, αμετάβλητος στις 17,7 μονάδες έμεινε ο δείκτης πρόβλεψης της ανεργίας τον Ιανουάριο –κατά το 44% οι ερωτηθέντες προβλέπουν άνοδο της ανεργίας, ενώ μόλις κατά το 24% ελαφρά μείωσή της. Αποκλιμάκωση στις τιμές των προϊόντων προβλέπουν οι ερωτηθέντες το επόμενο δωδεκάμηνο, στις 5 μονάδες από τις 8,2. Παρ’ όλα αυτά κατά το 39% τα νοικοκυριά προβλέπουν άνοδο των τιμών, ενώ το 35% σταθερότητα. Επίσης, μειώθηκε από 13% στο 11% το ποσοστό των νοικοκυριών που αντλούν χρήματα από τις αποταμιεύσεις τους, προκειμένου να καλύπτουν τις ανάγκες τους, αν και το ποσοστό όσων δηλώνουν ότι καλύπτουν τις ανάγκες τους οριακά ενισχύθηκε τον Ιανουάριο από 60% στο 64% του συνόλου. Τέλος, το ποσοστό όσων εξακολουθούν να αποταμιεύουν είναι εξαιρετικά χαμηλό, αν και αυξήθηκε οριακά από 14% σε 15%, ενώ έχει μειωθεί από 12% σε 10% το ποσοστό όσων δηλώνουν πως δανείζονται, για να αντεπεξέρχονται στις υποχρεώσεις τους.

Η …Ακαθάριστη Εγχώρια Απαισιοδοξία
Παρά την οριακή ενίσχυση της καταναλωτικής εμπιστοσύνης για τον Ιανουάριο τα νοικοκυριά αναμένουν κατά 47% επιδείνωση της οικονομικής τους κατάστασης φέτος και κατά το 48% το ίδιο για την οικονομική κατάσταση της χώρας, κατά το 56% σκοπεύουν να ξοδέψουν λιγότερα χρήματα, κατά το 85% θεωρούν άπιαστο όνειρο την αποταμίευση και κατά το 44% προβλέπουν αύξηση της ανεργίας. Τα εν λόγω στοιχεία αποτυπώνουν τη χρόνια δομική απαισιοδοξία των Ελλήνων, που ανακλά την κατάσταση των νοικοκυριών τους, παρά τις αναιμικές εκφάνσεις ελπίδας. Όχι τυχαία οι Έλληνες έχουμε την πρωτιά στην απαισιοδοξία σε όλη την ΕΕ. Δυστυχώς δεν θα ήταν ποιητική αδεία αδόκιμο να ειπωθεί ότι η …Ακαθάριστη Εγχώρια Απαισιοδοξία αντιστοιχείται στην εξέλιξη του δημόσιου χρέους και συνεχίζει αυξανόμενη παρά την τυπική λήξη των μνημονίων.

Το αποτύπωμα της οικονομικής πραγματικότητας στη νόηση και τον ψυχικό κόσμο των ανθρώπων διαμορφώθηκε, στο πλαίσιο της μακροχρόνιας εμπειρίας τους από τις επιπτώσεις της κρίσης στη διαβίωσή τους. Τούτο ενισχύεται από την έρευνα της διαΝΕΟσις, σχετικά με τις επιπτώσεις της κρίσης στα εισοδήματα και στην απασχόληση στην Ελλάδα. Σύμφωνα με αυτήν, την περίοδο 2009-2014 το «μέσο ισοδύναμο διαθέσιμο εισόδημα» μειώθηκε κατά 42%, εξαιτίας της μείωσης του ΑΕΠ κατά 26% και της αύξησης της φορολογίας. Οι μεγάλοι χαμένοι της κρίσης ήταν οι νέοι αφού το διάστημα 2003-2014 έχασαν 37,7% του εισοδήματός τους. Αν εξετάσουμε τη μεταβολή διαστρωματικά, τότε στην περίοδο 2009-2014 οι μισθωτοί έχασαν το 38,6% του εισοδήματός τους, οι αυτοαπασχολούμενοι το 40,3%, οι άνεργοι το 43,8% και οι συνταξιούχοι το 32,5%. Πάνω από το 50% του εισοδήματός τους έχασαν όσοι είναι εθνικότητας χωρών εκτός ΕΕ. Αναφορικά με τις μεταβολές στην απασχόληση στο διάστημα 2008-2016, σύμφωνα με την Έρευνα Εργατικού Δυναμικού (LFS), ο αριθμός των εργαζομένων μειώθηκε κατά 854.109 άτομα ή κατά 23%. Αντίστοιχα, η μέση αμοιβή της εργασίας μειώθηκε κατά 21,8%, με συνέπεια μεταξύ 2008 και 2016, σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ, 427.000 άτομα υψηλής μόρφωσης να μεταναστεύσουν. Κατά τη μελέτη οι φτωχοί έγιναν φτωχότεροι, ενώ οι πλούσιοι υπέστησαν τις μικρότερες απώλειες, αυξήθηκε σημαντικά ο σχετικός κίνδυνος φτώχειας των παιδιών, δημιουργήθηκαν «νέοι φτωχοί», προερχόμενοι από άλλες εισοδηματικές κατηγορίες, ενώ οι πιθανότητες ενός παιδιού που μεγαλώνει σε φτωχή οικογένεια να παραμείνει φτωχό ως ενήλικας είναι ανησυχητικά μεγάλες.

Τα προαναφερόμενα δικαιολογούν ασφαλώς τη διάχυτη απαισιοδοξία των νοικοκυριών στην Ελλάδα. Ωστόσο, σύμφωνα με τους αναλυτές της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος, το 2019 είναι κομβικό έτος για τη διάχυση της ανάπτυξης στην οικονομία, μετά τη βελτιωμένη δυναμική του 2018 και την ολοκλήρωση των προγραμμάτων δημοσιονομικής σταθερότητας.

Δύο πραγματικότητες-δύο αφηγήσεις εν μέσω πλήθους αντιφάσεων. Ποια θα δικαιωθεί; Των θετικών τάσεων στις αποτιμήσεις των χρηματοοικονομικών στοιχείων ή εκείνη της …Ακαθάριστης Εγχώριας Απαισιοδοξίας των νοικοκυριών; Άλλη μια πρόκληση για τις αρχές και τα αναλυτικά εργαλεία της οικονομικής επιστήμης…

σελφ σερβις (T. 492)
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Δείτε ακόμη...

Οι πιο δημοφιλείς ειδήσεις σήμερα

Αυτοί που διάβασαν αυτό διάβασαν επίσης

Τα πιο δημοφιλή Topics

Οι πιο δημοφιλείς ειδήσεις σε αυτήν την ενότητα

Οι πιο δημοφιλείς ειδήσεις σε άλλες ενότητες

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Συνεντεύξεις / Πρόσωπα

 
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Topics

Αγορά

Τεχνολογία

Τρόφιμα/Ποτά

Ενέργεια/Περιβάλλον

Μεταφορές/Logistics

Εκπαίδευση

Υγεία/Ομορφιά

Ευρωπαϊκή Ένωση

©2019 Boussias Communications, all rights reserved. Κλεισθένους 338, 153 44 Γέρακας, info@boussias.com, Τ:210 6617777, F:210 6617778

ATCOM PRODUCTION